Rozdział 29 – Czysta miłość do Kryszny

Zachęcony przez Pana Caitanyę do rozwinięcia tego tematu, Ramananda Raya powiedział, że związek przyjaźni z Panem Kryszną jest nawet na wyższym transcendentalnym poziomie. W ten sposób Ramananda Raya wykazał, że kiedy w związku z Kryszną wzmaga się uczucie miłości, to zmniejsza się nastrój strachu i świadomość wyższości Najwyższego Pana. Na tym poziomie wzmaga się nastrój ufności, i ta ufność jest zwana przyjaźnią. W związku przyjaźni istnieje poczucie równości pomiędzy Kryszną i Jego przyjaciółmi.

W związku z tym Ramananda Raya zacytował werset ze Śrimad-Bhagavatam (10.12.11), w którym Śukadeva Goswami opisuje Pana Krysznę posilającego się ze Swoimi przyjaciółmi w lesie. Pan Kryszna i Jego przyjaciele udali się do lasu, aby paść krowy, i chłopcy, którzy towarzyszyli Krysznie, rozkoszowali się transcendentalną przyjaźnią z Najwyższą Osobą Boga. Wielcy mędrcy uważają Pana za bezosobowego Brahmana, Jego bhaktowie uważają Go za Najwyższą Osobę Boga, a zwykli ludzie przyjmują, że jest On zwykłą ludzką istotą.

Pan Caitanya bardzo docenił tę wypowiedź, ale powiedział, "Możesz rozwinąć to jeszcze bardziej." W odpowiedzi na tę prośbę, Ramananda Raya oznajmił, że związek rodzicielski z Kryszną jest na jeszcze wyższej transcendentalnej pozycji. Kiedy uczucie związku przyjaźni wzmaga się, rozwija się związek rodzicielski, jaki występuje pomiędzy ojcem i synem. W odniesieniu do tego, Ramananda Raya zacytował werset ze Śrimad-Bhagavatam (10.8.46), w którym Maharaja Pariksit zapytuje Śukadevę Goswamiego, jak wiele pobożnych czynności spełniła Yaśoda, matka Kryszny, że Najwyższa Osoba Boga nazywał ją "mamą" i ssał jej pierś. Zacytował również inny werset ze Śrimad-Bhagavatam (10.9.20), w którym jest powiedziane, że Yaśoda otrzymała tak nieporównywalną łaskę od Najwyższej Osoby Boga, że nie może być ona nawet porównana do łaski otrzymanej przez Brahmę, pierwszą żywą istotę, ani przez Pana Śivę, ani nawet przez boginię fortuny Laksmi, która nigdy nie opuszcza miejsca na piersi Pana Visnu.

Następnie Pan Caitanya poprosił Ramanandę Raya, aby jeszcze bardziej rozwinął ten temat, by w ten sposób dojść do punktu miłości małżeńskiej. Rozumiejąc umysł Pana Caitanyi, Ramananda Raya natychmiast odpowiedział, że najwyższym związkiem z Kryszną jest w istocie miłość małżeńska. Innymi słowy, intymny związek z Kryszną rozwija się ze zwykłej koncepcji Najwyższej Osoby Boga do koncepcji Pana i sługi, a kiedy ten związek staje się poufnym, zmienia się w związek przyjaźni. Rozwijając się jeszcze bardziej, związek ten przemienia się w związek rodzicielski, a kiedy ten związek osiąga szczyt miłości i uczucia, jest on znany jako miłość małżeńska z Najwyższym Panem. Ramananda Raya zacytował inny werset ze Śrimad-Bhagavatam (10.47.60), oznajmiający, że transcendentalny nastrój ekstazy przejawiony podczas tańca rasa przez gopi i Krysznę, nigdy nie został zakosztowany nawet przez boginię fortuny, która wiecznie spoczywa na piersi Pana w królestwie duchowym. A co dopiero mówić o doświadczeniu zwykłych kobiet?

Następnie Ramananda Raya wyjaśnił proces stopniowy, dzięki któremu rozwijana jest czysta miłość do Kryszny. Wykazał on, że żywa istota jest powiązana z Najwyższą Osobą Boga w jednym z tych związków, w tym, który jej najbardziej odpowiada. W rzeczywistości, związek z Najwyższym Panem rozpoczyna się od związku Pana i sługi, i dalej rozwija się w przyjaźń, miłość rodzicielską i miłość małżeńską. Jeśli ktoś osiąga swój określony związek z Najwyższą Osobą Boga, należy wiedzieć, że jest to związek najlepszy dla niego. Ale kiedy studiuje się te transcedentalne związki, można się przekonać, że neutralny stan realizacji (brahma-bhuta) – jest pierwszym. Kiedy ktoś uważa Najwyższego Pana za mistrza a siebie za sługę, wówczas ten podstawowy związek z Panem rozwija się. Jeszcze bardziej rozwija się on, kiedy ktoś staje się przyjacielem Najwyższego Pana, a wyższy etap osiąga wtedy, gdy ktoś staje się ojcem. W ten sposób związek ten rozwija się z przyjaźni do miłości rodzicielskiej, a ostatecznie do miłości małżeńskiej, która jest najwyższym związkiem z Panem.

Samorealizacja w związku sługi jest z pewnością transcendentalna, a kiedy dodane zostanie uczucie przyjaźni, związek ten rozwija się dalej. Kiedy uczucie miłości wzmaga się, związek ten rozwija się w rodzicielstwo i miłość małżeńską. Ramananda Raya przytoczył werset z Bhakti-rasamrita-sindhu (2.5.38), oznajmiający, że duchowe uczucie dla Najwyższego Pana jest transcendentalne w każdym przypadku, ale indywidualni bhaktowie mają szczególne upodobania do określonego związku, i wskutek tego związek ten jest dla nich bardziej słodki niż inne.

Takie transcendentalne związki z Panem nie mogą zostać wytworzone przez umysły pseudo bhaktów. W Bhakti-rasamrita-sindhu (1.2.101) Śrila Rupa Goswami oznajmia, że służba oddania, która nie jest oparta na pismach wedyjskich czy literaturze wedyjskiej, i która nie jest spełniana według zasad tam ustanowionych, nigdy nie może być zaaprobowana. Śri Bhaktisiddhanta Sarasvati Maharaja również zauważył, że profesjonalni mistrzowie duchowi, profesjonalni recytatorzy Bhagavatam, osoby które profesjonalnie traktują spełnianie kirtanów, i ci, którzy pełnią służbę oddania według własnego uznania, nie mogą zostać zaakceptowani. W Indiach są różne takie profesjonalne grupy znane jako Ala, Vaula, Kartabhaja, Neda Daraveśa, Snai, Atibadi, Cudadhari i Gauranganagari. Członek Ventor Goswami Society, czyli kasty zwanej gosvamimi, nie może zostać przyjęty za potomka sześciu oryginalnych Goswamich. Nie można też zaakceptować tak zwanych bhaktów, którzy produkują pieśni o Panu Caitanyi, ani też zawodowych kapłanów czy opłacanych recytatorów. Osoba, która nie przestrzega zasad Pancaratry, albo osoba będąca impersonalistą, czy też osoba zbytnio przywiązana do seksu, nie może zostać porównana do tych, którzy poświęcili swoje życie służbie dla Kryszny. Czysty bhakta, który jest zawsze zaangażowany w świadomość Kryszny, jest gotów poświęcić wszystko dla służby Panu. Osoba, która dedykowała swoje życie służbie dla Pana Caitanyi, Kryszny i mistrza duchowego, czy osoba, która przestrzega zasad życia rodzinnego, jak również ten, kto przestrzega zasad wyrzeczonego porządku życia w sukcesji Caitanyi Mahaprabhu, jest bhaktą, i nie może być porównywany do profesjonalisty.

Kiedy ktoś jest wolny od wszelkich materialnych zanieczyszczeń, to wówczas każdy z tych związków z Kryszną jest transcendentalnie słodki. Na nieszczęście, ci, którzy są niedoświadczeni w transcendentalnej nauce, nie są w stanie docenić tych różnych związków z Najwyższym Panem. Myślą oni, że wszystkie takie związki powstają z mayi. Caitanya-caritamrita oznajmia, że ziemia, woda, ogień, powietrze i eter (pięć wulgarnych elementów) rozwijają się z form subtelnych do bardziej wulgarnych. Na przykład, dźwięk znajduje się w eterze, a w powietrzu znajduje się dźwięk i dotyk. Kiedy dodany zostanie ogień, to jest tam dźwięk, dotyk, jak również forma. Kiedy dodana zostanie woda, to występuje dźwięk, dotyk, forma i smak. A kiedy dodana zostanie ziemia, to występuje dźwięk, dotyk, forma, smak i zapach. Tak jak różne te cechy rozwijają się stopniowo od eteru do ziemi, tak też rozwija się tych pięć cech oddania, i w pełni występują one w związku miłości małżeńskiej. Zatem związek z Kryszną w miłości małżeńskiej jest przyjmowany za najwyższy stan doskonałości w miłości do Boga.

Jak oznajmiono w Śrimad-Bhagavatam (10.82.44): "Służba oddania dla Najwyższej Osoby Boga jest życiem każdej żywej istoty." W istocie, Pan poinformował dziewczęta Vrajy, że to jedynie dzięki miłości do Niego osiągnęły Jego towarzystwo. Jest powiedziane, że w związku ze Swoimi bhaktami, Pan przyjmuje wszelką służbę oddania, odpowiednio do możliwości bhakty. W ten sposób Kryszna odpowiada na potrzeby bhakty. Jeśli ktoś pragnie związku z Kryszną będącego związkiem pana i sługi, Kryszna gra rolę doskonałego pana. Dla tego, kto pragnie Krysznę za syna w związku rodzicielskim, Kryszna gra rolę doskonałego syna. Podobnie, jeśli bhakta pragnie wielbić Krysznę w miłości małżeńskiej, Kryszna gra rolę doskonałego męża albo kochanka. Jednakże, Kryszna Sam przyznał, że Jego miłosny związek z dziewczętami Vrajy w miłości małżeńskiej jest najwyższym stanem doskonałości. W Śrimad-Bhagavatam (10.32.22) Kryszna powiedział gopi:

na paraye 'ham niravadya-samyujam
sva-sadhu-krtyam vibudhayusapi vah
ya mabhajan durjaya-geha-śrnkhalah
samvrścya tad vah pratiyatu sadhuna

"Wasz związek ze Mną jest całkowicie transcendentalny, i nie jest możliwe, abym był w stanie odwzajemnić wam waszą miłość, nawet po wielu narodzinach. Porzuciłyście wszelkie przywiązanie do przyjemności materialnych i szukałyście Mnie. Ponieważ nie jestem w stanie odwdzięczyć się wam za waszą miłość, musicie zadowolić się swoimi własnymi czynami."

Śrila Bhaktisiddhanta Sarasvati Goswami Maharaja zauważył, że istnieje klasa pospolitych ludzi, którzy twierdzą, że każdy może wielbić Najwyższego Pana odpowiednio do wymyślonej przez siebie metody kultu, i mimo to osiągnąć Najwyższą Osobę Boga. Twierdzą oni, że można zbliżyć się do Najwyższego Pana przez czynności karmiczne, wiedzę spekulatywną, medytację albo wyrzeczenia, i że każda z tych metod zakończy się sukcesem. Ich zdaniem, można podjąć wiele różnych ścieżek, i mimo to dotrzeć do tego samego miejsca. Utrzymują, że Najwyższa Absolutna Prawda może być czczony albo jako bogini Kali, albo bogini Durga, albo Pan Śiva, Ganeśa, Rama, Hari, czy też Brahma. Krótko mówiąc, stoją oni na stanowisku, że nie ma znaczenia. w jaki sposób zwracamy się do Absolutnej Prawdy, gdyż wszystkie imiona są jednym i tym samym. Dają przykład człowieka posiadającego wiele imion; człowiek ten odpowie, jeśli zwrócimy się do niego, używając któregokolwiek z tych imion.

Takie poglądy mogą być satysfakcjonujące dla zwykłej osoby, ale są one pełne błędów. Osoba, która wielbi półbogów, powodowana materialnym pożądaniem, nie może osiągnąć Najwyższej Osoby Boga. Jeśli ktoś wielbi półbogów, to zewnętrzna energia Pana może nagrodzić go pewnymi rezultatami, ale nie można powiedzieć, że przez taki kult osiągnie Najwyższego Pana. W rzeczywistości, Bhagavad-gita nie poleca takiego kultu:

antavat tu phalam tesam
tad bhavaty alpa-medhasam
devan deva-yajo yanti
mad-bhakta yanti mam api

"Ludzie o małej inteligencji czczą półbogów, a owoce tego kultu są ograniczone i krótkotrwałe. Wielbiąc półbogów, udają się na planety półbogów; natomiast Moi wielbiciele ostatecznie przychodzą na Moją najwyższą planetę." (Bg. 7.23) Zatem Najwyższy Pan błogosławi Swoim towarzystwem jedynie osoby, które wielbią Jego, a nie tych, którzy czczą półbogów. Nie jest to prawdą, że każdy może osiągnąć Najwyższą Osobę Boga przez wielbienie materialnych półbogów. Dlatego jest to zdumiewające, że człowiek może wyobrażać sobie, iż osiągnie doskonałość wielbiąc półbogów. Rezultat służby oddania pełnionej w pełnej świadomości Kryszny nie może być porównany do rezultatów wielbienia półbogów, spełniania czynności karmicznych czy angażowania się w umysłową spekulację. Rezultaty czynności karmicznych mogą poprowadzić albo na planety niebiańskie albo piekielne.