ROZDZIAŁ   XX .

Pan Śri Caitanya Mahaprabhu instruuje Sanatanę Gosvamiego w nauce o Prawdzie Absolutnej

W swej Amrta-pravaha-bhasyi Śrila Bhaktivinoda Thakura przedstawia następujące streszczenie tego rozdziału: gdy Śrila Sanatana Gosvami był więziony przez Nawaba Hussaina Shaha, otrzymał od Rupy Gosvamiego wiadomość, że Śri Caitanya Mahaprabhu udał się do Mathury. Wówczas Sanatana Gosvami miłymi prośbami i łapówką usatysfakcjonował nadzorcę więzienia. Gdy dał mu siedem tysięcy złotych monet, został uwolniony. Wtedy przeprawił się przez Ganges i uciekł. Towarzyszył mu jeden z jego sług, Iśana, który miał przy sobie osiem złotych monet. Sanatana Gosvami i jego sługa spędzili noc w małym hotelu przy drodze do Benares. Właściciel hotelu wiedział, że Sanatana Gosvami i jego sługa mają osiem złotych monet, dlatego postanowił ich zabić i zabrać pieniądze. Mając taki zamiar, przyjął ich niczym honorowych gości. Jednak Sanatana Gosvami zapytał swego sługę, ile ma pieniędzy i biorąc siedem złotych monet, dał je właścicielowi hotelu. Dzięki temu właściciel pomógł im dotrzeć do górzystych terenów w pobliżu Varanasi. Po drodze, w Hajipurze, Sanatana Gosvami spotkał swego szwagra Śrikantę, który słysząc o kłopotach Sanatany udzielił mu pomocy. Tak więc Sanatana Gosvami przybył w końcu do Varanasi i stanął przed drzwiami Candraśekhary. Caitanya Mahaprabhu wezwał go do środka i polecił mu zmienić ubranie, aby wyglądał jak człowiek kulturalny. Jako odzienie Sanatana wykorzystał stare ubranie Tapana Miśry. Później wymienił swój kosztowny koc na podarty pled. Wtedy Caitanya Mahaprabhu był z niego bardzo zadowolony i w ten sposób Śri Sanatana Gosvami otrzymał wiedzę o Prawdzie Absolutnej od Samego Pana.

    Najpierw rozmawiali o konstytucjonalnej pozycji żywych istot i Śri Caitanya Mahaprabhu wyjaśnił Sanatanie Gosvamiemu, że żywa istota jest jedną z energii Pana Krsny. Następnie Pan wyjaśnił służbę oddania. Omawiając Prawdę Absolutną, Śri Krsnę, Pan przeanalizował Brahmana, Paramatmę i Bhagavana, jak również ekspansje Pana nazywane svayam-rupa, tad-ekatma i aveśa, które dzielą się na różne gałęzie znane jako vaibhava i prabhava. W ten sposób Pan opisał wiele form Najwyższej Osoby Boga. Opisał też inkarnacje Boga w tym materialnym świecie, takie jak: purusa-avatary, manvantara-avatary, guna-avatary i śaktyaveśa-avatary. Pan omówił też różne okresy życia Krsny, takie jak balya i pauganda, oraz rozmaite rozrywki tych okresów. Wytłumaczył, jak Krsna osiągnął Swą niezmienną formę, gdy doszedł do wieku młodzieńczego. W ten sposób Śri Caitanya Mahaprabhu wyjaśnił i opisał wszystko Sanatanie Gosvamiemu.

Madhya 20.01    Pragnę złożyć pełne szacunku pokłony Śri Caitanyi Mahaprabhu, który posiada nieograniczone, wspaniałe bogactwa. Dzięki Jego łasce nawet osoba urodzona jako najnędzniejsza z ludzi może głosić naukę służby oddania.
Madhya 20.02    Wszelka chwała Śri Caitanyi Mahaprabhu! Wszelka chwała Nityanandzie Prabhu! Wszelka chwała Advaicie Acaryi! Wszelka chwała wszystkim bhaktom Śri Caitanyi Mahaprabhu!
Madhya 20.03    Kiedy Sanatana Gosvami znajdował się w więzieniu w Bengalu, przyszedł list od Śrila Rupy Gosvamiego.

Madhya 20.03  Znaczenie: Śrila Bhaktivinoda Thakura powiadamia nas, że ten list Rupy Gosvamiego do Sanatany Gosvamiego wspomniany jest w przypisach do Udbhata-candriki. Śrila Rupa Gosvami napisał z Bakli notatkę do Sanatany Gosvamiego. Notatka ta sygnalizuje, że Śri Caitanya Mahaprabhu przybywa do Mathury. Mówi ona:

 

yadu-pateh kva gata mathura-puri

raghu-pateh kva gatottara-kośala

iti vicintya kurusva manah sthiram

na sad idam jagad ity avadharaya

 

"Gdzie odeszła Mathura Puri Yadupatiego? Gdzie odeszła północna Kośala Raghupatiego? Rozwagą umocnij umysł, myśląc: 'Ten wszechświat nie jest wieczny.' "

Madhya 20.04    Sanatana Gosvami bardzo się ucieszył, kiedy otrzymał tę notatkę Rupy Gosvamiego. Natychmiast poszedł do nadzorcy więzienia, który był mięsożercą, i powiedział mu, co następuje.
Madhya 20.05    Sanatana Gosvami powiedział mahometańskiemu nadzorcy więzienia: "Drogi panie, jesteś osobą świętą i bardzo szczęśliwą. Masz pełną wiedzę o pismach objawionych, takich jak Koran i podobne księgi.
Madhya 20.06    "Jeśli ktoś, zgodnie z zasadami religijnymi, wyzwala uwarunkowaną duszę lub osobę uwięzioną, sam także zostaje wyzwolony z materialnej niewoli przez Najwyższą Osobę Boga."

Madhya 20.06  Znaczenie: Z wypowiedzi tej wynika, że Sanatana Gosvami, który wcześniej był ministrem Nawaba, próbował oszukać mahometańskiego nadzorcę. Nadzorca więzienny miał tylko zwykłe wykształcenie, czyli praktycznie nie miał żadnego, i na pewno nie sądzono, by był zbyt zaawansowany w duchowej wiedzy. Jednakże Sanatana Gosvami wychwalał go jako wielkiego uczonego w pismach objawionych, gdyż chciał go po prostu usatysfakcjonować. Strażnik więzienny nie mógł zaprzeczyć temu, że był wielkim uczonym, ponieważ ktoś wyniesiony na wysokie stanowisko myśli, że jest właściwą osobą na tym stanowisku. Sanatana Gosvami poprawnie wyjaśniał rezultaty duchowego działania, a dozorca więzienia powiązał jego wypowiedź z uwolnieniem go z więzienia. Istnieją niezliczone uwarunkowane dusze, które gniją w materialnym świecie, uwięzione, pod wpływem uroku zadowalania zmysłów, przez mayę. Żywa istota jest tak oczarowana mayą, że w uwarunkowanym życiu nawet świnia czuje się usatysfakcjonowana.

    Maya stosuje dwa rodzaje okrywających mocy. Jedna nazywa się praksepatmika, a druga avaranatmika. Gdy dana osoba zdecydowanie chce wydostać się z materialnej niewoli, wówczas praksepatmika-śakti, oczarowujące zwiedzenie, skłania ją do pozostania w uwarunkowanym życiu, w pełni usatysfakcjonowaną zadowalaniem zmysłów. Z powodu drugiej mocy (avaranatmika) uwarunkowana dusza czuje satysfakcję, nawet gdy gnije w ciele świni czy robaka w odchodach. Wyzwolenie uwarunkowanej duszy z materialnej niewoli jest bardzo trudne, ponieważ czar mayi jest tak duży. Nawet gdy Najwyższa Osoba Boga osobiście zstępuje, by oswobodzić uwarunkowane dusze, prosząc je, by Mu się podporządkowały, te nie zgadzają się na Jego propozycję. Dlatego Śri Sanatana Gosvami rzekł: "Jeśli w jakiś sposób pomożemy komuś wydostać się z niewoli mayi, Najwyższa Osoba Boga z pewnością nas doceni." Jak oznajmia Bhagavad-gita (18.69):

 

na ca tasman manusyesu    kaścin me priya-krttamah

bhavita na ca me tasmad    anyah priyataro bhuvi

 

Największą służbą, jaką można wykonać dla Pana, jest próba napełnienia serca uwarunkowanej duszy służbą oddania, aby mogła ona wyzwolić się z uwarunkowanego życia. Śrila Bhaktivinoda Thakura powiedział, że Vaisnavę można rozpoznać po jego działalności misjonarskiej - to znaczy, po przekonywaniu uwarunkowanej duszy o jej wiecznej pozycji, wyjaśnionej tutaj jako nija-dharma. Służenie Panu jest wieczną pozycją żywej istoty; zatem udzielenie komuś pomocy w wydostaniu się z materialnej niewoli polega na rozbudzaniu w nim drzemiącego zrozumienia, że jest wiecznym sługą Krsny. Jivera 'svarupa' haya --- krsnera 'nitya-dasa'. Sam Pan wyjaśni to szerzej Sanatanie Gosvamiemu.

Madhya 20.07    Sanatana Gosvami mówił dalej: "Uprzednio tak dużo dla ciebie zrobiłem. Teraz mam kłopoty. Proszę, odwzajemnij mą życzliwość uwalniając mnie.
Madhya 20.08    "Tutaj jest pięć tysięcy złotych monet. Przyjmij je, proszę. Uwalniając mnie, otrzymasz rezultaty pobożnych czynów i osiągniesz też materialny zysk. W ten sposób odniesiesz jednocześnie podwójną korzyść."
Madhya 20.09    W ten sposób Sanatana Gosvami przekonał dozorcę więzienia, który odrzekł: "Posłuchaj mnie, proszę, mój drogi panie. Chciałbym cię uwolnić, lecz obawiam się władz."
Madhya 20.10-11    Sanatana odpowiedział: "Nie ma żadnego niebezpieczeństwa. Nawab udał się na południe. Jeśli wróci, powiedz mu, że Sanatana poszedł wypróżnić się nad brzeg Gangesu, a gdy tylko ujrzał rzekę, wskoczył do niej.
Madhya 20.12    "Powiedz mu: 'Szukałem go przez długi czas, ale nie mogłem trafić na żaden ślad po nim. Wskoczył w kajdanach, dlatego utonął i porwały go fale.'
Madhya 20.13    "Nie masz powodu do obaw, gdyż nie pozostanę w tym kraju. Zostanę wędrownym mnichem i udam się do świętego miasta Mekki."
Madhya 20.14    Sanatana Gosvami widział, że umysł mięsożercy wciąż nie był usatysfakcjonowany. Wówczas ułożył przed nim stos z siedmiu tysięcy złotych monet.
Madhya 20.15    Widok monet oczarował mięsożercę, który wyraził wtedy zgodę. Tej nocy przeciął kajdany Sanatany i pozwolił mu przeprawić się przez Ganges.
Madhya 20.16    W ten sposób Sanatana Gosvami został uwolniony. Nie mógł jednak iść drogą biegnącą z twierdzy. Idąc dzień i noc dotarł w końcu do górzystego obszaru zwanego Patadą.
Madhya 20.17    Dotarłszy do Patady, spotkał pewnego właściciela ziemskiego i pokornie poprosił go, by pomógł mu przedostać się przez ten górzysty obszar.
Madhya 20.18    U właściciela ziemskiego mieszkał w tym czasie człowiek, który był ekspertem w chiromancji. Mając informacje o Sanatanie wyszeptał właścicielowi ziemskiemu do ucha, co następuje.
Madhya 20.19    Chiromanta rzekł: "Ten człowiek, Sanatana, posiada osiem złotych monet." Słysząc to właściciel ziemski bardzo się ucieszył i tak oto powiedział Sanatanie Gosvamiemu.
Madhya 20.20    Właściciel ziemski rzekł: "Nocą przeprawię cię przez ten górzysty teren przy pomocy mych ludzi. A teraz ugotuj i zjedz swój posiłek."
Madhya 20.21    Mówiąc to, właściciel ziemski ofiarował Sanatanie ziarno do gotowania. Wówczas Sanatana udał się nad rzekę i wykąpał się.
Madhya 20.22    Ponieważ Sanatana pościł przez dwa dni, ugotował posiłek i zjadł go. Jednakże, będąc wcześniej ministrem Nawaba, zaczął zastanawiać się nad sytuacją.
Madhya 20.23    Jako dawny minister Nawaba, Sanatana z pewnością znał się na dyplomacji. Dlatego pomyślał: "Dlaczego ten właściciel ziemski okazuje mi taki szacunek?" Myśląc w ten sposób, zapytał swego sługę, który miał na imię Iśana.
Madhya 20.24    Sanatana zapytał swego sługę: "Iśana, wydaje mi się, że masz przy sobie jakieś wartościowe rzeczy." Iśana odpowiedział: "Tak, mam siedem złotych monet."
Madhya 20.25    Słysząc to, Sanatana Gosvami skarcił swego sługę, mówiąc: "Dlaczego przyniosłeś ze sobą to narzędzie śmierci?"
Madhya 20.26    Po czym Sanatana Gosvami wziął siedem złotych monet do rąk i poszedł do właściciela ziemskiego. Trzymając złote monety przed sobą powiedział, co następuje.
Madhya 20.27    "Mam ze sobą tych siedem złotych monet. Przyjmij je, proszę, i ze względów religijnych przeprowadź mnie, proszę, przez ten górzysty teren.
Madhya 20.28    "Jestem więźniem rządowym i nie mogę iść drogą wzdłuż wałów. Postąpiłbyś bardzo pobożnie, gdybyś wziął te pieniądze i przeprowadził mnie łaskawie przez ten górzysty teren."
Madhya 20.29    Uśmiechając się, właściciel ziemski rzekł: "Wiedziałem, że twój sługa posiada osiem złotych monet, zanim jeszcze zaoferowałeś mi je.
Madhya 20.30    "Tej właśnie nocy zabiłbym cię i zabrał twoje monety. Bardzo dobrze, że dobrowolnie mi je zaoferowałeś. Zostałem teraz uchroniony od takiego grzesznego czynu.
Madhya 20.31    "Jestem bardzo usatysfakcjonowany twoim postępowaniem. Nie przyjmę tych złotych monet, ale przeprowadzę cię przez ten górzysty teren, aby po prostu spełnić pobożny uczynek."
Madhya 20.32    Sanatana Gosvami odpowiedział: "Jeśli ty nie weźmiesz tych monet, ktoś inny mnie dla nich zabije. Lepiej więc przyjmij je, a wybawisz mnie od niebezpieczeństwa."
Madhya 20.33    Po zawarciu tej umowy właściciel ziemski dał Sanatanie Gosvamiemu czterech stróży, by mu towarzyszyli. Przez całą noc szli leśną drogą i w ten sposób przeprowadzili go przez górzysty teren.
Madhya 20.34    Po przejściu przez wzgórza Sanatana Gosvami powiedział swemu słudze: "Iśana, wydaje mi się, że pozostała ci jeszcze jakaś reszta z tych złotych monet."
Madhya 20.35    Iśana odpowiedział: "Mam jeszcze jedną złotą monetę." Wtedy Sanatana Gosvami rzekł: "Weź tę monetę i wracaj do swego domu."
Madhya 20.36    Opuściwszy Iśanę, Sanatana Gosvami zaczął wędrować samotnie mając w ręku naczynie na wodę. I tak, okryty jedynie podartym pledem, pozbył się całego niepokoju.
Madhya 20.37    Idąc i idąc Sanatana Gosvami dotarł w końcu do miejsca zwanego Hajipurą. Tego wieczoru usiadł w jakimś ogrodzie.
Madhya 20.38    W Hajipurze żył dżentelmen o imieniu Śrikanta, który był urzędnikiem rządowym. Tak się złożyło, że był on mężem siostry Sanatany Gosvamiego.
Madhya 20.39    Śrikanta miał przy sobie 300 000 złotych monet, które otrzymał od cesarza na zakup koni. Zatem kupował konie i wysyłał je cesarzowi.
Madhya 20.40    Siedząc na podwyższeniu, Śrikanta dojrzał Sanatanę Gosvamiego. Tej nocy wziął ze sobą sługę i poszedł się z nim zobaczyć.
Madhya 20.41    Wiele ze sobą rozmawiali, gdy się już zobaczyli. Sanatana Gosvami opowiedział mu szczegółowo o swoim aresztowaniu i uwolnieniu.
Madhya 20.42    Wówczas Śrikanta rzekł do Sanatany Gosvamiego: "Zostań tu przynajmniej przez dwa dni i ubierz się jak dżentelmen. Pozbądź się tego brudnego ubrania."
Madhya 20.43    Sanatana Gosvami odpowiedział: "Nie zostanę tu nawet na chwilę. Proszę, pomóż mi przedostać się przez Ganges. Odejdę natychmiast."
Madhya 20.44    Przejawiając wielką troskę o niego Śrikanta dał mu wełniany koc i pomógł przeprawić się przez Ganges. W ten sposób Sanatana Gosvami ponownie wyruszył w drogę.
Madhya 20.45    Po kilku dniach Sanatana Gosvami dotarł do Varanasi. Bardzo się ucieszył, kiedy usłyszał, że przybył tam Śri Caitanya Mahaprabhu.
Madhya 20.46    Sanatana Gosvami udał się do domu Candraśekhary i usiadł pod drzwiami. Orientując się, co się dzieje, Śri Caitanya Mahaprabhu powiedział do Candraśekhary.
Madhya 20.47    Śri Caitanya Mahaprabhu powiedział: "U twoich drzwi jest pewien bhakta. Proszę, zaproś go do środka." Wychodząc na zewnątrz Candraśekhara nie mógł dojrzeć przed drzwiami żadnego Vaisnavy.
Madhya 20.48    Kiedy Candraśekhara powiadomił Pana, że przy drzwiach nie ma żadnego Vaisnavy, Pan zapytał go: "A czy w ogóle ktoś tam jest?"
Madhya 20.49    Candraśekhara rzekł: "Jest jakiś muzułmański żebrak." Śri Caitanya Mahaprabhu natychmiast powiedział: "Proszę, przyprowadź go tutaj." Wówczas Candraśekhara zwrócił się do Sanatany Gosvamiego, który wciąż siedział pod drzwiami.
Madhya 20.50    "Muzułmański żebraku, wejdź, proszę. Pan cię wzywa." Sanatana Gosvami bardzo się ucieszył, kiedy usłyszał to polecenie i wszedł do domu Candraśekhary.
Madhya 20.51    Gdy tylko Śri Caitanya Mahaprabhu zobaczył na podwórzu Sanatanę Gosvamiego, natychmiast pospieszył do niego. Objąwszy go, Pan pogrążył się w ekstatycznej miłości.
Madhya 20.52    Gdy tylko Śri Caitanya Mahaprabhu dotknął Sanatany Gosvamiego, Sanatanę również ogarnęła ekstatyczna miłość. Powiedział drżącym głosem: "O Panie, nie dotykaj mnie."
Madhya 20.53    Śri Caitanya Mahaprabhu i Sanatana Gosvami zaczęli płakać bez końca. Widząc to, Candraśekhara był bardzo zdumiony.
Madhya 20.54    Chwytając Sanatanę Gosvamiego za rękę, Śri Caitanya Mahaprabhu zaprowadził go do środka i posadził obok Siebie na podwyższeniu.
Madhya 20.55    Gdy Śri Caitanya Mahaprabhu zaczął czyścić ciało Sanatany Gosvamiego Swą transcendentalną ręką, Sanatana Gosvami powiedział: "O mój Panie, proszę, nie dotykaj mnie."
Madhya 20.56    Pan odpowiedział: "Dotykam cię tylko po to, by oczyścić Siebie, ponieważ mocą swej służby oddania możesz oczyścić cały wszechświat.
Madhya 20.57    "'Święci twojej miary sami są miejscami pielgrzymek. Z powodu swojej czystości są stałymi towarzyszami Pana i dlatego mogą oczyścić nawet miejsca pielgrzymek.'

Madhya 20.57  Znaczenie: Werset ten wypowiedział Maharaja Yudhisthira do Vidury, a znajduje się on w Śrimad-Bhagavatam (1.13.10). Vidura wracał do domu po odwiedzeniu świętych miejsc pielgrzymek i Maharaja Yudhisthira podejmował swego świętego wuja. W zasadzie Maharaja Yudhisthira mówił: "Mój drogi Panie Viduro, będąc zaawansowanym bhaktą sam jesteś świętym miejscem. Ludzie tacy jak ty zawsze noszą Pana Visnu w swoich sercach. Możesz przywrócić życie wszystkim świętym miejscom, gdy zanieczyszczą je pielgrzymki grzeszników."

    Grzeszna osoba udaje się do świętego miejsca, by się oczyścić. W takim miejscu jest wielu świętych ludzi i świątyń Pana Visnu; jednakże zostaje ono skażone przez grzechy odwiedzających. Gdy zaawansowany bhakta udaje się do świętego miejsca, neutralizuje grzechy pielgrzymów. Dlatego Maharaja Yudhisthira zwrócił się do Vidury w ten właśnie sposób.

    Ponieważ zaawansowany bhakta nosi w swym sercu Pana Visnu, jest on ruchomą świątynią i poruszającym się Visnu. Zaawansowany bhakta nie musi udawać się do świętych miejsc, ponieważ święte miejsce jest wszędzie tam, gdzie on przebywa. W odniesieniu do tego Śrila Narottama dasa Thakura oznajmia, tirtha-yatra pariśrama, kevala manera bhrama: odwiedzanie świętych miejsc jest po prostu jeszcze jednym rodzajem dezorientacji. Skoro zaawansowany bhakta nie musi chodzić do świętego miejsca, to dlaczego się tam udaje? Odpowiedź brzmi, że udaje się tam tylko po to, by to miejsce oczyścić.

Madhya 20.58    "'Nawet jeśli ktoś jest bardzo wykształcony w sanskryckiej literaturze wedyjskiej, nie zostanie uznany za Mojego bhaktę, dopóki nie będzie czysty w służbie oddania. Jednakże ten, kto jest czystym bhaktą, wolnym od motywacji cieszenia się z działania mającego na celu przyjemność czy umysłową spekulację, jest Mi bardzo drogi, nawet jeśli pochodzi z rodziny żywiącej się mięsem psów. W rzeczywistości należy mu okazywać wszelki szacunek i przyjmować, cokolwiek ofiaruje. Taki bhakta jest równie godny czci jak Ja.'

Madhya 20.58  Znaczenie: Ten werset zawarty jest w Hari-bhakti-vilasie (10.127), opracowanej przez Sanatanę Gosvamiego.

Madhya 20.59    "'Ktoś może przyjść na świat w rodzinie bramina i posiadać wszystkich dwanaście cech bramińskich, lecz jeśli nie jest oddany lotosowym stopom Pana Krsny, którego pępek przypomina kształtem lotos, to nie równa się candali, poświęcającemu swój umysł, słowa, czynności, bogactwo i życie służbie dla Pana. Nie wystarczy po prostu przyjść na świat w rodzinie bramińskiej czy też posiadać bramińskie cechy. Trzeba być bhaktą Pana. Jeśli śva-paca, czyli candala jest bhaktą, wyzwala nie tylko siebie, lecz całą swą rodzinę, podczas gdy bramin, nie będący bhaktą, lecz mający po prostu bramińskie kwalifikacje, nie może oczyścić nawet siebie, nie mówiąc już o swojej rodzinie."'

Madhya 20.59  Znaczenie: Werset ten wypowiedział Prahlada Maharaja, a pochodzi on ze Śrimad-Bhagavatam (7.9.10). Bramin powinien posiadać dwanaście cech. Jak mówi Mahabharata:

 

dharmaś ca satyam ca damas tapaś ca

amatsaryam hris titiksanasuya

yajnaś ca danam ca dhrtih śrutam ca

vratani vai dvadaśa brahmanasya

 

"Bramin musi być osobą w pełni religijną. Musi być prawdomówny i być w stanie kontrolować swoje zmysły. Musi spełniać surowe wyrzeczenia, być wolny od przywiązań, pokorny i tolerancyjny. Nie może zazdrościć nikomu i musi być ekspertem w spełnianiu ofiar i rozdawaniu w jałmużnie wszystkiego, co ma. Musi być stały w służbie oddania i być znawcą wiedzy Ved. To jest dwanaście kwalifikacji bramina."

    Bhagavad-gita opisuje cechy bramińskie jak następuje:

 

śamo damas tapah śaucam    ksantir arjavam eva ca

jnanam vijnanam astikyam    brahma-karma svabhava-jam

 

"Spokój, samokontrola, wyrzeczenie, czystość, tolerancja, uczciwość, wiedza, mądrość i religijność - to cechy, według których postępują bramini." (Bg. 18.42)

    W Muktaphala-tice jest powiedziane:

 

śamo damas tapah śaucam    ksanty-arjava-viraktayah

jnana-vijnana-santosah    satyastikye dvisad gunah

 

"Równowaga umysłu, kontrola zmysłów, wyrzeczenie, czystość, tolerancja, prostota, wolność od przywiązań, wiedza teoretyczna i praktyczna, zadowolenie, prawdomówność i mocna wiara w Vedy - to dwanaście cech braminów."

Madhya 20.60    Śri Caitanya Mahaprabhu mówił dalej: "Oglądanie ciebie, dotykanie ciebie i wychwalanie twych transcendentalnych cech może udoskonalić cel wszelkich zmysłowych działań. Taki jest werdykt pism objawionych.

Madhya 20.60  Znaczenie: Potwierdza to następujący werset z Hari-bhakti-sudhodayi (13.2).

Madhya 20.61    "'Mój drogi Vaisnavo, ujrzenie takiej osoby jak ty jest doskonałością wzroku. Dotykanie twych lotosowych stóp jest doskonałością zmysłu dotyku. Wychwalanie twoich dobrych cech jest prawdziwą działalnością języka, gdyż w materialnym świecie bardzo trudno znaleźć czystego bhaktę Pana."'
Madhya 20.62    Śri Caitanya Mahaprabhu mówił dalej: "Mój drogi Sanatano, posłuchaj mnie, proszę. Krsna jest bardzo miłosierny i On jest wyzwolicielem wszystkich upadłych dusz.
Madhya 20.63    "Mój drogi Sanatano, Krsna wybawił cię z Maharauravy, najgłębszego piekła życia. Jest On oceanem miłosierdzia i Jego działania są bardzo poważne."

Madhya 20.63  Znaczenie: Jak oznajmia Bhagavad-gita: iśvarah sarva-bhutanam hrd-deśe 'rjuna tisthati. Przebywając w sercu każdego, Krsna działa w bardzo poważny sposób. Nikt nie może pojąć, jak On działa, lecz gdy tylko Pan dojrzy szczere działanie jakiejś osoby w służbie oddania, pomaga jej w taki sposób, że bhakta nie może zrozumieć, jak to wszystko się dzieje. Jeśli bhakta jest zdecydowany służyć Panu, Pan zawsze jest gotów mu pomóc (dadami buddhi-yogam tam yena mam upayanti te). Śri Caitanya Mahaprabhu mówi Sanatanie Gosvamiemu, jak miłosierny jest Pan. Sanatana Gosvami był ministrem w służbie Nawaba Hussaina Shaha. Bezustannie obcował z ludźmi o materialnych skłonnościach, zwłaszcza z mahometanami, mięsożercami. Chociaż utrzymywał z nimi bliskie kontakty, to dzięki łasce Krsny doszedł do wniosku, że takie towarzystwo budzi odrazę. Dlatego opuścił je. Jak powiedział Śrinivasa Acarya: tyaktva turnam aśesa-mandala-patiśrenim sada tucchavat. Krsna oświecił Sanatanę Gosvamiego w taki sposób, że był on w stanie zrezygnować ze wzniosłej pozycji ministra. Uważał, że jego materialna pozycja nie ma znaczenia, dlatego gotów był zostać wędrownym mnichem. Doceniając poczynania Sanatany Gosvamiego, Śri Caitanya Mahaprabhu pochwalił jego czyn i dziękował Krsnie za łaskę, którą go obdarzył.

Madhya 20.64    Sanatana odpowiedział: "Nie wiem, kim jest Krsna. Jeśli o mnie chodzi, zostałem uwolniony z więzienia tylko dzięki Twojej łasce."
Madhya 20.65    Wtedy Śri Caitanya Mahaprabhu spytał Sanatanę Gosvamiego: "Jak zostałeś oswobodzony z więzienia?" Wówczas Sanatana opisał tę historię od początku do końca.
Madhya 20.66    Śri Caitanya Mahaprabhu powiedział: "Spotkałem twych braci, Rupę i Anupamę, w Prayag. Teraz udali się oni do Vrndavany."
Madhya 20.67    Na polecenie Śri Caitanyi Mahaprabhu, Sanatana Gosvami spotkał się zarówno z Tapana Miśrą, jak też z Candraśekharą.
Madhya 20.68    Wtedy Tapana Miśra zaprosił Sanatanę, a Pan Caitanya Mahaprabhu poprosił Sanatanę, by poszedł się ogolić.
Madhya 20.69    Potem Śri Caitanya Mahaprabhu wezwał Candraśekharę i poprosił go, by zabrał Sanatanę Gosvamiego ze sobą. Kazał mu także wziąć od Sanatany jego dotychczasowe ubranie.
Madhya 20.70    Wówczas Candraśekhara sprawił, że Sanatana Gosvami wyglądał jak dżentelmen. Zaprowadził go do Gangesu, aby tam się wykąpał, a później przyniósł mu nowe ubranie.

Madhya 20.70  Znaczenie: W wersecie tym istotne są słowa bhadra karana. Z powodu długich włosów, wąsów i brody Sanatana Gosvami wyglądał jak daraveśa, czyli hipis. Ponieważ Śri Caitanyi Mahaprabhu nie podobały się hipisowskie cechy Sanatany Gosvamiego, poprosił Candraśekharę, by go całkowicie ogolił. Jeżeli ktoś z długimi włosami czy brodą chce przyłączyć się do ruchu świadomości Krsny i mieszkać z nami, musi tak samo zupełnie się ogolić. Zwolennicy Śri Caitanyi Mahaprabhu uważają, że zapuszczanie włosów jest rzeczą niewłaściwą. Sanatana Gosvami został wybawiony z piekielnych warunków dzięki łasce Śri Caitanyi Mahaprabhu. Maharaurava jest piekłem, w którym umieszczani są zabójcy zwierząt. W tym względzie zajrzyj do Śrimad-Bhagavatam (5.26.10-12).

Madhya 20.71    Candraśekhara ofiarował nowe ubranie Sanatanie Gosvamiemu, lecz Sanatana nie przyjął go. Kiedy Śri Caitanya Mahaprabhu usłyszał tę wiadomość, poczuł się bezgranicznie szczęśliwy.
Madhya 20.72    Wykąpawszy się w południe, Śri Caitanya Mahaprabhu udał się do domu Tapana Miśry na obiad. Wziął ze Sobą Sanatanę Gosvamiego.
Madhya 20.73    Po umyciu stóp Śri Caitanya Mahaprabhu zasiadł do obiadu. Poprosił Tapana Miśrę, by podał obiad także Sanatanie Gosvamiemu.
Madhya 20.74    Wówczas Tapana Miśra powiedział: "Sanatana ma pewien obowiązek do spełnienia, dlatego nie może teraz zjeść obiadu. Pod koniec posiłku dam mu jakieś resztki."
Madhya 20.75    Po jedzeniu Śri Caitanya Mahaprabhu odpoczywał trochę. Wtedy Tapana Miśra dał Sanatanie Gosvamiemu resztki pożywienia pozostawione przez Caitanyę Mahaprabhu.
Madhya 20.76    Gdy Tapana Miśra ofiarował Sanatanie nowe ubranie, ten nie przyjął go. Zamiast tego powiedział, co następuje.
Madhya 20.77    "Jeśli pragniesz dać mi jakieś ubranie, to daj, proszę, jakieś swoje znoszone odzienie."
Madhya 20.78    Kiedy Tapana Miśra dał Sanatanie Gosvamiemu używane dhoti, Sanatana podarł je na kawałki, by zrobić dwa komplety wierzchniego ubrania i bieliznę.
Madhya 20.79    Kiedy Caitanya Mahaprabhu przedstawił Sanatanie bramina z Maharastry, bramin zaprosił Sanatanę Gosvamiego na obfite posiłki.
Madhya 20.80    Bramin powiedział: "Mój drogi Sanatano, proszę, podczas całego swego pobytu w Kaśi jedz obiady w moim domu."
Madhya 20.81    Sanatana odrzekł: "Będę praktykował proces madhukari. Dlaczego miałbym posilać się obficie w domu bramina?"

Madhya 20.81  Znaczenie: Słowo madhukari wywodzi się ze słowa madhukara, odnoszącego się do pszczół, które zbierają miód latając z kwiatka na kwiatek. Madhukari jest to święta osoba lub wędrowny mnich, który nie przyjmuje obfitego posiłku w jednym domu, lecz żebrze od drzwi do drzwi, biorąc odrobinę pożywienia z każdego domu. W ten sposób nie przejada się ani nie przysparza gospodarzom zbytniego kłopotu. Osoba w wyrzeczonym porządku życia może żebrać, ale nie gotować. Jej żebranie nie powinno być ciężarem dla gospodarzy. Procesu madhukari powinni ściśle przestrzegać babaji, czyli ci, którzy osiągnęli etap paramahamsy. Zwyczaj ten jest nadal powszechny we Vrndavanie i jest tam wiele miejsc, w których ofiarowuje się jałmużnę. Niestety, jest też wielu żebraków, którzy przybyli do Vrndavany po to, by przyjmować jałmużnę, ale nie przestrzegają oni zasad Sanatany Gosvamiego. Ludzie próbują go imitować i praktykując madhukari prowadzą próżniacze życie. Ścisłe podążanie w ślady Sanatany Gosvamiego czy Rupy Gosvamiego jest prawie niemożliwe. Lepiej jeść pożywienie ofiarowane Krsnie w świątyni, niż próbować imitować Sanatanę Gosvamiego i Rupę Gosvamiego.

 

yuktahara-viharasya    yukta-cestasya karmasu

yukta-svapnavabodhasya    yogo bhavati duhkha-ha

 

"Kto posiada umiar w swoich zwyczajach jedzenia, spania, pracy i odpoczynku, ten przez praktykę yogi może zlikwidować wszelkie materialne cierpienia." (Bg. 6.17)

    Idealny sannyasin ściśle podąża śladami Gosvamich.

Madhya 20.82    Śri Caitanya Mahaprabhu czuł nieograniczone szczęście widząc, jak Sanatana Gosvami ściśle przestrzegał zasad sannyasy. Jednakże wciąż na nowo spoglądał na wełniany koc, który nosił Sanatana Gosvami.
Madhya 20.83    Śri Caitanya Mahaprabhu wielokrotnie spoglądał na ten kosztowny wełniany koc, tak więc Sanatana Gosvami zrozumiał, że Pan go nie pochwala. Wówczas zaczął się zastanawiać, jak się go pozbyć.
Madhya 20.84    Myśląc w ten sposób, Sanatana udał się nad brzeg Gangesu, by się wykąpać. Tam zobaczył, że wędrowny mnich z Bengalu wyprał swój pled i rozpostarł go, by wysechł.
Madhya 20.85    Sanatana Gosvami rzekł do bengalskiego mnicha "Mój drogi bracie, proszę, wyświadcz mi przysługę. Wymień mi swój pled na ten wełniany koc."
Madhya 20.86    Mnich powiedział: "Panie, jesteś godnym szacunku dżentelmenem. Dlaczego sobie ze mnie żartujesz? Dlaczego miałbyś wymienić swój kosztowny koc na mój podarty pled?"
Madhya 20.87    Sanatana rzekł: "Mówię prawdę, nie żartuję. Bądź łaskaw wziąć ten koc w zamian za swój podarty pled."
Madhya 20.88    Mówiąc to, Sanatana Gosvami wymienił koc na pled. Potem wrócił do Śri Caitanyi Mahaprabhu z pledem na ramieniu.
Madhya 20.89    Kiedy Sanatana Gosvami wrócił, Pan zapytał: "Gdzie jest twój wełniany koc?" Wówczas Sanatana Gosvami opowiedział Panu całą historię.
Madhya 20.90-91    Wtedy Śri Caitanya Mahaprabhu powiedział: "Przemyślałem już to dogłębnie. Ponieważ Pan Krsna jest bardzo łaskawy, usunął twoje przywiązanie do materialnych rzeczy. Dlaczego Krsna miałby ci pozwolić zachować ostatni ślad materialnego przywiązania? Pokonawszy chorobę, dobry lekarz nie pozwala, by pozostał nawet jej ślad.
Madhya 20.92    "Praktykowanie madhukari i jednoczesne noszenie kosztownego koca wyklucza się wzajemnie. Kto działa w ten sposób, traci duchową siłę i staje się też przedmiotem żartów."
Madhya 20.93    Sanatana Gosvami odpowiedział: "Najwyższa Osoba Boga wybawił mnie z piekielnego życia materialnej egzystencji. Dzięki Jego pragnieniu zniknął już ostatni ślad mojej materialnej atrakcji."
Madhya 20.94    Zadowolony z Sanatany Gosvamiego, Śri Caitanya Mahaprabhu obdarzył go Swą bezprzyczynową łaską. Sanatana Gosvami z łaski Pana otrzymał duchową moc, dzięki której mógł zadawać Mu pytania.
Madhya 20.95-96    Poprzednio Śri Caitanya Mahaprabhu zadawał duchowe pytania Ramanandzie Rayi i dzięki bezprzyczynowej łasce Pana Ramananda Raya mógł udzielić właściwych odpowiedzi. Teraz, dzięki łasce Pana, Sanatana Gosvami stawiał pytania Panu, a Śri Caitanya Mahaprabhu osobiście przedstawiał prawdę.
Madhya 20.97    Śri Caitanya Mahaprabhu, Najwyższa Osoba Boga, osobiście przedstawił Sanatanie prawdziwą tożsamość Pana Krsny. Opowiedział mu także o miłości małżeńskiej Pana, Jego osobistym bogactwie i smakach służby oddania. Z powodu Swojej bezprzyczynowej łaski Pan osobiście wyjaśnił wszystkie te prawdy Sanatanie Gosvamiemu.
Madhya 20.98    Biorąc słomę w usta i skłaniając się, Sanatana Gosvami chwycił lotosowe stopy Śri Caitanyi Mahaprabhu i pokornie rzekł, co następuje.
Madhya 20.99    Sanatana Gosvami powiedział: "Jestem niskiego pochodzenia i wszyscy moi towarzysze są ludźmi niskiej klasy. Ja sam jestem upadły i najnędzniejszy z ludzi. Prawdę powiedziawszy, upadłem w studnię grzesznego materializmu i w ten sposób spędziłem całe życie.

Madhya 20.99  Znaczenie: W rzeczywistości Śri Sanatana Gosvami należał do rodziny bramina, jako że pochodził z grupy braminów Sarasvata, był dobrze wychowany i należycie wykształcony. Tak czy inaczej przyjął urząd ministra w rządzie muzułmańskim, dlatego musiał przebywać w towarzystwie mięsożerców, pijaków i prostackich materialistów. Sanatana Gosvami uważał, że jest upadły, gdyż sam padł ofiarą materialnej przyjemności będąc w towarzystwie takich ludzi. Uważał, że żyjąc w ten sposób traci swój drogocenny czas. Ta wypowiedź, dotycząca okoliczności upadku w tym materialnym świecie, pochodzi z ust największego autorytetu Gaudiya Vaisnava-sampradayi. W rzeczywistości, w chwili obecnej cały świat znajduje się w stanie upadku w materialną egzystencję. Każdy je mięso, pije alkohol, goni za kobietami, uprawia hazard i robi różne inne rzeczy. Ludzie czerpią przyjemność z materialnego życia popełniając cztery podstawowe grzechy. Chociaż są upadli, zostaną wybawieni od grzesznych reakcji, jeśli tylko podporządkują się lotosowym stopom Śri Caitanyi Mahaprabhu.

Madhya 20.100    "Nie wiem, co jest dla mnie korzystne, a co szkodliwe. Niemniej jednak w zwykłych stosunkach ludzie uważają mnie za wielkiego uczonego i ja także myślę o sobie w ten sposób.
Madhya 20.101    "Dzięki Swej bezprzyczynowej łasce wyzwoliłeś mnie z materialistycznej ścieżki. Teraz, z tej samej bezprzyczynowej łaski, powiedz mi, proszę, co jest moim obowiązkiem.
Madhya 20.102    "Kim jestem? Dlaczego trzy rodzaje nieszczęść zawsze przysparzają mi kłopotu? Jak mogę odnieść korzyść, jeśli tego nie wiem?

Madhya 20.102  Znaczenie: Trzy rodzaje materialnych nieszczęść to: nieszczęścia pochodzące z ciała i umysłu, nieszczęścia wynikające ze stosunków z innymi żywymi istotami i nieszczęścia będące skutkiem naturalnych zakłóceń. Czasami cierpimy cieleśnie, gdy zaatakuje nas gorączka, a czasami cierpimy mentalnie, gdy umrze bliski krewny. Inne żywe istoty także przysparzają nam nieszczęścia. Są żywe istoty rodzące się z ludzkiego embriona, z jajek, z potu i z roślin. Przykre okoliczności wywołane naturalnymi katastrofami kontrolują wyżsi półbogowie. Może zapanować srogie zimno lub mogą pojawić się pioruny, czy też jakąś osobę mogą nawiedzić duchy. Zawsze stoimy w obliczu tych trzech rodzajów nieszczęść i one wpędzają nas w niebezpieczną sytuację. Padam padam yad vipadam. Niebezpieczeństwo czyha na każdym kroku życia.

Madhya 20.103    "W rzeczywistości nie wiem, jak pytać o cel życia i proces wiodący do osiągnięcia go. Proszę, okaż mi łaskę i wyjaśnij wszystkie te prawdy."
Madhya 20.104    Śri Caitanya Mahaprabhu powiedział: "Pan Krsna obdarzył cię Swą pełną łaską, tak że znasz te wszystkie rzeczy. Dla ciebie trzy rodzaje nieszczęść z pewnością nie istnieją.
Madhya 20.105    "Ponieważ posiadasz moc Pana Krsny, z pewnością wiesz o tych rzeczach. Jednakże naturą sadhu jest dociekanie. Sadhu pyta w imię ścisłości, choć zna te rzeczy.
Madhya 20.106    "'Ci, którzy pragną obudzić swą duchową świadomość, którzy mają niezachwianą inteligencję i nie zbaczają z drogi, z pewnością osiągną upragniony cel.'

Madhya 20.106  Znaczenie: Ten werset, będący cytatem z Naradiya Purany, można znaleźć w Bhakti-rasamrta-sindhu (1.2.103).

Madhya 20.107    "Jesteś właściwą osobą do tego, by propagować kult służby oddania. Dlatego posłuchaj, jak stopniowo będę opisywał wszystkie dotyczące jej prawdy.
Madhya 20.108-109    "Bycie wiecznym sługą Krsny to konstytucjonalna pozycja żywej istoty, ponieważ jest ona graniczną energią Krsny oraz manifestacją równocześnie tożsamą z Panem i różną od Niego, tak jak molekularna cząstka blasku słonecznego lub ognia. Krsna ma trzy rodzaje energii.

Madhya 20.108-109  Znaczenie: Śrila Bhaktivinoda Thakura parafrazuje te wersety w następujący sposób: Śri Sanatana Gosvami zapytał Śri Caitanyę Mahaprabhu: "Kim jestem?" W odpowiedzi na to Pan rzekł: "Jesteś czystą żywą istotą. Nie jesteś ani tym ciałem materialnym, ani ciałem subtelnym, składającym się z umysłu i inteligencji. W rzeczywistości jesteś duszą, wieczną integralną cząstką Najwyższej Duszy, Krsny. Dlatego jesteś Jego wiecznym sługą. Należysz do granicznej mocy Krsny. Istnieją dwa światy - świat materialny i świat duchowy - i ty jesteś usytuowany pomiędzy mocą materialną a duchową. Związany jesteś zarówno ze światem materialnym, jak i duchowym, dlatego nazywany jesteś mocą graniczną. Jesteś powiązany z Krsną jako tożsamy i jednocześnie różny. Ponieważ jesteś duszą, jakościowo jesteś równy Najwyższej Osobie Boga, ale ponieważ jesteś bardzo znikomą cząstką duszy, jesteś odmienny od Duszy Najwyższej. Zatem twoja pozycja jest jednocześnie tożsama z Duszą Najwyższą i odmienna od niej. Podaje się przykłady samego słońca i jego małych cząstek oraz płonącego ognia i jego małych cząstek." Inne wyjaśnienie tych wersetów można znaleźć w Adi-lili (Rozdział Drugi, werset 96).

Madhya 20.110    "'Tak jak blask ognia, który znajduje się w jednym miejscu, rozprzestrzenia się wszędzie dookoła, tak energie Najwyższej Osoby Boga, Parabrahmana, rozprzestrzeniają się po całym tym wszechświecie.'

Madhya 20.110  Znaczenie: Jest to cytat z Visnu Purany (1.22.53).

Madhya 20.111    "Pan Krsna z natury ma trzy przemiany energii, które znane są jako: energia duchowa, energia żywej istoty i energia iluzoryczna.
Madhya 20.112    "'Oryginalnie energia Krsny jest duchowa i energia zwana żywą istotą także jest duchowa. Istnieje jednak inna energia, zwana iluzją, na którą składa się działanie dla przyjemności. Jest to trzecia moc Pana.'

Madhya 20.112  Znaczenie: Po dalsze wyjaśnienie tego wersetu zajrzyj do Siódmego Rozdziału Adi-lili, werset 119.

Madhya 20.113    "'W Najwyższej Prawdzie Absolutnej istnieją wszystkie energie twórcze, niepojęte dla zwykłego człowieka. Te niepojęte energie działają w procesie tworzenia, utrzymywania i unicestwiania. O główny spośród ascetów, tak jak ogień posiada dwie energie, mianowicie ciepło i światło, tak te niepojęte twórcze energie są naturalnymi właściwościami Prawdy Absolutnej.'

Madhya 20.113  Znaczenie: Jest to cytat z Visnu Purany (1.3.2).

Madhya 20.114    "'O królu, ksetra-jna-śakti jest to żywa istota. Chociaż ma odpowiednie warunki, by żyć w świecie materialnym lub duchowym, cierpi z powodu trzech rodzajów nieszczęść materialnej egzystencji, gdyż znajduje się pod wpływem mocy avidyi [niewiedzy], która okrywa jej konstytucjonalną pozycję.

Madhya 20.114  Znaczenie: Ten i następny werset są także cytatami z Visnu Purany (6.7.62-63).

Madhya 20.115    "'Ta żywa istota okryta oddziaływaniem niewiedzy istnieje w materialnym stanie w różnych formach. W ten sposób, o królu, jest w mniejszym lub większym stopniu proporcjonalnie wolna od wpływu materialnej energii.'
Madhya 20.116    "'Oprócz tych energii, o potężny Arjuno, istnieje Moja wyższa energia, którą są wszystkie żywe istoty wykorzystujące zasoby tej niższej materialnej natury.'

Madhya 20.116  Znaczenie: Jest to werset z Bhagavad-gity (7.5). Jest on przytoczony także w Adi-lili (Rozdział Siódmy, werset 118).

Madhya 20.117    "Zapominając o Krsnie, żywa istota od niepamiętnych czasów zauroczona jest aspektem zewnętrznym. Dlatego złudna energia [maya] przysparza jej w materialnym życiu wszelkiego rodzaju cierpień.

Madhya 20.117  Znaczenie: Kiedy żywa istota zapomina o swojej konstytucjonalnej pozycji wiecznego sługi Krsny, zostaje usidlona przez złudną energię zewnętrzną. Oryginalnie żywa istota jest integralną cząstką Krsny i dlatego jest Jego wyższą energią. Jest wyposażona w niepojętą maleńką energię, która w niepojęty sposób działa wewnątrz ciała. Jednakże zapominając o swojej pozycji, żywa istota umieszczona zostaje w energii materialnej. Żywą istotę nazywa się energią graniczną, ponieważ z natury jest duchowa, ale z powodu zapomnienia umieszcza się ją w energii materialnej. Tak więc może ona żyć albo w energii materialnej, albo w energii duchowej i z tego powodu nazywana jest energią graniczną. Czasami, będąc na swej granicznej pozycji, zauroczona jest złudną energią zewnętrzną, co stanowi początek jej materialnego życia. Wchodząc w energię materialną podlega trzem wymiarom czasu: przeszłości, teraźniejszości i przyszłości. Przeszłość, teraźniejszość i przyszłość należą tylko do świata materialnego; nie istnieją one w świecie duchowym. Żywa istota jest wieczna i istniała przed stworzeniem tego materialnego świata. Niestety, zapomniała o swoim związku z Krsną. Zapomnienie żywej istoty opisane jest tutaj jako anadi, co wskazuje, że istnieje ono od czasów niepamiętnych. Należy zrozumieć, że to pragnienie żywej istoty, by cieszyć się życiem rywalizując z Krsną, powoduje jej wejście w materialną egzystencję.

Madhya 20.118    "Żywa istota w materialnym stanie wznosi się czasami na wyższe systemy planetarne i osiąga materialny dobrobyt, a czasami jest zatapiana w piekielnym położeniu. Jej położenie przypomina zupełnie sytuację przestępcy, któremu król wymierza karę zanurzając go w wodzie, a następnie wyciągając z niej.

Madhya 20.118  Znaczenie: W Vedach jest powiedziane: asango 'yam purusah: żywa istota jest zawsze wolna od zanieczyszczenia materialnego świata. Ten, kto nie jest materialnie skażony i nie zapomina o Krsnie jako swoim panu, nazywany jest nitya-mukta. Innymi słowy, tego, kto jest wiecznie wyzwolony z materialnego zanieczyszczenia, nazywa się nitya-mukta. Żywa istota, która jest nitya-mukta, zawsze, od niepamiętnych czasów, jest bhaktą Krsny i jedyną rzeczą, którą usiłuje robić jest służenie Krsnie. Tak więc nigdy nie zapomina o swej wiecznej służbie dla Krsny. Każda żywa istota, która zapomina o swym wiecznym związku z Krsną, znajduje się pod wpływem materialnych warunków. Pozbawiona transcendentalnej miłosnej służby dla Pana, podlega reakcjom działania dla przyjemności. Gdy z powodu doczesnych pobożnych działań zostanie wzniesiona na wyższe systemy planetarne, uważa, że jest w dobrej sytuacji, ale gdy jest karana, myśli, że jej położenie nie jest właściwe. W ten sposób natura materialna nagradza i karze żywą istotę. Gdy żywa istota posiada materialne bogactwo, jest to nagroda materialnej natury. Gdy zaś znajduje się w materialnych kłopotach, to znaczy, że materialna natura ją karze.

Madhya 20.119    "'Gdy żywa istota ulega czarom energii materialnej, która jest odrębna od Krsny, wówczas ogarnia ją strach. Ponieważ jest oddzielona od Najwyższej Osoby Boga przez energię materialną, jej koncepcja życia ulega odwróceniu. Innymi słowy, zamiast być wiecznym sługą Krsny, staje się Jego rywalem. Określa się to terminem viparyayo 'smrtih. Aby usunąć ten błąd, osoba, która jest rzeczywiście uczona i zaawansowana, wielbi Najwyższą Osobę Boga jako swego mistrza duchowego, wielbione Bóstwo i źródło życia. W ten sposób wielbi Pana przez proces nieskazitelnej służby oddania.'

Madhya 20.119  Znaczenie: Jest to cytat ze Śrimad-Bhagavatam (11.2.37), będący instrukcją, której udzielił Kavi Rsi, jeden z dziewięciu świętych zwanych dziewięcioma Yogendrami. Gdy Vasudeva, ojciec Krsny, zapytał w Dvarace Devarsi Naradę o służbę oddania, wspomniano wówczas o tym, że poprzednio król Videhy o imieniu Nimi pobierał nauki od dziewięciu Yogendrów. Kiedy Śri Narada Muni wygłaszał mowę o bhagavata-dharntie, służbie oddania, wykazał, jak zaangażowanie w miłosną transcendentalną służbę dla Pana może wyzwolić uwarunkowaną duszę. Pan jest Duszą Najwyższą, mistrzem duchowym i wielbionym Bóstwem wszystkich uwarunkowanych dusz. Krsna jest nie tylko najwyższym wielbionym Bóstwem dla wszystkich żywych istot, lecz jest także guru czy caitya-guru, Duszą Najwyższą, która zawsze służy żywej istocie dobrą radą. Niestety, żywa istota lekceważy instrukcje Najwyższej Osoby. W ten sposób utożsamia się z materialną energią i wskutek tego zostaje owładnięta pewnego rodzaju strachem. Strach ten wynika z utożsamiania się z materialnym ciałem i uznania parafernaliów związanych z materialnym ciałem za swą własność. W rzeczywistości wszelkie rezultaty działania dla przyjemności pochodzą z duszy, lecz ponieważ dusza zapomniała o swoim prawdziwym obowiązku, jest ona zakłopotana wieloma materialnymi następstwami, takimi jak obawa i przywiązanie. Jedynym lekarstwem jest powrót do służby dla Pana i uwolnienie się w ten sposób od niepożądanych niepokojów materialnej natury.

Madhya 20.120    "Jeśli uwarunkowana dusza staje się świadoma Krsny, dzięki łasce świętych osób, które dobrowolnie głoszą nakazy pism objawionych i pomagają jej stać się świadomą Krsny, to uwalnia się ze szponów mayi, która zostawia ją w spokoju.

Madhya 20.120  Znaczenie: Uwarunkowaną duszą jest ten, kto zapomniał o Krsnie jako swym wiecznym panu. Myśląc, że cieszy się materialnym światem, cierpi ona trojakie nieszczęścia materialnej egzystencji. Święte osoby (sadhu) - Vaisnavowie, bhaktowie Pana - głoszą świadomość Krsny na podstawie literatury wedyjskiej. Jedynie dzięki ich łasce uwarunkowana dusza budzi się do świadomości Krsny. Gdy się obudzi, nie pragnie już dłużej cieszyć się materialistycznym sposobem życia. Zamiast tego, poświęca się miłosnej transcendentalnej służbie dla Pana. Gdy ktoś pełni służbę oddania dla Pana, uwalnia się od przywiązania do materialnej przyjemności.

 

bhaktih pareśanubhavo viraktir

anyatra caisa trika eka-kalah

(Bhag. 11.2.42)

 

To jest sprawdzian, dzięki któremu można stwierdzić, czy robi się postęp w służbie oddania. Trzeba być obojętnym wobec materialnej przyjemności. Taki brak przywiązania oznacza, że maya rzeczywiście uwolniła uwarunkowaną duszę od iluzorycznej przyjemności. Gdy ktoś jest zaawansowany w świadomości Krsny, nie uważa siebie za równie dobrego jak Krsna. Kiedy tylko myśli, że jest tym, który czerpie przyjemność z materialnych korzyści, zostaje uwięziony w materialnej koncepcji. Jednakże, kiedy jest wolny od materialnej koncepcji, może zaangażować się w służbę oddania, która jest jego prawdziwym stanem uwolnienia ze szponów mayi. Wszystko to wyjaśnione jest w następującym wersecie z Bhagavad-gity (7.14).

Madhya 20.121    "'Niełatwo jest przezwyciężyć tę Moją boską - składającą się z trzech sił natury materialnej - energię. Ale bez trudu mogą pokonać ją ci, którzy podporządkowali się Mnie.'
Madhya 20.122    "Uwarunkowana dusza nie może własnym wysiłkiem ożywić swej świadomości Krsny. Ale Pan Krsna z bezprzyczynowej łaski skompilował literaturę wedyjską i jej uzupełnienie, Purany.

Madhya 20.122  Znaczenie: Uwarunkowana dusza jest zwiedziona przez złudną energię Pana (mayę). Zadaniem mayi jest utrzymanie uwarunkowanej duszy w stanie zapomnienia o jej prawdziwym związku z Krsną. Tak więc żywa istota zapomina o swojej prawdziwej tożsamości jako duszy, Brahmana, i zamiast uświadomić sobie swą faktyczną pozycję, myśli, że jest wytworem energii materialnej. Zgodnie ze Śrimad-Bhagavatam (1.7.5):

 

yaya sammohito jiva    atmanam tri-gunatmakam

paro 'pi manute 'nartham    tat-krtam cabhipadyate

 

"Z powodu tej zewnętrznej energii żywa istota, chociaż transcendentalna w stosunku do trzech cech natury materialnej, myśli o sobie jako o produkcie materialnym i dlatego doświadcza skutków materialnej niedoli."

    Jest to opis oddziaływania mayi na uwarunkowaną duszę. Myśląc o sobie jako o produkcie energii materialnej, uwarunkowana dusza na wiele sposobów angażuje się w służbę dla energii materialnej. Zostaje sługą pożądania, gniewu, chciwości i zazdrości. W ten sposób staje się totalnie sługą złudnej energii. Później oszołomiona dusza zostaje sługą spekulacji umysłowej, lecz w każdym przypadku jest ona po prostu okryta złudną energią. Z powodu swej bezprzyczynowej łaski i współczucia, Krsna - w Swojej inkarnacji Vyasadevy - skompilował różnorodną literaturę wedyjską. Vyasadeva jest śaktyaveśa-avatarą Pana Krsny. Bardzo łaskawie przedstawił tę literaturę, by uwarunkowana dusza obudziła się i opamiętała. Niestety, w chwili obecnej uwarunkowanymi duszami kierują demony, które nie są zainteresowane czytaniem literatury wedyjskiej. Chociaż istnieje ogromna skarbnica wiedzy, ludzie zajęci są czytaniem bezwartościowej literatury, która nie dostarcza im żadnych informacji o tym, jak wyrwać się ze szponów mayi. Kolejne wersety wyjaśniają cel literatury wedyjskiej.

Madhya 20.123    "Krsna kształci skłonną do zapominania uwarunkowaną duszę przy pomocy literatury wedyjskiej, zrealizowanego mistrza duchowego i Duszy Najwyższej. Dzięki nim może ona zrozumieć Najwyższą Osobę Boga takim, jakim jest i może zrozumieć, że Pan Krsna jest jej wiecznym panem i tym, który uwalnia ze szponów mayi. W ten sposób można zdobyć prawdziwą wiedzę o swym uwarunkowanym życiu i dowiedzieć się, jak osiągnąć wyzwolenie.

Madhya 20.123  Znaczenie: Nie pamiętając o swojej prawdziwej pozycji, uwarunkowana dusza może skorzystać z pomocy śastr, guru i Duszy Najwyższej w jej sercu. Krsna przebywa w sercu każdego jako Dusza Najwyższa. Jak oznajmia Bhagavad-gita:

 

iśvarah sarva-bhutanam    hrd-deśe 'rjuna tisthati

bhramayan sarva-bhutani    yantrarudhani mayaya

 

"Najwyższy Pan przebywa w sercu każdego, o Arjuno, i On kieruje wędrówkami żywych istot, które usadowione są jak gdyby na maszynie zrobionej z energii materialnej." (Bg. 18.61)

    Jako śaktyaveśa-avatara Vyasadeva, Krsna uczy uwarunkowaną duszę za pośrednictwem literatury wedyjskiej. Zewnętrznie Krsna pojawia się jako mistrz duchowy i szkoli uwarunkowaną duszę, by przyszła do świadomości Krsny. Gdy oryginalna świadomość Krsny uwarunkowanej duszy zostaje ożywiona, dusza ta zostaje uwolniona z materialnych szponów. Tak więc Najwyższa Osoba Boga zawsze pomaga uwarunkowanej duszy na trzy sposoby - przez pisma objawione, mistrza duchowego i Duszę Najwyższą w sercu. Pan jest wybawcą uwarunkowanej duszy i przyjmuje się Go za Najwyższego Pana wszystkich istot. Krsna mówi w Bhagavad-gicie (18.66):

 

sarva-dharman parityajya    mam ekam śaranam vraja

aham tvam sarva-papebhyo    moksayisyami ma śucah

 

Tę samą instrukcję możemy znaleźć w całej literaturze wedyjskiej. Sadhu, śastra i gura działają jako reprezentanci Krsny, a ponadto w całym wszechświecie istnieje ruch świadomości Krsny. Kto skorzysta z tej sposobności, zostaje wyzwolony.

Madhya 20.124    "Literatura wedyjska dostarcza informacji o wiecznym związku żywej istoty z Krsną, nazywanym sambandha. Gdy żywa istota rozumie ten związek i działa odpowiednio, jest to nazywane abhidheya. Powrót do domu, do Boga jest ostatecznym celem życia i zwany jest prayojana.
Madhya 20.125    "Służba oddania, czyli czynności zmysłów dla zadowolenia Pana, nazywana jest abhidheya, ponieważ może ona rozwinąć oryginalną miłość do Boga, co jest celem życia. Cel ten jest najwyższym dobrem i największym bogactwem żywej istoty. W ten sposób osiąga się platformę transcendentalnej miłosnej służby dla Pana.

Madhya 20.125  Znaczenie: Uwarunkowana dusza jest oszołomiona przez zewnętrzną energię materialną, która całkowicie angażuje ją w różnorodne zadowalanie zmysłów. Zaangażowanie w materialne czynności przykrywa oryginalną świadomość Krsny. Jednakże Krsna, jako najwyższy ojciec wszystkich żywych istot, chce, by Jego synowie wrócili do domu, do Boga; dlatego też przychodzi osobiście, by wypowiedzieć literaturę wedyjską, taką jak Bhagavad-gita. Angażuje Swego zaufanego sługę, który działa jako mistrz duchowy i oświeca uwarunkowane żywe istoty. Będąc obecnym w każdym sercu Pan daje żywym istotom sumienie, za pomocą którego mogą zaakceptować Vedy i mistrza duchowego. W ten sposób żywa istota może zrozumieć swą konstytucjonalną pozycję i związek z Najwyższym Panem. Jak Sam Pan ogłosił w Bhagavad-gicie (15.15), vedaiś ca sarvair aham eva vedyah: przez studia nad Vedantą można w pełni uświadomić sobie własny związek z Najwyższym Panem i działać zgodnie z nim. W ten sposób można ostatecznie osiągnąć platformę miłosnej służby dla Pana. Zrozumienie Najwyższego Pana jest najlepszą rzeczą dla żywej istoty. Niestety, żywa istota zapomniała; dlatego Śrimad-Bhagavatam mówi: na te viduh svartha-gatim hi visnum (Bhag. 7.5.31).

    Każdy chce osiągnąć ostateczny cel życia, lecz zaabsorbowani energią materialną tracimy swój czas na zadowalanie zmysłów. Przez studiowanie literatury wedyjskiej, której esencję stanowi Bhagavad-gita, dochodzi się do świadomości Krsny. Tak oto angażujemy się w służbę oddania nazywaną abhidheya. Prawdziwie rozwinięta miłość do Boga nazywa się prayojana, ostatecznym celem żywej istoty. Kiedy ktoś staje się w pełni świadomym Krsny, osiąga doskonałość życia.

Madhya 20.126    "Kiedy ktoś osiąga transcendentalne szczęście intymnego związku z Krsną, wówczas pełni dla Niego służbę i doznaje smaków świadomości Krsny.
Madhya 20.127    "Można podać następujący przykład. Pewnego razu do domu biedaka przyszedł uczony astrolog i widząc jego nędzne warunki, zapytał.

Madhya 20.127  Znaczenie: Czasami, gdy jesteśmy w nieszczęściu, albo gdy chcemy poznać przyszłość, udajemy się do astrologa lub chiromanty. W uwarunkowanym życiu żywa istota jest zawsze trapiona trojakimi nieszczęściami materialnej egzystencji. Skutkiem tego ciekawa jest swej pozycji. Na przykład, Sanatana Gosvami zbliżył się do Najwyższej Osoby Boga, Śri Caitanyi Mahaprabhu, gdy był w niedoli. W takim położeniu znajdują się wszystkie uwarunkowane dusze. Zawsze jesteśmy w niedoli i inteligentny człowiek w naturalny sposób staje się dociekliwy. Taki stan nazywa się brahma-jijnasa. Athato brahma-jijnasa (Vedanta-sutra 1.1.1). Brahma odnosi się tutaj do literatury wedyjskiej. Należy zajrzeć do literatury wedyjskiej, by wiedzieć, dlaczego uwarunkowana dusza jest zawsze nieszczęśliwa. Celem literatury wedyjskiej jest wydostanie uwarunkowanej duszy z przykrych warunków materialnej egzystencji. Przedstawiona w tym rozdziale historia o astrologu Sarvajni i biedaku jest bardzo pouczająca.

Madhya 20.128    "Astrolog zapytał: Dlaczego jesteś nieszczęśliwy? Twój ojciec był bardzo bogaty, ale nie ujawnił ci swego majtku, ponieważ umarł gdzieś indziej?'
Madhya 20.129    "Tak jak słowa astrologa Sarvajni dostarczyły informacji o skarbie biednego człowieka, tak literatura wedyjska powiadamia o świadomości Krsny tych, którzy są ciekawi, dlaczego znajdują się w nieszczęsnym materialnym położeniu.
Madhya 20.130    "Słowa astrologa powiązały biedaka ze skarbem. Podobnie, literatura wedyjska informuje nas, że naszym prawdziwym związkiem jest związek ze Śri Krsną, Najwyższą Osobą Boga.

Madhya 20.130  Znaczenie: W Bhagavad-gicie (7.26) Śri Krsna mówi:

 

vedaham samatitani    vartamanani carjuna

bhavisyani ca bhutani    mam tu veda na kaścana

 

"O Arjuno, jako Najwyższa Osoba Boga wiem o wszystkim, co zdarzyło się w przeszłości, co dzieje się obecnie i znam wszystko to, co dopiero nadejdzie. Znam również wszystkie żywe istoty; nikt natomiast nie zna Mnie."

    Tak więc Krsna zna przyczynę niedoli uwarunkowanej duszy. Dlatego zstępuje ze Swojej oryginalnej pozycji, by udzielić uwarunkowanej duszy instrukcji i poinformować ją, że zapomniała o swoim związku z Krsną. Krsna przedstawia Siebie w Swoich związkach we Vrndavanie i w bitwie pod Kuruksetrą, aby oczarować ludzi i sprawić, żeby ponownie wrócili oni do domu, do Boga. W Bhagavad-gicie Krsna mówi też, że On jest właścicielem wszystkich wszechświatów, podmiotem radości wszystkiego i przyjacielem każdego. Suhrdam sarva-bhutanam jnatva mam śantim rcchati (Bg. 5.29). Jeśli ożywimy oryginalny intymny związek z Krsną, nasze cierpienie w materialnym świecie zostanie złagodzone. Każdy próbuje przystosować się do niedoli materialnej egzystencji, ale podstawowych problemów nie można rozwiązać, dopóki nie ma się bliskiego związku z Krsną.

Madhya 20.131    "Choć biedak był już pewny skarbu swego ojca, nie mógł go jednak zdobyć opierając się tylko na samej wiedzy. Dlatego astrolog musiał powiadomić go o sposobach, dzięki którym mógł rzeczywiście odnaleźć ten skarb.
Madhya 20.132    "Astrolog powiedział: 'Skarb jest w tym miejscu, ale jeśli będziesz kopał blisko południowej strony, wypłoszysz osy i trutnie i nie dostaniesz go.
Madhya 20.133    "'Jeśli będziesz kopał od strony zachodniej, natrafisz tam na pewnego ducha, który wywoła takie zakłócenia, że twoje ręce nie dotkną nawet skarbu.
Madhya 20.134    "'Jeśli będziesz kopał od strony północnej, spotkasz tam wielkiego czarnego węża, który cię pożre, jeżeli spróbujesz wykopać skarb.
Madhya 20.135    "'Jeżeli Jednak wykopiesz niewielką ilość ziemi od strony wschodniej, twoje ręce dotkną dzbanu ze skarbem.'

Madhya 20.135  Znaczenie: Literatura wedyjska, łącznie z Puranami, oznajmia, że istnieją różne procesy odpowiadające pozycji żywej istoty, mianowicie: karma-kanda, jnana-kanda, proces yogi i proces bhakti-yogi. Proces karma-kandy porównywany jest do os i trutni, które po prostu pokąsają tego, kto przyjmie ich schronienie. Jnana-kanda, proces spekulatywny, jest po prostu jak duch, który wywołuje umysłowe zaburzenia. Yoga, proces mistyczny, porównany został do czarnego węża, który pożera ludzi przez kultywowanie bezosobowej kaivalyi. Jeśli jednak ktoś podejmuje bhakti-yogę, szybko odnosi sukces. Innymi słowy, dzięki bhakti-yodze ręce bez trudu natrafiają na ukryty skarb.

    Dlatego Bhagavad-gita mówi, vedaiś ca sarvair aham eva vedyah. Trzeba podjąć służbę oddania. Chociaż Vedy zalecają poszukiwanie Krsny i schronienie się u Jego lotosowych stóp, inne procesy wedyjskie w tym nie pomogą. Zgodnie z Bhagavad-gitą, tylko o procesie bhakti-yogi mówi się, że jest ostateczny. Bhaktya mam abhijanati. Takie jest rozstrzygające oznajmienie Ved i jeśli ktoś poważnie szuka Krsny, Najwyższej Osoby Boga, musi podjąć ten proces. W związku z tym Śrila Bhaktisiddhanta Sarasvati Thakura powiedział, co następuje. Wschodnia strona reprezentuje służbę oddania dla Pana Krsny. Strona południowa reprezentuje proces działania dla przyjemności (karma-kandę), który prowadzi do materialnego zysku. Zachodnia strona reprezentuje jnana-kandę, proces spekulacji umysłowej, zwanej czasami siddhi-kandą. Strona północna reprezentuje metodę spekulatywną nazywaną czasami systemem yogi mistycznej. Tylko wschodnia strona, służba oddania, umożliwia osiągnięcie prawdziwego celu życia. Od strony południowej są działania dla przyjemności, z powodu których podlega się karze Yamaraja. Gdy ktoś opiera się na systemie działania dla przyjemności, uwydatniają się jego materialne pragnienia. Dlatego też rezultaty tego procesu porównuje się do os i trutni. Osy i trutnie działań dla przyjemności kąsają żywą istotę i tak życie po życiu cierpi ona w materialnej egzystencji. Podążając tym procesem nie można uwolnić się od materialnych pragnień. Skłonność do czerpania materialnej przyjemności nigdy się nie kończy. Dlatego cykl narodzin i śmierci trwa nadal i dusza wiecznie doświadcza cierpienia.

    Proces yogi mistycznej porównany jest do czarnego węża, który pożera żywą istotę i wstrzykuje jej truciznę. Ostatecznym celem systemu yogi jest zjednoczenie się z Absolutem. To oznacza zakończenie osobowej egzystencji. Jednakże duchowa integralna cząstka Najwyższej Osoby Boga ma wieczną indywidualną egzystencję. Bhagavad-gita potwierdza, że indywidualna dusza istniała w przeszłości, istnieje obecnie i będzie kontynuowała swą indywidualną egzystencję w przyszłości. Sztuczne usiłowanie zjednoczenia się z Absolutem jest samobójcze. Nie można unicestwić swego naturalnego stanu.

Yaksa, opiekun bogactw, nikomu nie pozwoli na zagarnięcie bogactw dla własnej przyjemności. Taki demon będzie po prostu stwarzał zakłócenia. Innymi słowy, bhakta nie będzie polegał na swych materialnych zasobach, tylko na łasce Najwyższej Osoby Boga, który może udzielić prawdziwej ochrony. To jest nazywane raksisyatiti viśvasah lub (w bengalskiej poezji Śaranagati autorstwa Bhaktivinoda Thakury) 'avaśya raksibe krsna' --- viśvasa palana. Podporządkowana dusza musi zaakceptować fakt, że jej prawdziwym obrońcą jest Krsna, nie zaś jej materialne zdobycze.

    Biorąc pod uwagę wszystkie te kwestie widzimy, że służba oddania dla Krsny jest prawdziwym skarbem żywej istoty. Gdy ktoś dochodzi do platformy służby oddania, zawsze jest bogaty w towarzystwo Najwyższej Osoby Boga. Zaś osobę pozbawioną służby oddania połyka czarny wąż systemu yogi. Kąsają ją osy i trutnie działania dla przyjemności i cierpi z powodu wynikających z tego materialnych nieszczęść. Czasami żywa istota zostaje zwiedziona, by podjęła próbę wtopienia się w duchową egzystencję, uważając siebie za równą Najwyższej Osobie Boga. Znaczy to, że gdy dojdzie ona do platformy duchowej, będzie niepokojona i ponownie wróci na platformę materialną. Zgodnie ze Śrimad-Bhagavatam (10.2.32):

 

ye 'nye 'ravindaksa vimukta-maninas

tvayy asta-bhavad aviśuddha-buddhayah

aruhya krcchrena param padam tatah

patanty adho 'nadrta-yusmad-anghrayah

 

Takie osoby mogą przyjmować sannyasę, lecz jeśli nie przyjmą schronienia lotosowych stóp Krsny, wrócą na platformę materialną, by spełniać działania filantropijne. W ten sposób życie duchowe ulega zatraceniu. Tak należy rozumieć pożarcie przez czarnego węża.

Madhya 20.136    "Pisma objawione wnioskują, że należy zrezygnować z działania dla przyjemności, wiedzy spekulatywnej i systemu yogi mistycznej, a w zamian podjąć służbę oddania, którą można w pełni zadowolić Krsnę.
Madhya 20.137    [Najwyższa Osoba Boga, Krsna, powiedział:] "'Mój drogi Uddhavo, ani przez astanga-yogę [system yogi mistycznej mający na celu kontrolowanie zmysłów], ani przez bezosobowy monizm czy analityczne badanie Prawdy Absolutnej, ani przez studia nad Vedami, ani przez praktykowanie wyrzeczeń, ani przez dobroczynność czy też przyjęcie sannyasy, nie można zadowolić Mnie tak bardzo, jak przez rozwinięcie nieskazitelnej służby oddania dla Mnie.'

Madhya 20.137  Znaczenie: Jest to cytat ze Śrimad-Bhagavatam (11.14.20). Wyjaśnienie tego wersetu znajduje się w Adi-lili (17.76).

Madhya 20.138    "'Jestem bardzo drogi dla bhaktów oraz sadhu i osiąga się Mnie dzięki niezachwianej wierze i służbie oddania. Ten system bhakti-yogi, który stopniowo zwiększa przywiązanie do Mnie, oczyszcza nawet ludzką istotę narodzoną wśród tych, którzy żywią się mięsem psów. To znaczy, że przez proces bhakti-yogi każdy może wznieść się na platformę duchową.

Madhya 20.138  Znaczenie: Werset ten pochodzi ze Śrimad-Bhagavatam (11.14.21).

Madhya 20.139    "Wniosek jest taki, że służba oddania jest jedynym sposobem na zbliżenie się do Najwyższej Osoby Boga. Dlatego system ten nazywany jest abhidheya. Takie jest orzeczenie wszystkich pism objawionych.

Madhya 20.139  Znaczenie: Jak oznajmia Bhagavad-gita (18.55):

 

bhaktya mam abhijanati    yavan yaś casmi tattvatah

tato mam tattvato jnatva    viśate tad-anantaram

 

"Jedynie przez służbę oddania można poznać Najwyższą Osobę Boga takim jakim jest. A gdy dzięki takiemu oddaniu jest się w pełni świadomym Najwyższego Pana, można wejść do królestwa Boga."

    Celem życia jest uwolnienie się od materialnego uwarunkowania i wejście w egzystencję duchową. Chociaż różnym ludziom śastry zalecają różne metody, Najwyższa Osoba Boga mówi, że ostatecznie jako niezawodną ścieżkę duchowego postępu trzeba przyjąć ścieżkę służby oddania. Służba oddania dla Pana jest jedynym procesem rzeczywiście zatwierdzonym przez Pana. Sarva-dharman parityajya mam ekam śaranam vraja (Bg. 18.66). Jeśli ktoś chce powrócić do domu, do Boga, i osiągnąć wieczne szczęście, musi zostać bhaktą.

Madhya 20.140    "Gdy ktoś rzeczywiście staje się bogaty, w naturalny sposób doświadcza wszelkiego rodzaju szczęścia. Kiedy ktoś naprawdę jest w szczęśliwym nastroju, wszelkie nieszczęścia same odchodzą. Niepotrzebny jest żaden dodatkowy wysiłek.
Madhya 20.141    "Podobnie, na skutek bhakti budzi się uśpiona miłość do Krsny. Gdy ktoś znajduje się w takiej sytuacji, że może rozkoszować się towarzystwem Pana Krsny, materialna egzystencja, powtarzanie się narodzin i śmierci, dobiega końca.
Madhya 20.142    "Celem miłości do Boga nie jest osiągnięcie materialnego bogactwa czy też oswobodzenie się z materialnej niewoli. Prawdziwym celem jest osiągnięcie służby oddania dla Pana i radowanie się transcendentalnym szczęściem.

Madhya 20.142  Znaczenie: Rezultatem służby oddania z pewnością nie są materialne korzyści czy wydostanie się z materialnej niewoli. Celem służby oddania jest wieczne usytuowanie w miłosnej służbie dla Pana i cieszenie się duchowym szczęściem płynącym z tej służby. Mówi się, że ubóstwem jest dotknięty ten, kto zapomina o Najwyższej Osobie Boga. Aby automatycznie położyć kres nieszczęsnym warunkom materialnej egzystencji, trzeba zakończyć takie życie w ubóstwie. Gdy ktoś rozkoszuje się służbą dla Krsny, automatycznie uwalnia się od materialnej przyjemności. Nie trzeba czynić dodatkowego wysiłku, by zdobyć bogactwo. Chociaż czysty bhakta nie pragnie materialnego szczęścia, bogactwo przychodzi do niego automatycznie.

Madhya 20.143    "W literaturze wedyjskiej cała uwaga skierowana jest ku Krsnie, a służba dla Niego jest naszym działaniem. Osiągnięcie platformy miłości do Krsny jest ostatecznym celem życia. Tak więc Krsna, służba dla Niego i miłość do Niego są trzema wielkimi bogactwami w życiu.
Madhya 20.144    "We wszystkich pismach objawionych, poczynając od Ved, głównym obiektem atrakcji jest Krsna. Gdy ktoś w pełni realizuje wiedzę o Nim, wówczas automatycznie wyrywa się z niewoli złudnej energii, mayi.
Madhya 20.145    "'Jest wiele rodzajów literatury wedyjskiej i uzupełniających Puran. Każde z tych pism opisuje innych półbogów jako głównych, w tym celu jedynie, by ruchome i nieruchome żywe istoty uległy złudzeniu. Niech bezustannie zajmują się takimi urojeniami. Jednakże, gdy ktoś analitycznie studiuje całą zgromadzoną literaturę wedyjską, dochodzi do wniosku, że Pan Visnu jest jedyną i wyłączną Najwyższą Osobą Boga.'

Madhya 20.145  Znaczenie: Jest to werset z Padma Purany.

Madhya 20.146    "Gdy ktoś akceptuje literaturę wedyjską przez interpretacje czy nawet zgodnie ze znaczeniem słownikowym, ostateczne stwierdzenie wiedzy wedyjskiej wskazuje bezpośrednio lub pośrednio na Pana Krsnę.
Madhya 20.147-148    "'Jaki jest kierunek całej literatury wedyjskiej? Na kim się ona skupia? Kto jest celem wszelkiej spekulacji? Nikt oprócz Mnie nie wie tych rzeczy. Powinieneś teraz wiedzieć, że celem tych wszystkich czynności jest przedstawienie i ujawnienie Mnie. Celem literatury wedyjskiej jest poznanie Mnie przez różne spekulacje, czy to przez zrozumienie pośrednie, czy też słownikowe. Wszyscy spekulują o Mnie. Istota literatury wedyjskiej polega na odróżnieniu Mnie od mayi. Rozważając złudną energię dochodzi się do platformy zrozumienia Mnie. W ten sposób ktoś uwalnia się od spekulacji o Vedach i dochodzi do Mnie jako do konkluzji. W ten sposób osiąga satysfakcję.'

Madhya 20.147-148  Znaczenie: Te dwa wersety przytoczone są ze Śrimad-Bhagavatam (11.21.42, 43). Gdy Uddhava zapytał Krsnę o cel spekulacji wedyjskiej, Pan poinformował go o procesie zrozumienia literatury wedyjskiej. Vedy składają się z karma-kandy, jnana-kandy i upasana-kandy. Jeśli ktoś w sposób analityczny przestudiuje cel Ved, zorientuje się, że przez karma-kandę, spełnianie ofiar, dochodzi się do konkluzji jnana-kandy, czyli wiedzy spekulatywnej. Po spekulacji wyciąga się wniosek, że punktem ostatecznym jest wielbienie Najwyższej Osoby Boga. Kiedy ktoś dojdzie do tej konkluzji, jest całkowicie usatysfakcjonowany.

Madhya 20.149    "Transcendentalna forma Pana Krsny jest nieograniczona i posiada także nieograniczone bogactwo. Posiada On moc wewnętrzną, moc zewnętrzną i moc graniczną.
Madhya 20.150    "Zarówno świat materialny, jak i duchowy są to przemiany wewnętrznej i zewnętrznej mocy Krsny. Zatem Krsna jest pierwotnym źródłem manifestacji tak materialnej, jak i duchowej.
Madhya 20.151    "'Dziesiąte Canto Śrimad-Bhagavatam odsłania dziesiąty temat, Najwyższą Osobę Boga, który jest schronieniem wszystkich podporządkowanych dusz. Znany jest On jako Śri Krsna i jest ostatecznym źródłem wszystkich wszechświatów. Ofiarowuję Mu pokłony.'

Madhya 20.151  Znaczenie: Jest to cytat z Bhavartha-dipiki, komentarza Śridhary Svamiego do Śrimad-Bhagavatam (10.1.1). W Canto Dziesiątym Śrimad-Bhagavatam znajduje się opis aśraya-tattvy, Śri Krsny. Są dwie tattvy - aśraya-tattva i aśrita-tattva. Aśraya-tattva jest celem, a aśrita-tattva podmiotem. Ponieważ lotosowe stopy Pana Śri Krsny są schronieniem wszystkich bhaktów, Śri Krsna nazywany jest param dhama. W Bhagavad-gicie jest powiedziane: param brahma param dhama pavitram paramam bhavan. Wszystko spoczywa u lotosowych stóp Krsny. Śrimad-Bhagavatam (10.14.58) oznajmia:

 

samaśrita ye pada-pallava-plavam

mahat-padam punya-yaśo-murareh

 

U lotosowych stóp Śri Krsny istnieje cała mahat-tattva. Ponieważ wszystko znajduje się pod ochroną Śri Krsny, nazywany jest On aśraya-tattvą. Wszystko pozostałe jest nazywane aśrita-tattvą. Materialne stworzenie jest również nazywane aśrita-tattvą. Wyzwolenie z materialnej niewoli i osiągnięcie platformy duchowej to także aśrita-tattva. Jedyną aśraya-tattvą jest Krsna. Na początku stworzenia istnieją: Maha-Visnu, Garbhodakaśayi Visnu i Ksirodakaśayi Visnu. Oni także są aśraya-tattvą. Krsna jest przyczyną wszystkich przyczyn (sarva-karana-karanam). Aby zrozumieć Krsnę doskonale, trzeba przeprowadzić analityczne studia nad aśraya-tattvą i aśrita-tattvą.

Madhya 20.152    "O Sanatano, posłuchaj, proszę, o wiecznej formie Pana Krsny. On jest Prawdą Absolutną, wolną od dualizmu, lecz jest obecny we Vrndavanie jako syn Nandy Maharajy.
Madhya 20.153    "Krsna jest pierwotnym źródłem wszystkiego i ogólną sumą wszystkiego. Pojawia się jako najwyższa młodość, a całe Jego ciało zbudowane jest z duchowego szczęścia. On jest schronieniem wszystkiego i panem każdego.

Madhya 20.153  Znaczenie: Krsna jest źródłem wszystkich visnu-tattv, łącznie z Maha-Visnu, Garbhodakaśayi Visnu i Ksirodakaśayi Visnu. Jest On ostatecznym celem filozofii Vaisnava. Z Niego wszystko emanuje. Jego ciało jest całkowicie duchowe i stanowi źródło wszelkiego duchowego istnienia. Chociaż On jest źródłem wszystkiego, to Sam nie ma źródła. Advaitam acyutam anadim ananta-rupam, adyam purana-purusam nava-yauvanam ca. Choć jest najwyższym źródłem wszystkiego, jest mimo to zawsze świeżą młodością.

Madhya 20.154    "'Krsna, który znany jest jako Govinda, jest najwyższym kontrolerem. Ma On wieczne, pełne szczęścia, duchowe ciało. On jest źródłem wszystkiego. Nie ma On źródła, gdyż On jest pierwotną przyczyną wszystkich przyczyn.'

Madhya 20.154  Znaczenie: Jest to pierwszy werset Piątego Rozdziału Brahma-samhity.

Madhya 20.155    "Pierwotną Najwyższą Osobą Boga jest Krsna. Jego pierwotne imię brzmi Govinda. Jest On pełen wszelkich bogactw, a Jego wieczna siedziba znana jest jako Goloka Vrndavana.
Madhya 20.156    "'Wszystkie te inkarnacje Boga są albo pełnymi częściami albo częściami pełnych części purusa-avatarów. Lecz Krsna jest Samym Najwyższą Osobą Boga. W każdej epoce przy pomocy Swoich różnych aspektów chroni świat, kiedy nękają go wrogowie Indry.'

Madhya 20.156  Znaczenie: Jest to cytat ze Śrimad-Bhagavatam (1.3.28). Zobacz też Adi-lila Rozdział Drugi, werset 67.

Madhya 20.157    "Są trzy rodzaje procesów mających na celu zrozumienie Prawdy Absolutnej - proces wiedzy spekulatywnej, yoga mistyczna i bhakti-yoga. Odpowiednio do tych trzech procesów Absolutna Prawda manifestuje się jako: Brahman, Paramatma i Bhagavan.
Madhya 20.158    "'Uczeni transcendentaliści, którzy znają Prawdę Absolutną, zwą tę niedwoistą substancję Brahmanem, Paramatmą lub Bhagavanem.'

Madhya 20.158  Znaczenie: Jest to cytat ze Śrimad-Bhagavatam (1.2.11). Po wyjaśnienie zajrzyj także do 11 wersetu Drugiego Rozdziału Adi-lili.

    Osoby zainteresowane bezosobowym blaskiem Brahmana, który jest tożsamy z Najwyższą Osobą Boga, mogą osiągnąć ten cel przez wiedzę spekulatywną. Osoby zainteresowane praktyką yogi mistycznej mogą osiągnąć zlokalizowany aspekt Paramatmy. Jak oznajmia Bhagavad-gita, iśvarah sarva-bhutanam hrd-deśe 'rjuna tisthati: Najwyższa Osoba Boga przebywa w sercu jako Paramatma. Jest On świadkiem czynności żywych istot i pozwala im na działanie.

Madhya 20.159    "Manifestacją bezosobowego blasku Brahmana, który pobawiony jest różnorodności, są promienie cielesnego blasku Krsny. Blask ten jest zupełnie niczym słońce. Gdy patrzymy na słońce swymi zwykłymi oczami, wydaje się ono składać jedynie z blasku.
Madhya 20.160    "'Wielbię Govindę, pierwotnego Pana, wyposażonego w wielką moc. Promiennym blaskiem Jego transcendentalnej formy jest bezosobowy Brahman, który jest absolutny, kompletny oraz nieograniczony, i w milionach i milionach wszechświatów manifestuje różnorodność niezliczonych planet z ich różnymi bogactwami.'

Madhya 20.160  Znaczenie: Ten werset jest cytatem z Brahma-samhity (5.40). Po wyjaśnienie zajrzyj do 14 wersetu Rozdziału Drugiego Adi-lili.

Madhya 20.161    "Paramatma, aspekt Duszy Najwyższej, jest częściową pełną częścią Najwyższej Osoby Boga, będącego oryginalnym źródłem wszystkich żywych istot. Krsna jest także oryginalnym źródłem Paramatmy.
Madhya 20.162    "'Powinieneś wiedzieć, że Krsna jest oryginalną duszą wszystkich atm [żywych istot]. Dla dobra całego wszechświata pojawił się On, dzięki Swej bezprzyczynowej łasce, jako zwykła ludzka istota. Uczynił to mocą Swojej wewnętrznej energii.'

Madhya 20.162  Znaczenie: Jest to cytat ze Śrimad-Bhagavatam (10.14.55). Pariksit Maharaja zapytał Śukadevę Gosvamiego, dlaczego mieszkańcy Vrndavany tak bardzo kochali Krsnę, darząc Go nawet większą miłością niż swoje potomstwo czy samo życie. Wtedy Śukadeva Gosvami odpowiedział, że atma każdego, czyli dusza, jest bardzo, bardzo droga, szczególnie wszystkim żywym istotom, które przyjęły materialne ciała. Jednakże ta atma, dusza, jest integralną cząstką Krsny. Z tego powodu Krsna jest bardzo drogi każdej żywej istocie. Każdemu bardzo drogie jest jego ciało i każdy chce je chronić wszelkimi sposobami, ponieważ wewnątrz ciała żyje dusza. Ciało jest dla każdego istotne i każdemu drogie z powodu bliskiego związku między duszą i ciałem. Podobnie dusza, będąc integralną cząstką Krsny, Najwyższego Pana, jest bardzo, bardzo droga wszystkim żywym istotom. Niestety, dusza zapomina o swojej konstytucjonalnej pozycji i myśli, że jest tylko ciałem (deha-atma-buddhi ). Tak więc dusza podlega zakazom i nakazom materialnej natury. Kiedy żywa istota dzięki inteligencji na nowo obudzi swoją atrakcję do Krsny, wówczas może zrozumieć, że nie jest ciałem, lecz integralną cząstką Krsny. W ten sposób napełniona wiedzą nie jest już dłużej ofiarą przywiązania do ciała i wszystkiego, co z nim związane. Janasya moho 'yam aham mameti. Materialna egzystencja, w której myśli się, że "ja jestem tym ciałem i to należy do mnie", także jest złudna. Trzeba skierować swoją uwagę ponownie na Krsnę. Śrimad-Bhagavatam (1.2.7) mówi:

 

vasudeve bhagavati    bhakti-yogah prayojitah

janayaty aśu vairagyam    jnanam ca yad ahaitukam

 

"Przez pełnienie służby oddania dla Osoby Boga, Śri Krsny, osiąga się bezprzyczynową wiedzę i obojętność wobec świata."

Madhya 20.163    "'Ale jakiż jest pożytek, Arjuno, z całej tej drobiazgowej wiedzy? Jedną cząstką Siebie przenikam i utrzymuję cały ten wszechświat'

Madhya 20.163  Znaczenie: Jest to cytat z Bhagavad-gity (10.42).

Madhya 20.164    "Tylko dzięki działaniu w oddaniu można zrozumieć transcendentalną formę Pana, która jest doskonała pod każdym względem. Chociaż Jego forma jest jedna, to przez Swoją najwyższą wolę może On rozprzestrzenić ją w nieograniczoną liczbę.
Madhya 20.165    "Najwyższa Osoba Boga istnieje w trzech zasadniczych formach: svayam-rupie, tad-ekatma-rupie i aveśa-rupie.

Madhya 20.165  Znaczenie: Śrila Rupa Gosvami opisał svayam-rupę w swojej Laghu-bhagavatamrcie, Purva-khanda, werset 12, ananyapeksi yad rupam svayam-rupah sa ucyate: oryginalna forma Najwyższej Osoby Boga nie jest zależna od innych form. Oryginalna forma nazywana jest svayam-rupą i opisuje ją Śrimad-Bhagavatam: krsnas tu bhagavan svayam (1.3.28). Oryginalna forma Krsny jako chłopca pasterza we Vrndavanie nazywana jest svayam-rupą. Potwierdza to Brahma-samhita (5.1):

 

iśvarah paramah krsnah    sac-cid-ananda-vigrahah

anadir adir govindah    sarva-karana-karanam

 

Nic nie przewyższa Govindy. On jest podstawowym źródłem i przyczyną wszystkich przyczyn. W Bhagavad-gicie (7.7) Pan mówi, mattah parataram nanyat: "Nie ma prawdy wyższej ode Mnie."

    W Laghu-bhagavatamrcie (Purva-khanda, werset 14) opisana jest także tad-ekatma-rupa:

 

yad rupam tad-abhedena    svarupena virajate

akrtyadibhir anyadrk    sa tad-ekatma-rupakah

 

Formy tad-ekatma-rupa istnieją jednocześnie z formą svayam-rupa i nie są one różne. W tym samym czasie cechy cielesne i specyficzne działania wydają się być różne. Tad-ekatma-rupa także dzieli się na dwie kategorie - svamśa i vilasa.

    Laghu-bhagavatamrta, werset 18, wyjaśnia także Jego formę aveśa:

 

jnana-śaktyadi-kalaya    yatravisto janardanah

ta aveśa nigadyante    jiva eva mahattamah

 

Żywa istota szczególnie obdarzona przez Pana wiedzą lub siłą nazywana jest fachowo aveśa-rupą. Jak oznajmia Caitanya-caritamrta (Antya 7.11), krsna-śakti vina nahe tara pravartana: dopóki bhakta nie jest szczególnie upełnomocniony przez Pana, nie może głosić Jego świętego imienia na całym świecie. Tak wyjaśnione jest słowo aveśa-rupa.

Madhya 20.166    "Oryginalna forma Pana [svayam-rupa] przejawiana jest w dwóch formach - svayam-rupa i svayam-prakaśa. W Swojej oryginalnej formie jako svayam-rupa, Krsna widziany jest jako chłopiec pasterz we Vrndavanie.
Madhya 20.167    "W Swojej oryginalnej formie Krsna manifestuje się w dwóch aspektach - prabhava i vaibhava. Rozprzestrzenia On jedną oryginalną formę w wiele, tak jak zrobił to podczas tańca rasa-lila.
Madhya 20.168    "Gdy Pan poślubił w Dvarace 16 108 żon, rozprzestrzenił Siebie w wiele form. Stosownie do wskazań pism objawionych, te ekspansje i ekspansje w tańcu rasa nazywane są prabhava-prakaśa.
Madhya 20.169    "Ekspansje prabhava-prakaśa Pana Krsny nie są takie jak ekspansje mędrca Saubhari. Gdyby były takimi, Narada nie byłby zdumiony ich widokiem.
Madhya 20.170    "'To zdumiewające, że Pan Śri Krsna, który jest jednym bez wtórego, rozprzestrzenił Siebie w szesnaście tysięcy podobnych form, aby poślubić każdą z szesnastu tysięcy królowych w jej osobnym domu."

Madhya 20.170  Znaczenie: Werset ten, pochodzący ze Śrimad-Bhagavatam (10.69.2), wypowiedział Narada Muni.

Madhya 20.171    "Jeśli jedna forma lub jeden aspekt manifestuje się na różne sposoby odpowiednio do różnych aspektów emocjonalnych, nazywa się to vaibhava-prakaśa.
Madhya 20.172    "Kiedy Pan rozprzestrzenia się w różne formy, nie ma różnicy pomiędzy formami, ale z powodu różnych cech, koloru ciała i broni, różne są imiona.
Madhya 20.173    "'Różne pisma wedyjskie polecają przepisy i zasady regulujące przeznaczone do wielbienia różnego rodzaju form. Gdy ktoś oczyści się dzięki tym regułom i zasadom, wówczas wielbi Ciebie, Najwyższą Osobę Boga. Chociaż manifestujesz się w wielu formach, jesteś jeden.'

Madhya 20.173  Znaczenie:  Werset ten przytoczony jest ze Śrimad-Bhagavatam (10.40.7). Vedy mówią, że jeden staje się wieloma (eko bahu syam). Najwyższa Osoba Boga rozprzestrzenia się w rozmaite formy: visnu-tattva, jiva-tattva i śakti-tattva. Według literatury wedyjskiej istnieją różne zasady regulujące przeznaczone do wielbienia każdej z tych form. Jeśli ktoś korzysta z literatury wedyjskiej i oczyszcza się przez stosowanie się do zasad i nakazów, ostatecznie wielbi on Najwyższą Osobę Boga, Krsnę. Krsna mówi w Bhagavad-gicie (4.11): mama vartmanuvartante manusyah partha sarvaśah. Wielbienie półbogów to w pewnym sensie wielbienie Najwyższej Osoby Boga, ale powiedziano, że taki kult jest avidhi-purvakam, niewłaściwy. W rzeczywistości wielbienie półbogów przeznaczone jest dla osób nieinteligentnych. Ten, kto jest inteligentny, bierze pod uwagę słowa Najwyższej Osoby Boga. Sarva dharman parityajya mam ekam śaranam vraja. Kto czci półbogów, ten pośrednio czci Najwyższego Pana, ale według pism objawionych nie ma potrzeby wielbienia Go pośrednio. Można Go wielbić bezpośrednio.

Madhya 20.174    "Pierwszą manifestacją aspektu Krsny zwanego vaibhava jest Śri Balaramaji. Śri Balarama i Krsna mają różne kolory ciała, ale poza tym Śri Balarama jest równy Krsnie pod każdym względem.

Madhya 20.174  Znaczenie: Dla zrozumienia różnicy między svayam-rupą, tad-ekatma-rupą, aveśa prabhavą i vaibhavą Śrila Bhaktivinoda Thakura przedstawił następujący opis. Na początku Krsna ma trzy aspekty cielesne:

(1) svayam-rupa, jako chłopiec pasterz we Vrndavanie;

(2) tad-ekatma-rupa, która dzieli się na svamśakę i vilasę; i

(3) aveśa-rupa.

Svamśaka, czyli ekspansjami osobistej mocy, są:

(1) Karanodakaśayi, Garbhodakaśay, Ksirodakaśayi i

(2) takie inkarnacje jak: ryba, żółw, dzik i Nrsimha.

Vilasa-rupa ma podgrupę prabhava, obejmującą: Vasudevę, Sankarsana, Pradyumnę i Aniruddhę. Jest też grupa vaibhava, w której są dwadzieścia cztery formy łącznie z drugim Vasudevą, Sankarsanem, Pradyumną i Aniruddhą. Każdy z nich ma trzy formy; zatem razem jest dwanaście form. Tych dwanaście form ustanawia panujące nazwy dwunastu miesięcy roku, jak również dwunastu znaków tilaka na ciele. Każda z czterech Osób Boga rozprzestrzenia się w dwie inne forma; w ten sposób jest osiem form, takich jak Purusottama, Acyuta itd. Cztery formy (Vasudeva itd.), dwanaście form (Keśava itd.) i osiem form (Purusottama itd.) połączone razem stanowią dwadzieścia cztery formy. Wszystkie te formy mają różne imiona stosownie do broni, które trzymają w Swoich czterech rękach.

Madhya 20.175    "Przykładem vaibhava-prakaśy jest syn Devaki. Czasami ma On dwie, a czasami cztery ręce.

Madhya 20.175  Znaczenie: Kiedy Pan Krsna się narodził, pojawił się na zewnątrz łona jako czteroręki Visnu. Wówczas Devaki i Vasudeva ofiarowali Mu modlitwy i poprosili, by przyjął Swą dwuręką formę. Pan natychmiast przybrał tę formę i polecił, by przeniesiono Go do Gokuli, na drugą stronę rzeki Yamuny.

Madhya 20.176    ”Gdy Pan ma dwie ręce, nazywany jest vaibhava-prakaśa, a gdy ma cztery ręce, nazywany jest prabhava-prakaśa.
Madhya 20.177    "W Swojej oryginalnej formie Pan ubiera się jak chłopiec pasterz i uważa się za jednego z nich. Gdy pojawia się jako Vasudeva, syn Vasudevy i Devaki, ma strój i świadomość ksatriyi, wojownika.
Madhya 20.178    "Gdy ktoś przyrówna piękno, bogactwo, słodycz i intelektualne rozrywki wojownika, Vasudevy, do chłopca pasterza, Krsny, syna Nandy Maharajy, zobaczy on, że cechy Krsny są bardziej radosne.
Madhya 20.179    "W rzeczywistości Vasudeva jest poruszony na sam widok słodyczy Govindy i budzi się w Nim Transcendentalna chciwość, by się nią rozkoszować.
Madhya 20.180    "'Mój drogi przyjacielu, ten dramatyczny aktor wydaje się być drugą formą Mnie Samego. Niczym obraz manifestuje Moje rozrywki jako chłopiec pasterz, zalewając cudownie atrakcyjną słodyczą i zapachem, które są tak drogie dziewczętom Vrajy. Gdy widzę taki popis, Moje serce jest bardzo podekscytowane. Tęsknię za takimi rozrywkami i pragnę formy dokładnie takiej, jak forma dziewcząt Vrajy.'

Madhya 20.180  Znaczenie: Werset ten znajduje się w Lalita-madhavie (4.19).

Madhya 20.181    "Jednym przykładem atrakcji Vasudevy do Krsny była sytuacja, gdy Vasudeva zobaczył w Mathurze taniec Gandharvów. Innym, kiedy w Dvarace był zaskoczony widząc portret Krsny.
Madhya 20.182    "'Kto manifestuje większą obfitość słodyczy niż Ja, słodyczy, której nigdy wcześniej nie doświadczano, i która wszystkich wprawia w zdumienie? Niestety, Ja Sam, z umysłem oszołomionym na widok tego piękna, gwałtownie zapragnąłem rozkoszować się nią jak Śrimati Radharani.'

Madhya 20.182  Znaczenie: Ten werset, który wypowiedział w Dvarace Vasudeva, został zapisany przez Śrila Rupę Gosvamiego w jego Lalita-madhavie (8.34).

Madhya 20.183    "Kiedy ciało to manifestuje się trochę inaczej i jego cechy są nieco odmienne w transcendentalnym uczuciu i formie, nazywa się je tad-ekatma
Madhya 20.184    "W tad-ekatma-rupie są ekspansje dla rozrywek [vilasa] i ekspansje osobiste [svamśa]. Tak więc istnieją dwie kategorie. Odpowiednio do ekspansji dla rozrywek i ekspansji osobistej, występują rozmaite różnice.
Madhya 20.185    "Formy vilasa ponownie dzielą się na dwojakie kategorie - prabhava i vaibhava. I znowu rozrywki tych form mają nieograniczoną różnorodność.

Madhya 20.185  Znaczenie:  W Laghu-bhagavatamrcie, Purva-khanda, werset 17, jest powiedziane:

 

tadrśo nyuna-śaktim yo    vyanaki svamśa iritah

sankarsanadir matsyadir    yatha tat-tat-svadhamasu

 

Gdy forma Krsny nie różni się od formy oryginalnej, ale jest mniej istotna i przejawia mniejszą moc, nazywana jest ona svamśa. Przykłady ekspansji svamśa można znaleźć w poczwórnych formach Pana rezydujących w Swych osobnych siedzibach, poczynając od Sankarsana, Pradyumny i Aniruddhy i włączając w to purusa-avatary, lila-avatary, manvantara-avatary i yuga-avatary.

Madhya 20.186    "Główne poczwórne ekspansje nazywane są: Vasudeva, Sankarsana, Pradyumna i Aniruddha. Nazywają się one prabhava-vilasa.
Madhya 20.187    ”Balarama, który ma tę samą oryginalną formę Krsny, Sam jest chłopcem pasterzem we Vrndavanie i zalicza się również do rasy ksatriyów w Dvarace. Tak więc Jego kolor i ubranie są inne, i nazywany jest On formą Krsny dla rozrywek.
Madhya 20.188    "Śri Balarama jest manifestacją Krsny zwaną vaibhava-prakaśa. Manifestuje się On także w poczwórnej ekspansji Vasudevy, Sankarsana, Pradyumny i Aniruddhy. Są to ekspansje prabhava-vilasa z różnymi emocjami.
Madhya 20.189    "Pierwsza ekspansja caturvyuhy, poczwórnych form, jest unikalna. Nie ma nic, co mogłoby się z Nimi równać. Te poczwórne formy są źródłem nieograniczonych poczwórnych form.
Madhya 20.190    "Te cztery formy dla rozrywek prabhava Pana Krsny wiecznie rezydują w Dvarace i Mathurze.
Madhya 20.191    "Z oryginalnej poczwórnej ekspansji manifestują się dwadzieścia cztery formy. Różnią się One rozmieszczeniem broni w Ich czterech rękach. Nazywają się vaibhava-vilasa.
Madhya 20.192    "Pan Krsna rozprzestrzenia się ponownie i w obrębie paravyomy, nieba duchowego, jest usytuowany w pełni jako czteroręki Narayana, któremu towarzyszą ekspansje oryginalnej poczwórnej formy.

Madhya 20.192  Znaczenie: Na szczycie paravyomy, nieba duchowego, jest Goloka Vrndavana, która dzieli się na trzy części. Dwie z tych części, nazywane Mathurą i Dvaraką, są siedzibami Krsny w Jego formach prabhava-vilasa. Balarama, vaibhava-prakaśa Krsny, wiecznie przebywa w Gokuli. Z poczwórnej prabhava-vilasy rozprzestrzeniają się dwadzieścia cztery formy vaibhava-vilasa. Każda ma cztery ręce, trzymające broń w różnych położeniach. Najwyższą planetą nieba duchowego jest Goloka Vrndavana, a poniżej tej planety leży samo niebo duchowe. W tym niebie duchowym Sam Krsna ma cztery ręce i usytuowany jest jako Narayana.

Madhya 20.193    "Tak więc oryginalne poczwórne formy manifestują się ponownie w drugiej poczwórnej ekspansji. Siedziby tych drugich poczwórnych ekspansji obejmują cztery kierunki.
Madhya 20.194    "Te poczwórne formy znowu rozprzestrzeniają się trzy razy, poczynając od Keśavy. Takie jest spełnienie form dla rozrywek.
Madhya 20.195    Każda bez wyjątku forma catur-vyuha ma trzy ekspansje i noszą one różne imiona, odpowiednio do rozmieszczenia broni. Ekspansjami Vasudevy są: Keśava, Narayana i Madhava.
Madhya 20.196    "Ekspansjami Sankarsana są: Govinda, Visnu i Madhusudana. Ten Govinda nie jest oryginalnym Govindą, gdyż nie jest On synem Nandy Maharajy.
Madhya 20.197    "Ekspansjami Pradyumny są: Trivikrama, Vamana i Śridhara. Ekspansjami Aniruddhy są: Hrsikeśa, Padmanabha i Damodara
Madhya 20.198    ”Ta dwunastka to dominujące Bóstwa dwunastu miesięcy. Keśava jest dominującym Bóstwem Agrahayany, a Narayana jest dominującym Bóstwem Pausy.
Madhya 20.199    "Dominującym Bóstwem miesiąca Magha jest Madhava, a dominującym Bóstwem miesiąca Phalguna jest Govinda. Visnu jest dominującym Bóstwem miesiąca Caitra, a Madhusudana jest dominującym Bóstwem miesiąca Vaiśakha.
Madhya 20.200    W miesiącu Jyaistha dominującym Bóstwem jest Trivikrama. W miesiącu Asadha - Vamana, w miesiącu Śravana Bóstwem jest Śridhara, a w miesiącu Bhadra Bóstwem jest Hrsikeśa.
Madhya 20.201    "W miesiącu Aśvina dominującym Bóstwem jest Padmanabha, a w miesiącu Karttika jest Nim Damodara. Ten Damodara jest kimś innym niż Radha-Damodara, syn Nandy Maharajy z Vrndavany.
Madhya 20.202    "Umieszczając dwanaście znaków tilaka na dwunastu miejscach ciała, trzeba intonować mantrę składającą się z tych dwunastu imion Visnu. Po codziennym wielbieniu, gdy namaszcza się różne części ciała wodą, należy intonować te imiona, dotykając każdej części ciała.

Madhya 20.202  Znaczenie: Naznaczając ciało tilakiem, należy intonować następującą mantrę, składającą się z dwunastu imion Pana Visnu.

 

lalate keśavam dhyayen    narayanam athodare

vaksah-sthale madhavam tu    govindam kantha-kupake

 

visnum ca daksine kuksau    bahau ca madhusudanam

trivikramam kandhare tu    vamanam vama-parśvake

 

śridharam vama-bahau tu    hrsikeśam tu kandhare

prsthe ca padmanabham ca    katyam damodaram nyaset

 

"Gdy naznacza się tilakiem czoło, trzeba pamiętać o Keśavie. Gdy naznacza się dolną część brzucha, trzeba pamiętać o Narayanie. Umieszczając tilak na klatce piersiowej należy pamiętać o Madhavie, a naznaczając zagłębienie w szyi należy pamiętać o Govindzie. Przy naznaczaniu prawej strony brzucha trzeba pamiętać Pana Visnu, a przy prawej ręce - Madhusudanę. Przy naznaczaniu prawego ramienia należy pamiętać Trivikramę, a przy naznaczaniu lewej strony brzucha powinno się pamiętać o Vamanie. Naznaczając lewą rękę należy pamiętać Śridharę, a naznaczając lewe ramię należy pamiętać Hrsikeśę. Przy naznaczaniu pleców powinno się pamiętać Padmanabhę i Damodarę."

Madhya 20.203    "Z Vasudevy, Sankarsana, Pradyumny i Aniruddhy pochodzi osiem dodatkowych ekspansji dla rozrywek. Słuchaj, o Sanatano, gdy będę wymieniał Ich imiona.
Madhya 20.204    "Ośmioma ekspansjami dla rozrywek są: Purusottama, Acyuta, Nrsimha, Janardana, Hari, Krsna, Adhoksaja i Upendra.
Madhya 20.205    "Spośród tych ośmiu ekspansji dwie są formami Vasudevy dla rozrywek. Ich imiona brzmią Adhoksaja i Purusottama. Dwiema formami Sankarsana dla rozrywek są Upendra i Acyuta.
Madhya 20.206    "Formami Pradyumny dla rozrywek są Nrsimha i Janardana, a formami Aniruddhy dla rozrywek są Hari i Krsna.
Madhya 20.207    "Wszystkie te dwadzieścia cztery formy stanowią główne formy prabhava-vilasa Pana dla rozrywek. Noszą One różne imiona odpowiednio do rozmieszczenia broni w Swych rękach.
Madhya 20.208    "Spośród Nich te formy, które myją inne ubranie i cechy, odróżniane są jako vaibhava-vilasa.
Madhya 20.209    "Odmienne cechy cielesne mają: Padmanabha, Trivikrama, Nrsimha, Vamana, Hari, Krsna itd.
Madhya 20.210    "Vasudeva i trzej pozostali są bezpośrednimi formami prabhava Pana Krsny dla rozrywek. Dwadzieścia spośród tych poczwórnych form są to ekspansje dla rozrywek.
Madhya 20.211    "Wszystkie te formy przewodzą różnym planetom Vaikuntha w świecie duchowym, poczynając kolejno od wschodu. W każdym z ośmiu kierunków są trzy różne formy.
Madhya 20.212    "Chociaż wszyscy Oni mają Swe wieczne siedziby w niebie duchowym, niektórzy z Nich znajdują się we wszechświatach materialnych.
Madhya 20.213    "W niebie duchowym znajduje się wieczna siedziba Narayana. W wyższej części nieba duchowego istnieje planeta zwana Krsnaloką, która jest pełna wszelkich bogactw.
Madhya 20.214    "Planeta zwana Krsnaloką podzielona jest na trzy części: Gokulę, Mathurę i Dvarakę.
Madhya 20.215    "Pan Keśava wiecznie rezyduje w Mathurze, a Pan Purusottama, znany jako Jagannatha, wiecznie rezyduje w Nilacali.
Madhya 20.216    "W Prayag Pan przebywa jako Bindu Madhava, a w Mandara-parvacie znany jest jako Madhusudana. Vasudeva, Padmanabha i Janardana rezyduje w Anandaranyi.
Madhya 20.217    "W Visnu-kanci jest Pan Visnu, w Mayapur - Pan Hari, a w całym wszechświecie są różne inne formy.

Madhya 20.217  Znaczenie: Wszystkie te formy są formami murti i wielbi się Je w świątyniach. Ich imiona brzmią:

Keśava w Mathurze,

Purusottama lub Jagannatha w Nilacali,

Śri Bindu Madhava w Prayag,

Madhusudana w Mandarze oraz

Vasudeva, Padmanabha i Janardana w Anandaranyi, położonej w Kerali, w Południowej Indii.

W Visnu-kanci, leżącym w okręgu Barada, znajduje się Pan Visnu, a

Hari umiejscowiony jest w Mayapur, w miejscu narodzin Pana Caitanyi.

Tak więc w różnych miejscach całego wszechświata znajdują się w świątyniach różne Bóstwa, obdarzające bhaktów Swą bezprzyczynową łaską. Wszystkie te formy Bóstwa są tożsame z murti w świecie duchowym na planetach Vaikuntha. Chociaż arca-murti, wielbiona forma Pana, wydaje się być zrobiona z materialnych elementów, jest ona równie dobra, jak duchowe formy znajdujące się na duchowych Vaikunthalokach. Jednakże bhakta widzi Bóstwo w świątyni swymi materialnymi oczami. Osoba będąca w materialnym uwarunkowanym życiu nie może ujrzeć duchowej formy Pana. Aby okazać nam bezprzyczynową łaskę, Pan pojawia się jako arca-murti, żebyśmy mogli Go zobaczyć. Zabrania się uważać, że arca-murti jest wykonane z kamienia czy drewna. W Padma Puranie jest powiedziane:

 

arcye visnau śila-dhir gurusu nara-matir vaisnave jati-buddhir

visnor va vaisnavanam kali-mala-mathane pada-tirthe 'mbu-buddhih

śri-visnor namni mantre sakala-kalusa-he śabde-samanya-buddhir

visnau sarveśvareśe tad-itara-sama-dhir yasya va naraki sah

 

Nikt nie powinien sądzić, że Bóstwo w świątyni zrobione jest z kamienia czy drewna, ani nie powinien uważać, że mistrz duchowy jest zwykłą ludzką istotą. Nikt nie powinien uważać, że Vaisnava należy do określonej kasty czy wyznania i nikt nie powinien myśleć, że caranamrta czy Ganges są zwykłą wodą. Nikt też nie powinien poczytywać maha-mantry Hare Krsna za materialną wibrację. Wszystkie te ekspansje Krsny w materialnym świecie są po prostu dowodami łaski Pana i Jego gotowości, by zapewnić odpowiednie warunki Swym bhaktom, którzy pełnią służbę oddania w tym materialnym świecie.

Madhya 20.218    "Pan przebywa we wszechświecie w różnych duchowych manifestacjach. Są One usytuowane na siedmiu wyspach, w dziewięciu częściach. W ten sposób odbywają się Ich rozrywki.

Madhya 20.218  Znaczenie: Siedem wysp wymienia Siddhanta-śiromani:

 

bhumer ardham ksira-sindhor udaka-stham

jambu-dvipam prahur acarya-varyah

ardhe 'nyasmin dvipa-satkasya yamye

ksara-ksirady-ambudhinam niveśah

 

śakam tatah śalmala-matra kauśam

krauncam ca go-medaka-puskare ca

dvayor dvayor antaram ekam ekam

samudrayor dvipam udaharanti

 

Siedem wysp (dvip) nosi nazwy:

(1) Jambu,

(2) Śaka,

(3) Śalmali,

(4) Kuśa,

(5) Kraunca,

(6) Gomeda lub Plaksa i

(7) Puskara.

Planety nazywane są dvipa. Przestrzeń kosmiczna jest jak ocean powietrza. Tak jak są wyspy na oceanie wody, tak planety w oceanie przestrzeni nazywane są dvipami, czyli wyspami przestrzeni kosmicznej. Jest dziewięć khand, znanych jako:

(1) Bharata,

(2) Kinnara,

(3) Hari,

(4) Kuru,

(5) Hiranmaya,

(6) Ramyaka,

(7) Ilavrta,

(8) Bhadraśva i

(10) Ketumala.

Są to różne części Jambudvipy. Dolina pomiędzy dwiema górami nazywana jest khandą lub varsą.

Madhya 20.219    "Pan przebywa w różnych formach we wszystkich wszechświatach po to tylko, by zadowoli Swych bhaktów. W ten sposób Pan niszczy bezbożne zasady i ustanawia zasady religijne.

Madhya 20.219  Znaczenie: W świecie materialnym Pan usytuowany jest w różnych arca-murti (Bóstwach) w świątyniach po to, by zmniejszyć materialne czynności uwarunkowanej duszy i zwiększyć jej duchowe czynności. Zwłaszcza w Indii jest wiele świątyń na terenie całego kraju. Bhaktowie mogą z nich skorzystać i zobaczyć Pana w Jagannatha Puri, Vrndavanie, Prayag, Mathurze, Hardwar i Visnu-kanci. Gdy bhaktowie podróżują do tych miejsc i widzą Pana, stają się bardzo szczęśliwi w służbie oddania.

Madhya 20.220    "Niektóre z tych form uważane są za inkarnacje. Przykładami są: Pan Visnu, Pan Trivikrama, Pan Nrsimha i Pan Vamana.
Madhya 20.221    "Mój drogi Sanatano, posłuchaj, gdy będę ci opowiadał, w jaki sposób różne visnu-murti trzymają Swoje bronie, poczynając od dysku, i jakie noszą imiona odpowiednio do rozmieszczenia przedmiotów w Swych rękach.
Madhya 20.222    "Proces wyliczania rozpoczyna się od niższej prawej ręki i idzie do wyższej prawej ręki, wyższej lewej ręki i niższej lewej ręki. Imię Pana Visnu jest zgodne z kolejnością przedmiotów, które trzyma w Swych rękach.
Madhya 20.223    "Według Siddhartha-samhity istnieją dwadzieścia cztery formy Pana Visnu. Najpierw opiszę, zgodnie z opinią tej książki, rozmieszczenie broni poczynając od dysku.

Madhya 20.223  Znaczenie: Dwudziestoma czterema formami są:

(1) Vasudeva,

(2) Sankarsana,

(3) Pradyumna,

(4) Aniruddha,

(5) Keśava,

(6) Narayana,

(7) Madhava,

(8) Govinda,

(9) Visnu,

(10) Madhusudana,

(11) Trivikrama,

(12) Vamana,

(13) Śridhara,

(14) Hrsikeśa,

(15) Padmanabha,

(16) Damodara,

(17) Purusottama,

(18) Acyuta,

(19) Nrsimha,

(20) Janardana,

(21) Hari,

(22) Krsna,

(23) Adhoksaja i

(24) Upendra.

Madhya 20.224    "W Swojej niższej prawej ręce Pan Vasudeva trzyma buławę, w wyższej prawej ręce konchę, w wyższej lewej ręce dysk, a w niższej lewej ręce kwiat lotosu. W Swojej niższej prawej ręce Sankarsana trzyma buławę, w wyższej prawej ręce konchę, w wyższej lewej ręce kwiat lotosu i w niższej lewej ręce dysk.
Madhya 20.225    "Pradyumna trzyma dysk, konchę, buławę i lotos. Aniruddha trzyma dysk, buławę, konchę i lotos.
Madhya 20.226    "Tak więc w niebie duchowym każda ekspansja, z Vasudevą na czele, trzyma broń w Sobie właściwej kolejności. Opisuję Je, powtarzając opinię Siddhartha-samhity.
Madhya 20.227    "Pan Keśava trzyma lotos, konchę, dysk i buławę. Pan Narayana trzyma konchę, lotos, buławę i dysk.
Madhya 20.228    "Pan Madhava trzyma buławę, dysk, konchę i lotos. Pan Govinda trzyma dysk, buławę, lotos i konchę.
Madhya 20.229    "Pan Visnu trzyma buławę, lotos, konchę i dysk. Pan Madhusudana trzyma dysk, konchę, lotos i buławę.
Madhya 20.230    "Pan Trivikrama trzyma lotos, buławę, dysk i konchę. Pan Vamana trzyma konchę, dysk, buławę i lotos.
Madhya 20.231    "Pan Śridhara trzyma lotos, dysk, buławę i konchę. Pan Hrsikeśa trzyma buławę, dysk, lotos i konchę.
Madhya 20.232    Pan Padmanabha trzyma konchę, lotos, dysk i buławę. Pan Damodara trzyma lotos, dysk, buławę i konchę.
Madhya 20.233    "Pan Purusottama trzyma dysk, lotos, konchę i buławę. Pan Acyuta trzyma buławę, lotos, dysk i konchę.
Madhya 20.234    Pan Nrsimha trzyma dysk, lotos, buławę i konchę. Pan Janardana trzyma lotos, dysk, konchę i buławę.
Madhya 20.235    "Śri Hari trzyma konchę, dysk, lotos i buławę. Pan Śri Krsna trzyma konchę, buławę, lotos i dysk.
Madhya 20.236    "Pan Adhoksaja trzyma lotos, buławę, konchę i dysk. Pan Upendra trzyma konchę, buławę, dysk i lotos.
Madhya 20.237    "Według Hayaśirsa-pancaratry istnieje szesnaście osobistości. Opiszę teraz tę opinię dotyczącą układu broni w Ich rękach.

Madhya 20.237  Znaczenie: Szesnastoma osobistościami są kolejno:

(1) Vasudeva,

(2) Sankarsana,

(3) Pradyumna,

(4) Aniruddha,

(5) Keśava,

(6) Narayana,

(7) Madhava,

(8) Govinda,

(9) Visnu,

(10) Madhusudana,

(11) Trivikrama,

(12) Vamana,

(13) Śridhara,

(14) Hrsikeśa,

(15) Padmanabha,

(16) Damodara.

Madhya 20.238    "Keśava opisywany jest inaczej jako dzierżący lotos, konchę, buławę i dysk, a Madhava jako trzymający w Swych rękach dysk, buławę, konchę i lotos.
Madhya 20.239    "Hayaśirsa Pancaratra przedstawia inaczej także Narayana i innych - jako trzymających bronie w innych rękach.
Madhya 20.240    "Krsna, oryginalna Najwyższa Osoba Boga, uważany za syna Nandy Maharajy, nosi dwa imiona. Jedno brzmi svayam bhagavan, a drugie lila-purusottama.
Madhya 20.241    "Pan Krsna osobiście otacza Dvaraka Puri jako jego obrońca. W różnych częściach Puri, w dziewięciu miejscach, rozprzestrzenia się w dziewięć różnych form.
Madhya 20.242    "'Dziewięcioma wspomnianymi osobistościami są: Vasudeva, Sankarsana, Pradyumna, Aniruddha, Narayana, Nrsimha, Hayagriva, Varaha i Brahma.'

Madhya 20.242  Znaczenie: Ten werset znajduje się w Laghu-bhagavatamrcie (1.451). Wspomniany tutaj Brahma nie jest żywą istotą. Czasami, gdy brakuje żywych istot do zajęcia pozycji Brahmy, Maha-Visnu Sam rozprzestrzenia się jako Pan Brahma. Brahmy tego nie uważa się za żywą istotę; jest On ekspansją Visnu.

Madhya 20.243    "Opisałem już formy dla rozrywek i prakaśa. Teraz posłuchaj, proszę, o różnych osobistych ekspansjach.
Madhya 20.244    "Pierwszą osobistą ekspansją jest Sankarsana, a innymi są inkarnacje takie jak inkarnacja ryby. Sankarsana jest ekspansją Purusy, czyli Visnu. Inkarnacje takie jak Matsya, inkarnacja ryby, pojawiają się w różnych yugach, dla spełniania szczególnych rozrywek.

Madhya 20.244  Znaczenie: Purusa-avatary są władcami kosmicznego stworzenia. Są to:

Karanodakaśayi Visnu,

Garbhodakaśayi Visnu i

Ksirodakaśayi Visnu.

Istnieją także lila-avatary, do których należą:

(1) Catuhsana,

(2) Narada,

(3) Varaha,

(4) Matsya,

(5) Yajna,

(6) Nara-Narayana,

(7) Kardami Kapila,

(8) Dattatreya,

(9) Hayaśirsa,

(10) Hamsa,

(11) Dhruvapriya lub Prśnigarbha,

(12) Rsabha,

(13) Prthu,

(14) Nrsimha,

(15) Kurma,

(16) Dhanvantari,

(17) Mohini,

(18) Vamana,

(19) Bhargava Paraśurama,

(20) Raghavendra,

(21) Vyasa,

(22) Pralambari Balarama,

(23) Krsna,

(24) Buddha i

(25) Kalki.

Tych dwadzieścia pięć Osób Boga słynie jako lila-avatary. Ponieważ pojawiają się one w każdym dniu Brahmy, czyli w każdej kalpie, czasami nazywane są kalpa-avatarami. Pośród tych inkarnacji Hamsa i Mohini nie są stałe i zbyt sławne, ale zaliczane są do prabhava-avatarów. Kapila, Dattatreya, Rsabha, Dhanvantari i Vyasa są wiecznie sytuowani i znani powszechnie. Oni także zaliczani są do inkarnacji prabhava. Kurma, Matsya, Narayana, Varaha, Hayagriva, Prśnigarbha i Baladeva, zabójca Pralambasury, zaliczani są do vaibhava-avatarów.

Madhya 20.245    "Jest sześć rodzajów inkarnacji [avatarów] Krsny. Jednym są inkarnacje Visnu [purusa-avatary], a innym inkarnacje przeznaczone do spełniania rozrywek [lila-avatary].
Madhya 20.246    "Są inkarnacje, które kontrolują materialne cechy [guna-avatary], inkarnacje Manu [manvantara-avatary], inkarnacje dla różnych mileniów [yuga-avatary] i inkarnacje upełnomocnionych żywych istot [śaktyaveśa-avatary].

Madhya 20.246  Znaczenie: Są trzy guna-avatary:

Pan Brahma

Pan Śiva i

Pan Visnu (Bhag. 10.88.3).

Avatary Manu, czyli manvantara-avatary, wyliczone są w Śrimad-Bhagavatam (8.1.5, 13) w takiej kolejności:

(1) Yajna,

(2) Vibhu,

(3) Satyasena,

(4) Hari,

(5) Vaikuntha,

(6) Ajita,

(7) Vamana,

(8) Sarvabhauma,

(9) Rsabha,

(10) Visvaksena,

(11) Dharmasetu,

(12) Sudhama,

(13) Yogeśvara i

(14) Brhadbhanu.

W sumie jest ich czternaście, a spośród nich zarówno Yajna, jak i Vamana zaliczane są także do lila-avatarów. Wszystkie te inkarnacje Manu określane są czasami vaibhava-avatarami.

    Czterema yuga-avatarami są:

(1) śukla (biały) w Satya-yudze (Bhag. 11.5.21),

(2) rakta (czerwony) w Treta-yudze (Bhag. 11.5.24), (

3) śyama (ciemnoniebieski) w Dvapara-yudze (Bhag. 11.5.27) i

(4) zazwyczaj krsna (czarny), ale w szczególnych przypadkach pita (żółty) jako Caitanya Mahaprabhu, w Kali-yudze (Bhag. 11.5.32 i 10.8.13).

    Śaktyaveśa-avatary klasyfikowane są jako:

(1) formy boskiej absorpcji (bhagavad-aveśa) jak Kapiladeva czy Rsabhadeva i

(2) bosko upełnomocnione formy (śaktyaveśa), których jest siedem:

(1) Śesa Naga w świecie Vaikuntha, upełnomocniony do wykonywania osobistej służby dla Najwyższego Pana (sva-sevana-śakti),

(2) Anantadeva, upełnomocniony do utrzymywania wszystkich planet we wszechświecie (bhu-dharana-śakti),

(3) Pan Brahma wyposażony w energię do stwarzania manifestacji kosmicznej (srsti-śakti),

(4) Catuhsana, czyli Kumarowie, szczególnie upełnomocnieni do przekazywania transcendentalnej wiedzy (jnana-śakti),

(5) Narada Muni, upełnomocniony do rozdawania służby oddania (bhakti-śakti),

(6) Maharaja Prthu, szczególnie upełnomocniony do władania żywymi istotami i utrzymywania ich (palana-śakti) i

(7) Paraśurama, szczególnie upełnomocniony do zabijania hultajów i demonów (dusta-damana-śakti).

Madhya 20.247    "Dzieciństwo i wiek chłopięcy są typowym wiekiem Bóstwa. Krsna, syn Maharajy Nandy, spełniał Swoje rozrywki jako dziecko i jako chłopiec.
Madhya 20.248    "Inkarnacji Krsny jest nieskończenie wiele i nie sposób ich zliczyć. Możemy je tylko wskazać podając przykład księżyca i gałęzi drzewa.

Madhya 20.248  Znaczenie: Chociaż wydaje się, że księżyc ulokowany jest w gałęziach drzewa, w rzeczywistości znajduje się bardzo daleko. Podobnie, żaden z avatarów, czyli inkarnacji Pana Krsny, nie znajduje się w tym materialnym świecie, ale są one widoczne dzięki bezprzyczynowej łasce Pana. Nie powinniśmy uważać, że należą one do świata materialnego. Jak oznajmia Bhagavad-gita:

 

avajananti mam mudha    manusim tanum aśritam

param bhavam ajananto    mama bhuta-maheśvaram

 

"Głupcy wyśmiewają Mnie, kiedy zstępuję w ludzkiej postaci. Nie znają Mojej transcendentalnej natury i nie wiedzą, że jestem Najwyższym Panem wszystkiego, co istnieje." (Bg. 9.11 )

    Avatary zstępują z własnej wolnej woli i chociaż mogą działać jak zwykłe ludzkie istoty, nie należą do tego materialnego świata. Pana Krsnę i Jego avatary można zrozumieć tylko dzięki łasce Pana.

 

nayam atma pravacanena labhyo

na medhaya na bahuna śrutena

yam evaisa vrnute tena labhyas

tasyaisa atma vivrnute tanum svam

(Katha Upanisad 1.2.23)

 

athapi te deva padambuja-dvaya-

prasada-leśanugrhita eva hi

janati tattvam bhagavan-mahimno

na canya eko 'pi ciram vicinvan

(Bhag. 10.14.29)

Madhya 20.249    "'O uczeni bramini, tak jak setki i tysiące małych stawów wypływa z wielkich zbiorników wody, tak niezliczone inkarnacje wypływają ze Śri Hari, Najwyższej Osoby Boga i oceanu wszelkiej mocy.'

Madhya 20.249  Znaczenie: Werset ten przytoczony jest ze Śrimad-Bhagavatam (1.3.26).

Madhya 20.250    "Na początku Krsna inkarnuje jako purusa-avatary, czyli inkarnacje Visnu. Są one trzech rodzajów.

Madhya 20.250  Znaczenie: Do tego wersetu opisano wiele rodzajów ekspansji. Teraz zostaną opisane manifestacje różnych mocy Pana.

Madhya 20.251    "'Visnu ma trzy formy zwane purusami. Pierwsza, Maha-Visnu, jest stwórcą całkowitej energii materialnej [mahat], drugą jest Garbhodaśayi, który usytuowany jest w każdym wszechświecie, a trzecią jest Ksirodaśayi, który przebywa w sercu każdej żywej istoty. Kto zna Ich trzech, uwalnia się ze szponów mayi.'

Madhya 20.251  Znaczenie: Ten werset pojawia się w Laghu-bhagavatamrcie (Purva-khanda, 33), w której został zacytowany z Satvata-tantry.

Madhya 20.252    "Krsna ma nieograniczone moce, z których główne są trzy - siła woli, moc wiedzy i energia stwórcza.
Madhya 20.253    "Panującym nad mocą woli jest Pan Krsna, gdyż wszystko powstaje z Jego najwyższej woli. Przy pragnieniu potrzebna jest wiedza i ta wiedza wyrażana jest przez Vasudevę.
Madhya 20.254    "Bez myślenia, czucia, wyrażania woli, wiedzy i działania nie ma możliwości stworzenia. Połączenie najwyższej woli, wiedzy i działania powołuje do życia manifestację kosmiczną.
Madhya 20.255    "Pan Sankarsana jest Panem Balaramą. Panując nad energią twórczą, stwarza On zarówno świat materialny, jak i duchowy.
Madhya 20.256    "Ten oryginalny Sankarsana [Pan Balarama] jest przyczyną zarówno stworzenia materialnego, jak i duchowego. On jest dominującym Bóstwem egotyzmu i z woli Krsny oraz dzięki mocy energii duchowej stwarza świat duchowy, który składa się z planety Goloki Vrndavany i planet Vaikuntha.
Madhya 20.257    "Choć jeśli chodzi o świat duchowy, stworzenie jest wykluczone, tym niemniej świat duchowy manifestowany jest z najwyższej woli Sankarsana. Świat duchowy jest siedzibą rozrywek wiecznej energii duchowej.
Madhya 20.258    "'Gokula, najwyższa siedziba i planeta, wydaje się być niczym kwiat lotosu, który ma tysiące płatków. Baldaszkiem tego lotosu jest siedziba Najwyższego Pana, Krsny. Ta najwyższa siedziba o kształcie lotosu stwarzana jest z woli Pana Ananty.'

Madhya 20.258  Znaczenie: Werset ten przytoczony jest z Brahma-samhity (5.2).

Madhya 20.259    "Za pośrednictwem energii materialnej ten Sam Pan Sankarsana stwarza wszystkie wszechświaty. Tępa energia materialna - we współczesnym języku zwana naturą - nie jest przyczyną materialnego wszechświata.
Madhya 20.260    "Tępa materia nie może stworzyć manifestacji kosmicznej bez energii Najwyższej Osoby Boga. Jej moc nie pochodzi z samej energii materialnej, lecz dostarcza jej Sankarsana.
Madhya 20.261    "Sama tępa materia nie może stworzyć niczego. Energia materialna formuje stworzenie dzięki mocy Najwyższej Osoby Boga. Samo żelazo nie może płonąć, ale gdy włożymy je do ognia, wtedy zyskuje moc palenia.
Madhya 20.262    "'Balarama i Krsna są oryginalną sprawczą i materialną przyczyną materialnego świata. Jako Maha-Visnu i energia materialna wchodzą Oni w materialne elementy i przez wielorakie energie stwarzają różnorodność. Tak więc są Oni przyczyną wszystkich przyczyn.'

Madhya 20.262  Znaczenie: Werset ten przytoczony jest ze Śrimad-Bhagavatam (10.46.31).

Madhya 20.263    "Forma, w jakiej Pan zstępuje do tego materialnego świata w celu stwarzania, nazywana jest avatarą, czyli inkarnacją.
Madhya 20.264    "W rzeczywistości wszystkie ekspansje Pana Krsny są mieszkańcami świata duchowego. Jednakże, gdy zstępują do świata materialnego, nazywane są inkarnacjami [avatarami].
Madhya 20.265    "Aby spojrzeć na tę materialną energię i upełnomocnić ją, Pan Sankarsana inkarnował najpierw jako Pan Maha-Visnu.
Madhya 20.266    "'Na początku stworzenia Pan rozprzestrzenił się w formę inkarnacji purusa, a towarzyszyły Mu wszystkie składniki materialnego stworzenia. Najpierw stworzył On szesnaście zasadniczych energii odpowiednich do tworzenia. Celem tego było zamanifestowanie się materialnych wszechświatów.'

Madhya 20.266  Znaczenie: Jest to cytat ze Śrimad-Bhagavatam (1.3.1). Po wyjaśnienie zajrzyj do 84 wersetu Piątego Rozdziału Adi-lili.

Madhya 20.267    "'Pierwszą inkarnacją Najwyższego Pana jest Karanabdhiśayi Visnu [Maha-Visnu]. Jest On panem wiecznego czasu, przestrzeni, przyczyny i skutków, umysłu, elementów, materialnego ego, cech natury, zmysłów, kosmicznej formy Pana, Garbhodakaśayi Visnu i całkowitej sumy wszystkich żywych istot, zarówno ruchomych, jak i nieruchomych.'

Madhya 20.267  Znaczenie: Jest to cytat ze Śrimad-Bhagavatam (2.6.42). Po wyjaśnienie zajrzyj do 83 wersetu Piątego Rozdziału Adi-lili.

Madhya 20.268    "Ta oryginalna Osoba Boga, zwana Sankarsanem, kładzie się najpierw na rzece Viraja, która spełnia funkcję granicy pomiędzy światem materialnym a duchowym. Jako Karanabdhiśayi Visnu jest On oryginalną przyczyną materialnego stworzenia.
Madhya 20.269    "Viraja, czyli Ocean Przyczyn, stanowi granicę między światem materialnym a duchowym. Energia materialna położona jest na jednym brzegu tego oceanu i nie może dostać się na drugi brzeg, którym jest niebo duchowe.
Madhya 20.270    "'W świecie duchowym nie ma cechy pasji ani cechy ignorancji, ani też mieszanki ich obu, nie ma tam fałszywej dobroci, wpływu czasu, czy też samej mayi. W świecie duchowym przebywają jako towarzysze Pana tylko Jego czyści bhaktowie, których czczą zarówno półbogowie, jak i demony.'

Madhya 20.270  Znaczenie: Ten werset ze Śrimad-Bhagavatam (2.9.10) został wypowiedziany przez Śrila Śukadevę Gosvamiego. Odpowiadał on na pytanie Maharajy Pariksita, jak żywa istota upada do tego materialnego świata. Śukadeva Gosvami wytłumaczył śmietankę Śrimad-Bhagavatam w czterech wersetach, które zostały objaśnione Panu Brahmie pod koniec surowych wyrzeczeń, jakie spełniał przez tysiąc niebiańskich lat. Wtedy Brahma ujrzał świat duchowy i jego transcendentalną naturę.

Madhya 20.271    "Maya spełnia dwie funkcje. Jedna nazywana jest mayą, a druga pradhaną. Maya odnosi się do przyczyny sprawczej, a pradhana odnosi się do składników, które tworzą kosmiczną manifestację.

Madhya 20.271  Znaczenie: Po dalsze wyjaśnienie zajrzyj do 58 wersetu Piątego Rozdziału Adi-lili.

Madhya 20.272    "Kiedy Najwyższa Osoba Boga rzuca spojrzenie na energię materialną, ulega ona pobudzeniu. Wtedy Pan wstrzykuje oryginalne nasienie żywych istot.

Madhya 20.272  Znaczenie: W Bhagavad-gicie (7.10) Krsna mówi, bijam mam sarva-bhutanam: "Ja jestem oryginalnym nasieniem wszelkiego istnienia." Potwierdza to także inny werset Bhagavad-gity (14.4):

 

sarva-yonisu kaunteya    murtayah sambhavanti yah

tasam brahma mahad-yonir    aham bija-pradah pita

 

"Należy wiedzieć, o synu Kunti, że wszystkie gatunki mogą zaistnieć przez narodziny w tej materialnej naturze, i że Ja jestem ojcem dostarczającym nasienia."

    W celu dalszego wyjaśnienia można sięgnąć do Brahma-samhity (Rozdział Piąty, wersety 10-13). Brahma-samhita mówi też (5.51):

 

agnir mahi gaganam ambu marud diśaś ca

kalas tathatma-manasiti jagat-trayani

yasmad bhavanti vibhavanti viśanti yam ca

govindam adi-purusam tam aham bhajami

 

    Wszystkie elementy materialne, jak również duchowe iskry (indywidualne dusze) emanują z Najwyższej Osoby Boga. Potwierdza to też Vedanta-sutra (1.1). Janmady asya yatah: "Prawdą Absolutną jest Ten, z którego wszystko emanuje." On jest Najwyższą Prawdą, satyam param dhimahi (Bhag. 1.1.1). Ostateczną Absolutną Prawdą jest Krsna. Om namo bhagavate vasudevaya / janmady asya yato 'nvayad itarataś carthesv abhijnah sva-rat. "Absolutną Prawdą jest osoba, która jest bezpośrednio i pośrednio świadoma całej manifestacji kosmicznej." (Bhag. 1.1.1 )

    Prawda Absolutna, Najwyższa Osoba Boga, wykształcił Pana Brahmę z wewnątrz serca (Bhag. 1.1.1): tene brahma hrda ya adi-kavaye. Tak więc Prawda Absolutna nie może być tępą materią. Prawdą Absolutną musi być Sama Najwyższa Osoba. Sei purusa maya-pane kare avadhana. Przez Samo Jego spojrzenie natura materialna zostaje zapłodniona wszystkimi żywymi istotami. Ukazują się one w różnych ciałach, odpowiednio do swej karmy i działania dla przyjemności. Takie wyjaśnienie podaje Bhagavad-gita (2.13):

 

dehino 'smin yatha dehe    kaumaram yauvanam jara

tatha dehantara-praptir    dhiras tatra na muhyati

 

"Tak jak wcielona dusza bezustannie wędruje w tym ciele od wieku chłopięcego poprzez młodość aż do starości, podobnie przechodzi ona w inne ciało po śmierci. Zmiany takie nie zwodzą osoby zrównoważonej."

Madhya 20.273    "Sam Pan nie dotyka bezpośrednio energii materialnej w celu zapłodnienia nasionami żywych istot. Obcuje z nią za pośrednictwem Swojej specjalnej funkcjonalnej ekspansji i w ten sposób żywe istoty, które są Jego integralnymi cząstkami, zostają zaszczepione w naturę materialną.

Madhya 20.273  Znaczenie: Bhagavad-gita oznajmia:

 

mamaivamśo jiva-loke    jiva-bhutah sanatanah

manah sasthanindriyani    prakrti-sthani karsati

 

"Żywe istoty w tym uwarunkowanym świecie są Moimi wiecznymi fragmentarycznymi cząstkami. I właśnie to uwarunkowane życie jest przyczyną ich ciężkiej walki z sześcioma zmysłami, łącznie z umysłem." (Bg. 15.7)

    Caitanya-caritamrta wyjaśnia słowo prakrti-sparśana w odniesieniu do tego, jak żywe istoty wchodzą w kontakt z tępą materią. To Maha-Visnu rzuca spojrzenie: sa aiksata lokan nu srja iti (Aitareya Upanisad, 1.1.1). W stanie uwarunkowanym zapłodnienie odbywa się według koncepcji cielesnej - to znaczy przez stosunek płciowy - ale Najwyższy Pan nie potrzebuje stosunku płciowego, by zapładniać. Zapładnia po prostu Swoim spojrzeniem. To także wyjaśnione zostało w Brahma-samhicie (5.32):

 

angani yasya sakalendriya-vrttimanti

paśyanti panti kalayanti ciram jaganti

ananda-cinmaya-sad-ujjvala-vigrahasya

govindam adi-purusam tam aham bhajami

 

Govinda może zapładniać samym spojrzeniem. Innymi słowy, Jego oczy mogą działać jak Jego genitalia. Nie potrzebuje genitaliów, by spłodzić dziecko. W rzeczywistości Krsna może spłodzić każdą żywą istotę przy pomocy każdej części Swego ciała.

    Wyjaśnione jest tutaj słowo svanga-viśesabhasa-rupe, forma, za pośrednictwem której Pan płodzi żywe istoty w tym materialnym świecie. Formą tą jest Pan Śiva. W Brahma-samhicie jest powiedziane, że Pan Śiva, który jest inną formą Maha-Visnu, jest jak jogurt. Jogurt jest niczym innym jak mlekiem, a jednak nie jest nim. Podobnie, Pan Śiva uważany jest za ojca wszechświata, a natura materialna uważana jest za matkę. Ojciec i matka znani są jako Pan Śiva i bogini Durga. Genitalia Pana Śivy i pochwa bogini Durgi czczone są razem jako śiva-linga. To jest źródło materialnego stworzenia. Tak więc pozycja Pana Śivy znajduje się pomiędzy żywą istotą a Najwyższym Panem. Pan Śiva nie jest ani Najwyższą Osobą Boga, ani żywą istotą. Jest on formą, poprzez którą Najwyższy Pan płodzi żywe istoty w tym materialnym świecie. Tak jak jogurt przyrządza się mieszając mleko z kulturą jogurtu, tak forma Pana Śivy rozwija się, gdy Najwyższa Osoba Boga obcuje z naturą materialną. Zapłodnienie natury materialnej przez ojca, Pana Śivę, jest wspaniałe, ponieważ za jednym razem poczynane są niezliczone żywe istoty. Bhago jivah sa vijneyah sa canantyaya kalpate (Śvetaśvatara Upanisad 5.9). Te żywe istoty są bardzo, bardzo małe.

 

keśagra-śata-bhagasya    śatamśa-sadrśatmakah

jivah suksma-svarupo 'yam    sankhyatito hi cit-kanah

 

"Jeśli podzielimy czubek włosa na sto części, a potem weźmiemy jedną z tych części i ponownie podzielimy ją na sto, to ta bardzo malutka cząstka stanowi rozmiar zaledwie jednej z niezliczonych istot. Nazywane są one cit-kana, cząstkami ducha, nie zaś materii."

    Niezliczone brahmandy, czyli wszechświaty, pochodzą z porów ciała Pana, a niezliczone żywe istoty także pochodzą z porów Jego transcendentalnego ciała. Taki jest proces materialnego stworzenia. Bez żywej istoty natura materialna nie ma wartości. Obie one emanują z porów transcendentalnego ciała Maha-Visnu. Są one różnymi energiami. Wyjaśnia to Bhagavad-gita:

 

bhumir apo 'nalo vayuh    kham mano buddhir eva ca

ahankara itiyam me    bhinna prakrtir astadha

 

"Ziemia, woda, ogień, powietrze, eter, umysł, inteligencja i fałszywe ego - wszystkie (w liczbie ośmiu) są Moimi oddzielonymi energiami materialnymi." (Bg. 7.4) Elementy materialne również pochodzą z ciała Najwyższej Osoby Boga i są one także innym rodzajem energii. Chociaż żywe istoty też pochodzą z ciała Pana, są klasyfikowane jako energia wyższa.

 

apareyam itas tv anyam    prakrtim viddhi me param

jiva-bhutam maha-baho    yayedam dharyate jagat

 

"Oprócz tych energii, o potężny Arjuno, istnieje Moja wyższa energia, którą są wszystkie żywe istoty wykorzystujące zasoby tej niższej, materialnej natury." (Bg. 7.5 ) Niższa energia, materia, nie może działać bez wyższej energii. Wszystkie te rzeczy są bardzo wyraźnie wyjaśnione w Vedach. Teoria materialistyczna głosząca, że życie rozwija się z materii, jest błędna. Życie i materia pochodzą od najwyższej żywej istoty; dlatego też, będąc źródłem obu, ta najwyższa żywa istota, Krsna, opisana jest w Vedanta-sutrze jako janmady asya yatah (1.1), czyli pierwotne źródło wszystkiego, sarva-karana-karanam. Szerzej wyjaśnia to następny werset.

Madhya 20.274    "'Od czasów niepamiętnych, po pobudzeniu natury materialnej, by zamanifestowała trzy cechy, Najwyższa Osoba Boga umieszcza w jej łonie nasiona niezliczonych żywych istot. W ten sposób natura materialna daje narodziny totalnej energii materialnej zwanej hiranmaya-mahat-tattvą, oryginalną symboliczną reprezentacją manifestacji kosmicznej.'

Madhya 20.274  Znaczenie: Jest to cytat ze Śrimad-Bhagavatam (3.26.19). Pan Kapila tłumaczy Swojej matce związek pomiędzy Najwyższą Osobą Boga a naturą materialną. Powiadamia ją, że Najwyższa Osoba Boga jest oryginalną przyczyną żywych istot, które emanują z natury materialnej. Ponad dwudziestoma ośmioma elementami materialnego stworzenia stoi Najwyższa Osoba Boga, przyczyna wszystkich przyczyn. Życie pochodzi nie z materii, lecz z samego życia. Tak wyjaśniają Vedy, nityo nityanam cetanaś cetananam (Katha Upanisad, 2.2.13). Najwyższy Pan jest pierwotnym źródłem życia.

Madhya 20.275    "'W odpowiednim czasie Najwyższa Osoba Boga [Maha-Visnu czy też Maha-Vaikunthanatha], za pośrednictwem dalszej ekspansji własnej jaźni, umieszcza nasienie żywych istot w łonie natury materialnej.'

Madhya 20.275  Znaczenie: Jest to cytat ze Śrimad-Bhagavatam (3.5.26). Werset ten mówi o tym, jak żywe istoty stykają się z materialną naturą. Tak jak kobieta nie może począć dziecka bez połączenia się z mężczyzną, tak natura materialna nie może począć żywych istot bez związku z Najwyższą Osobą Boga. Jest pewna historia mówiąca o tym, jak Absolutny Pan zostaje ojcem wszystkich żywych istot. Każdy system religijny przyjmuje, że Bóg jest najwyższym ojcem wszystkich żywych istot. Według chrześcijaństwa najwyższy ojciec, Bóg, zaspokaja wszystkie potrzeby życia żywych istot. Dlatego modlą się one: "Chleba naszego powszedniego racz nam dać Panie." Każda religia, która nie akceptuje Najwyższego Pana jako absolutnego ojca, nazywana jest kaitava-dharmą, czyli oszukańczą religią. Śrimad-Bhagavatam (1.1.2) odrzuca takie systemy religijne: dharmah projjhita-kaitavo 'tra. Tylko ateista nie akceptuje wszechmocnego najwyższego ojca. Jeśli ktoś akceptuje wszechmocnego najwyższego ojca, wypełnia Jego polecenia i staje się osobą religijną.

Madhya 20.276    "Najpierw manifestuje się totalna energia materialna, a z niej pochodzą trzy rodzaje egotyzmu, będące oryginalnymi źródłami, z których rozprzestrzeniają się wszyscy półbogowie [kontrolujące bóstwa], zmysły oraz elementy materialne.

Madhya 20.276  Znaczenie: Trzy rodzaje egotyzmu (ahankara) nazywane są fachowo vaikarika, taijasa i tamasa. Mahat-tattva usytuowana jest w sercu, czyli citta, a dominującym Bóstwem mahat-tattvy jest Pan Vasudeva (Bhag. 3.26.21 ). Mahat-tattva przekształcona jest w trzech kategoriach:

(1) vaikarika, egotyzm w dobroci (sattvika-ahankara), z jakiego manifestuje się jedenasty organ zmysłowy, umysł, którego dominującym Bóstwem jest Aniruddha (Bhag. 3.26.27-28);

(2) teijasa, czyli egotyzm w pasji (rajasa-ahankara), z którego manifestują się zmysły i inteligencja, i których dominującym Bóstwem jest Pan Pradyumna (Bhag. 3.26.29-31);

(3) tamasa, czyli egotyzm w ignorancji, z którego rozwija się wibracja dźwiękowa (śabda-tanmatra). Z wibracji dźwiękowej manifestuje się niebo (akaśa), a także zmysły, poczynając od słuchu (Bhag. 3.26.32). Dominującym Bóstwem tych trzech rodzajów egotyzmu jest Pan Sankarsana. W rozprawie filozoficznej zatytułowanej Sankhya-karika jest powiedziane: sattvika ekadaśakah pravartate vaikrtad ahankarat --- bhutades tanmatram tamasa-taijasady-ubhayam.

Madhya 20.277    "Łącząc wszystkie odrębne elementy, Najwyższy Pan stworzył wszystkie wszechświaty. Liczba tych wszechświatów jest nieograniczona, a zliczenie ich jest niemożliwe.
Madhya 20.278    "Pierwsza forma Pana Visnu nazywana jest Maha-Visnu. Jest On pierwotnym stwórcą całkowitej energii materialnej. Z porów Jego ciała emanują niezliczone wszechświaty.
Madhya 20.279-280    "Przyjmuje się, że gdy Maha-Visnu robi wydech, wszechświaty te unoszą się w powietrzu. Są one niczym atomowe cząstki unoszące się w słonecznym blasku i przechodzące przez otwory zasłony. W ten sposób wydech Maha-Visnu tworzy wszystkie te wszechświaty. Kiedy zaś Maha-Visnu robi wdech, wszechświaty te wracaj do Jego ciała. Nieograniczone bogactwa Maha-Visnu całkowicie wykraczają poza materialne wyobrażenie.
Madhya 20.281    "'Brahmowie i inni władcy doczesnych wszechświatów pojawiają się z porów Maha-Visnu i utrzymują się przy życiu przez okres Jego jednego wydechu. Wielbię pierwotnego Pana, Govindę, gdyż Maha-Visnu jest częścią Jego pełnej części.'

Madhya 20.281  Znaczenie: Jest to cytat z Brahma-samhity (5.48).

Madhya 20.282    "Maha-Visnu jest Duszą Najwyższą wszystkich wszechświatów. Leżąc na Oceanie Przyczyn, jest On panem wszystkich materialnych światów.
Madhya 20.283    "W ten sposób wyjaśniłem prawdę o pierwszej Osobie Boga, Maha-Visnu. Teraz objaśnię chwały drugiej Osoby Boga.
Madhya 20.284    "Po stworzeniu ogólnej liczby nieograniczonych wszechświatów Maha-Visnu rozwinął się w nieograniczone formy i wszedł do każdego z nich.
Madhya 20.285    "Kiedy Maha-Visnu wszedł do każdego z bezgranicznych wszechświatów, zobaczył, że wszędzie wokół panowała ciemność i nie było miejsca, w którym można by pozostać. Dlatego zaczął zastanawiać się nad sytuacją.
Madhya 20.286    "Pan wypełnił połowę wszechświata wodą będącą potem wytworzonym z Jego ciała. Następnie położył się na niej na łożu z Pana Śesy.
Madhya 20.287    "Wówczas z lotosowego pępka tego Garbhodakaśayi Visnu wykiełkował kwiat lotosu. Ten kwiat lotosu stał się miejscem narodzin Pana Brahmy.
Madhya 20.288    "W łodydze tego kwiatu lotosu powstało czternaście światów. Wówczas stał się On Panem Brahmą i stworzył cały wszechświat.
Madhya 20.289    "W ten sposób Najwyższa Osoba Boga w Swojej formie Visnu utrzymuje cały materialny świat. Ponieważ jest On zawsze ponad materialnymi cechami, natura materialna nie może Go dotknąć.

Madhya 20.289  Znaczenie: Wpływ energii materialnej nie może dotknąć Pana Visnu, co ma miejsce w przypadku Pana Brahmy i Pana Śivy. Dlatego jest powiedziane, że Pan Visnu jest transcendentalny do materialnych cech. Inkarnacje cech materialnych - Pan Śiva i Pan Brahma - podlegają kontroli energii materialnej. Jednak Pan Visnu jest inny. Mantry Rg Vedy mówią: om tad visnoh paramam padam (Rg Veda-samhita 1.22.20). Słowa paramam padam wskazują na to, że jest On transcendentalny do materialnych cech. Ponieważ Pan Visnu nie podlega kontroli materialnych jakości, jest On zawsze nadrzędny wobec żywych istot, które są kontrolowane przez materialną energię. To jest jedna z różnic pomiędzy Najwyższym Panem a żywymi istotami. Pan Brahma jest bardzo potężną żywą istotą, a Pan Śiva jest jeszcze bardziej potężny. Dlatego Pana Śivy nie przyjmuje się za żywą istotę, ale jednocześnie nie uważa się, że jest na platformie Pana Visnu.

Madhya 20.290    "Najwyższy Pan i Jego forma Rudry [Pan Śiva] powodują rozwiązanie tego materialnego stworzenia. Inaczej mówiąc, tylko z Jego woli ma miejsce stworzenie, utrzymywanie i rozwiązanie całej kosmicznej manifestacji.
Madhya 20.291    "Brahma, Visnu i Śiva są Jego trzema inkarnacjami materialnych cech. Stwarzanie, utrzymywanie i zniszczenie są odpowiednio pod opieką tych trzech osobistości.
Madhya 20.292    "Garbhodakaśayi Visnu, znany we wszechświecie jako Hiranyagarbha i antaryami, czyli Dusza Najwyższa, wysławiany jest w wedyjskich hymnach poczynając od hymnu zaczynającego się słowem sahasra-śirsa.
Madhya 20.293    "Ta druga Osoba Boga, zwana Garbhodakaśayi Visnu, jest panem każdego wszechświata i schronieniem zewnętrznej energii. Tym niemniej pozostaje On poza zasięgiem energii zewnętrznej.
Madhya 20.294    "Trzecią ekspansją Visnu jest Ksirodakaśayi Visnu, będący inkarnacją cechy dobroci. Należy Go zaliczyć do dwóch rodzajów inkarnacji [purusa-avatarów i guna-avatarów].
Madhya 20.295    "Ten Ksirodakaśayi Visnu jest kosmiczną formą Pana i Duszą Najwyższą wewnątrz każdej żywej istoty. Zwany jest Ksirodakaśayi, czyli Panem, który leży na oceanie mleka. Jest On obrońcą i żywicielem, jak też panem wszechświata.
Madhya 20.296    "O Sanatano, opisałem dokładnie trzech purusa-avatarów Visnu. Teraz posłuchaj, proszę, ode Mnie o inkarnacjach dla rozrywek.
Madhya 20.297    "Nikt nie może policzyć niezliczonych inkarnacji Pana Krsny dla rozrywek, ale opiszę główne z nich.
Madhya 20.298    "Do inkarnacji dla rozrywek zalicza się między innymi: inkarnację ryby, inkarnację żółwia, Pana Ramacandrę, Pana Nrsimhę, Pana Vamanę i Pana Varahę. Inkarnacjom tym nie ma końca.
Madhya 20.299    "'O Panie wszechświata, najlepszy z dynastii Yadu, ofiarowujemy Ci nasze modlitwy głównie po to, by zmniejszyć ciężkie brzemię wszechświata. W rzeczywistości zmniejszyłeś ten ciężar uprzednio, inkarnując w formie ryby, konia [Hayagrivy], żółwia, lwa [Pana Nrsimhy], dzika [Pana Varahy] i łabędzia. Inkarnowałeś także jako Pan Ramacandra, Paraśurama i karzeł Vamana. W ten sposób zawsze chroniłeś nas, półbogów, i wszechświat. Teraz prosimy, chroń nas dalej.'

Madhya 20.299  Znaczenie: Jest to cytat ze Śrimad-Bhagavatam (10.2.40).

Madhya 20.300    "Podałem kilka przykładów inkarnacji dla rozrywek. Teraz opiszę guna-avatary, inkarnacje materialnych cech. Posłuchaj, proszę.
Madhya 20.301    "W świecie materialnym istnieją trzy czynności. Wszystko tutaj jest tworzone, wszystko jest przez pewien czas utrzymywane i ostatecznie wszystko jest rozwiązywane. Dlatego Pan inkarnuje jako kontrolerzy trzech cech - sattva-guny, rajo-guny i tamo-guny [dobroci, pasji i ignorancji]. W ten sposób zachodzą operacje świata materialnego.
Madhya 20.302    "Umysł doskonałej żywej istoty jest pod wpływem cechy pasji z powodu jej przeszłych pobożnych czynów zmieszanych ze służbą oddania.
Madhya 20.303    "Bhakta taki zostaje upełnomocniony przez Garbhodakaśayi Visnu. W ten sposób inkarnacja Krsny w formie Brahmy buduje całe stworzenie wszechświata.

Madhya 20.303  Znaczenie: Garbhodakaśayi Visnu, ekspansja Pana Visnu będąca purusa-avatarą, przyjmuje materialne cechy - sattva-gunę, rajo-gunę i tamo-gunę - i w ten sposób inkarnuje jako Pan Visnu, Brahma i Śiva. Są to inkarnacje materialnych cech. Spośród wielu wyższych żywych istot posiadających kwalifikacje pobożnych działań i służby oddania jednej, zwanej Panem Brahmą, wpojona zostaje cecha pasji. Dzieje się to za sprawą najwyższej woli Garbhodakaśayi Visnu. W ten sposób Pan Brahma staje się inkarnacją twórczej energii Pana.

Madhya 20.304    "'Słonce manifestuje swą świetność w klejnocie, mimo że jest on kamieniem. Podobnie, oryginalna Osoba Boga, Govinda, manifestuje Swą szczególną moc w pobożnej żywej istocie. W ten sposób ta żywa istota staje się Brahmą i zarządza sprawami wszechświata. Wielbię Govindę, oryginalną Osobę Boga.'

Madhya 20.304  Znaczenie: Jest to cytat z Brahma-samhity (5.49).

Madhya 20.305    "Jeśli w jakiejś kalpie nie ma odpowiedniej żywej istoty, która mogłaby zająć pozycję Brahmy, wówczas Sam Najwyższa Osoba Boga osobiście rozprzestrzenia się i zostaje Panem Brahmą.

Madhya 20.305  Znaczenie: Jeden dzień Brahmy składa się z czterech yug pomnożonych tysiąc razy - czyli według obliczeń słonecznych z 4 320 000 000 lat - i tyle też trwa jego noc. Jeden rok życia Brahmy składa się z 360 dni i nocy, a Brahma żyje sto takich lat. Takie jest życie Brahmy.

Madhya 20.306    "'Jaką wartość ma dla Pana Krsny tron? Władcy różnych systemów planetarnych kładą pył z Jego lotosowych stóp na swoje koronowane głowy. Ten pył uświęca święte miejsca i nawet Pan Brahma, Pan Śiva, Laksmi i ja, którzy jesteśmy częściami Jego pełnej części, wiecznie nosimy ten pył na naszych głowach.'

Madhya 20.306  Znaczenie: Jest to cytat ze Śrimad-Bhagavatam (10.68.37). Kiedy Kauravowie schlebiali Baladevie po to, by został ich sojusznikiem i mówił źle o Śri Krsnie, Pan Baladeva rozgniewał się i wypowiedział ten werset.

Madhya 20.307    "Pan Krsna, Najwyższa Osoba Boga, rozprzestrzenia część Swojej pełnej części i akceptując towarzystwo materialnej siły ignorancji, przyjmuje formę Rudry w celu rozwiązania manifestacji kosmicznej.

Madhya 20.307  Znaczenie: Jest to opis formy Rudry, która jest inną ekspansją Krsny. Tylko visnu-murti są ekspansjami osobistych i pełnych części Krsny. Maha-Visnu, który leży na Oceanie Przyczyn, jest ekspansją Sankarsana. Kiedy Garbhodakaśayi Visnu przyjmuje siły natury materialnej w celu rozwiązania manifestacji kosmicznej, Jego forma nazywana jest Rudrą. Jak już wyjaśniono, Pan Visnu jest kontrolerem mayi. Jak więc może On obcować z mayą? Wniosek jest taki, że inkarnacja Pana Śivy lub Pana Brahmy wskazuje na nieobecność najwyższej mocy Visnu. Pod nieobecność najwyższej mocy możliwy jest kontakt z mayą, energią zewnętrzną. Pana Brahmę i Pana Śivę należy uważać za stworzonych przez mayę.

Madhya 20.308    "Rudra, Pan Śiva, ma różnorodne formy, które są przemianami powstałymi na skutek obcowania z mayą. Chociaż Rudra nie jest równy jiva-tattvom, mimo to nie można go uważać za osobistą ekspansję Pana Krsny.

Madhya 20.308  Znaczenie: Rudra jest jednocześnie tożsamy z visnu-tattvą i różny od niej. Z powodu obcowania z mayą jest od niej odmienny, ale jest jednocześnie ekspansją osobistej formy Krsny. Taka sytuacja nazywana jest bhedabheda-tattvą lub acintya-bhedabheda-tattvą, jednoczesną tożsamością i różnicą.

Madhya 20.309    "Mleko w kontakcie z kulturą jogurtu przemienia się w jogurt. Tak więc jogurt nie jest czymś innym niż mleko, ale mimo to nim nie jest.

Madhya 20.309  Znaczenie: Spośród trzech bóstw nadzorujących stworzenie, utrzymywanie i rozwiązanie wszechświata Pan Visnu nigdy nie jest oddzielony od oryginalnego Visnu. Jednak Pan Śiva i Pan Brahma, z powodu kontaktu z mayą, są różni od Visnu. Visnu nie może zostać przemieniony w żadną formę energii materialnej. Kiedykolwiek ma miejsce kontakt z mayą, osoba, której to dotyczy, musi być różna od Pana Visnu. Dlatego Pan Śiva i Pan Brahma nazywani są guna-avatarami, gdyż mają kontakt z materialnymi cechami. Wniosek jest taki, że Rudra jest transformacją Visnu, ale nie jest dokładnie Panem Visnu. Dlatego nie zalicza się go do kategorii visnu-tattv. Tak więc jest on w niepojęty sposób jednym z Visnu i różnym od Niego. Przykład podany w tym wersecie jest bardzo zrozumiały. Mleko porównane jest do Visnu. Gdy tylko mleko zetknie się z kwaśną substancją, staje się jogurtem, czyli Panem Śivą. Chociaż jogurt jest zasadniczo mlekiem, nie można go użyć zamiast mleka.

Madhya 20.310    "'Mleko zmieszane z kulturą jogurtu zmienia się w jogurt, lecz zasadniczo jogurt nie jest niczym innym jak mlekiem. Podobnie Govinda, Najwyższa Osoba Boga, specjalnie przyjmuje formę Pana Śivy [Śambhu] w celu materialnych operacji. Składam pełne szacunku pokłony Jego lotosowym stopom.'

Madhya 20.310  Znaczenie: Jest to cytat z Brahma-samhity (5.45).

Madhya 20.311    "Pan Śiva jest towarzyszem energii zewnętrznej; tak więc jest on zaabsorbowany materialną cechą ciemności. Pan Visnu jest transcendentalny do mayi i cech mayi, dlatego jest On Najwyższą Osobą Boga.

Madhya 20.311  Znaczenie: Visnu jest poza zasięgiem materialnej manifestacji i nie podlega kontroli energii materialnej. Jest On najwyższą niezależną Osobą Boga. Przyznał to nawet Śankaracarya, narayanah paro 'vyaktat (Gita-bhasya). W swojej konstytucjonalnej formie Śiva jest maha-bhagavatą, najwyższym bhaktą Pana, ale ponieważ przyjmuje towarzystwo mayi, szczególnie cechy ignorancji, nie jest wolny od jej wpływu. Najwyższa Osoba Boga, Visnu, jest całkowicie wolny od takiego bliskiego kontaktu. Pan Śiva akceptuje mayę, ale w obecności Pana Visnu maya nie istnieje. Skutkiem tego Pana Śivę należy uważać za produkt mayi. Kiedy Pan Śiva jest wolny od wpływu mayi, znajduje się na pozycji maha-bhagavaty, najwyższego bhakty Pana Visnu. Vaisnavanam yatha śambhuh.

Madhya 20.312    "'Prawda jest taka, że Pan Śiva zawsze jest okryty trzema powłokami materialnymi - vaikarika, taijasa i tamasa. Z powodu tych trzech cech natury materialnej zawsze obcuje z energią zewnętrzną i z samym egotyzmem.'

Madhya 20.312  Znaczenie: Jest to cytat ze Śrimad-Bhagavatam (10.88.3).

Madhya 20.313    "'Śri Hari, Najwyższa Osoba Boga, usytuowany jest poza zasięgiem natury materialnej, dlatego jest On najwyższą transcendentalną osobą. Widzi On wszystko wewnątrz i na zewnątrz, tak więc jest najwyższym nadzorcą wszystkich żywych istot. Jeśli ktoś przyjmuje schronienie u Jego lotosowych stóp i wielbi Go, to także osiągnie pozycję transcendentalną.'

Madhya 20.313  Znaczenie: To także jest cytat ze Śrimad-Bhagavatam (10.88.5).

Madhya 20.314    "Aby utrzymać wszechświat, Pan Krsna zstępuje w postaci Visnu jako Swoja osobista pełna ekspansja. Nadzoruje On siłę dobroci, a zatem jest transcendentalny do energii materialnej.
Madhya 20.315    "Pan Visnu należy do kategorii svamśa, gdyż Jego bogactwo równa się niemalże bogactwu Krsny. Krsna jest pierwotną osobą, a Pan Visnu jest Jego osobistą ekspansją. Takie jest orzeczenie całej literatury wedyjskiej.

Madhya 20.315  Znaczenie: Chociaż Pan Brahma jest inkarnacją energii materialnej, tym niemniej jest on nadzorcą materialnej siły pasji. Podobnie Pan Śiva, chociaż jednocześnie tożsamy z Panem Krsną i różny od Niego, jest mimo to inkarnacją siły ciemności. Jednakże Pan Visnu jest osobistą ekspansją Krsny, dlatego jest On nadzorcą siły dobroci. Jest zawsze usytuowany transcendentalnie, poza kontrolą sił natury materialnej. Pan Visnu jest oryginalną osobistą ekspansją Pana Krsny, a Krsna jest pierwotnym źródłem wszystkich inkarnacji. Jeśli chodzi o moc, to Pan Visnu jest tak potężny jak Pan Krsna, ponieważ posiada wszelkie bogactwa.

Madhya 20.316    "'Gdy od płomienia jednej świecy zapali się drugą i umieści ją w innym miejscu, pali się oddzielnie, a jej blask jest równie potężny jak blask świecy oryginalnej. Podobnie Najwyższa Osoba Boga, Govinda, rozprzestrzenia się w różne formy Visnu, który jest równie świetlisty, potężny i bogaty. Pragnę wielbić tego Najwyższą Osobę Boga, Govindę.'

Madhya 20.316  Znaczenie: Jest to cytat z Brahma-samhity (5.46).

Madhya 20.317    "Wniosek jest taki, że Pan Brahma i Pan Śiva są po prostu inkarnacjami bhaktów, spełniającymi polecenia. Jednakże Pan Visnu, obrońca i żywiciel, jest osobistym aspektem Pana Krsny.
Madhya 20.318    "'Pan Brahma powiedział: "Najwyższa Osoba Boga angażuje mnie w stwarzanie. Stosując się do Jego poleceń Pan Śiva rozwiązuje wszystko. Najwyższa Osoba Boga w Swojej formie Ksirodakaśayi Visnu utrzymuje wszystkie sprawy natury materialnej. Tak więc najwyższym kontrolerom trzech cech natury materialnej jest Pan Visnu." '

Madhya 20.318  Znaczenie: Jest to cytat ze Śrimad-Bhagavatam (2.6.32). Pan Brahma poinformował o tym Devarsiego Naradę, gdy instruował go w celu zrozumienia Najwyższej Osoby Boga, Paramatmy. Po opisaniu kosmicznej formy Pana Pan Brahma wyjaśnił, że jego pozycja i pozycja Pana Śivy znajdują się pod kontrolą Visnu.

Madhya 20.319    "O Sanatano, posłuchaj tylko o inkarnacjach Manu [manvantara-avatarach]. Są one nieograniczone i nikt nie potrafi ich zliczyć. Posłuchaj tylko o ich pochodzeniu.
Madhya 20.320    "W jednym dniu Brahmy jest czternaście zmian Manu i wszystkich tych czternastu Manu uważa się za inkarnacje zamanifestowane przez Najwyższą Osobę Boga.

Madhya 20.320  Znaczenie: W jednym dniu Brahmy jest czternastu Manu i wszyscy uważani są za manvantara-avatary Najwyższej Osoby Boga. Tak więc w jednym miesiącu życia Brahmy jest 420 manvantara-avatarów, czyli Manu. W jednym roku (360 dni) życia Brahmy jest 5 040 inkarnacji Manu. Tak więc na przestrzeni 100 lat życia Brahmy jest w sumie 504 000 manvantara-avatarów.

Madhya 20.321    "W jednym dniu Brahmy jest 14 manvantara-avatarów, w jednym miesiącu - 420, a w jednym roku – 5 040.
Madhya 20.322    "W ciągu stu lat życia Brahmy jest 504 000 manvantara-avatarów.
Madhya 20.323    "Podana została liczba manvantara-avatarów dla jednego zaledwie wszechświata. Można sobie tylko wyobrazić, jak wiele manvantara-avatarów istnieje w niezliczonych wszechświatach. A wszystkie te wszechświaty i Brahmowie istnieją podczas jednego zaledwie wydechu Maha-Visnu.
Madhya 20.324    "Wydechom Maha-Visnu ma granic. Zobacz tylko, jaką niemożliwością jest mówienie czy pisanie nawet jedynie o manvantara-avatarze.
Madhya 20.325    "W Svayambhuva-manvantarze avatara nazywał się Yajna, w Svarocisa-manvantarze nosił imię Vibhu. W Auttama-manvantarze nazwany był Satyaseną, a w Tamasa-manvantarze miał na imię Hari.
Madhya 20.326    "W Raivata-manvantarze avatara miał na imię Vaikuntha, a w Caksusa-manvantarze zwany był Ajitem. W Vaivasvata-manvantarze nosił imię Vamany, a w Savarnya-manvantarze miał na imię Sarvabhauma. W Daksa-savarnya-manvantarze nazywany był Rsabhą.
Madhya 20.327    "W Brahma-savarnya-manvantarze avatara zwany był Visvakseną, a w Dharma-savarnya miał na imię Dharmasetu. W Rudra-savarnya nosił imię Sudhama, a w Deva-savarnya zwany był Yogeśvarą.
Madhya 20.328    "W Indra-savarnya-manvantarze avatara zwany był Brhadbhanu. To są imiona czternastu avatarów w czternastu manvantarach.

Madhya 20.328  Znaczenie: W swojej Anubhasyi Śrila Bhaktisiddhanta Sarasvati Thakura podaje listę Manu i imiona ich ojców:

(1) Svayambhuva Manu, syn Pana Brahmy;

(2) Svarocisa, syn Svarocih, czyli Agni, przewodniego bóstwa ognia;

(3) Uttama, syn króla Priyavraty;

(4) Tamasa, brat Uttamy;

(5) Raivata, bliźniaczy brat Tamasy;

(6) Caksusa, syn półboga Caksu;

(7) Vaivasvata, syn Vivasvana, boga słońca [którego imię wspomniane jest też w Bhagavad-gicie (4.1)];

(8) Savarni, syn narodzony z boga słońca i żony o imieniu Chaya;

(9) Daksa-savarni, syn półboga Varuny,

(10) Brahma-savarni, syn Upaśloki;

(11-14) Rudra-savarni,

Dharma-savarni,

Deva-savarni i

Indra-savarni, synowie kolejno Rudry, Ruciego, Satyasahy i Bhutiego.

Madhya 20.329    "O Sanatano, posłuchaj teraz ode Mnie o yuga-avatarach, inkarnacjach dla mileniów. Przede wszystkim, są cztery yugi: Satya-yuga, Treta-yuga, Dvapara-yuga i Kali-yuga.
Madhya 20.330    "W czterech yugach - Satya, Treta, Dvapara i Kali - Pan inkarnuje kolejno w czterech kolorach: w białym, czerwonym, czarnym i żółtym. Są to kolory inkarnacji w różnych mileniach.
Madhya 20.331    "'Poprzednio dziecko to przyjmowało trzy kolory, odpowiednio do barwy wyznaczonej dla różnych mileniów. Uprzednio był On biały, czerwony i żółty, a teraz przyjął kolor czarniawy.'

Madhya 20.331  Znaczenie: Ten werset ze Śrimad-Bhagavatam (10.8.13) wypowiedział Gargamuni, gdy spełniał w domu Nandy Maharajy ceremonię nadawania Krsnie imienia. Kolejne dwa wersety także pochodzą ze Śrimad-Bhagavatam (11.5.21, 24).

Madhya 20.332    "'W Satya-yudze Pan pojawił się w ciele o białym odcieniu, mając cztery ramiona i skołtunione włosy. Ubrany był w korę z drzewa i nosił czarną skórę antylopy. Miał na Sobie świętą nić i girlandę z korali rudraksa. Nosił kij, naczynie na wodę i był brahmacarinem.'
Madhya 20.333    "'W Treta-yudze Pan pojawił się w czteroramiennym ciele o czerwonawym odcieniu. Na brzuchu miał trzy charakterystyczne linie, a Jego włosy były złote. Jego forma manifestowała wiedzę wedyjską i nosił On symbole łyżki ofiarnej, chochli i tak dalej.'
Madhya 20.334    "Jako biała inkarnacja, Pan nauczał religii i medytacji. Ofiarował On błogosławieństwa Kardamie Muniemu i w ten sposób okazał Swą bezprzyczynową łaskę.

Madhya 20.334  Znaczenie: Kardama Muni był jednym z prajapatich. Poślubił on jedną z córek Manu, Devahuti, z którą miał syna o imieniu Kapiladeva. Najwyższy Pan był bardzo zadowolony z wyrzeczeń Kardamy Muniego i pojawił się przed nim w ciele o białawym kolorze. Miało to miejsce w milenium Satya-yuga, kiedy ludzie przyzwyczajeni byli do praktykowania medytacji.

Madhya 20.335    "W Satya-yudze ludzie byli na ogół zaawansowani w duchowej wiedzy i z łatwością mogli medytować o Krsnie. W Treta-yudze obowiązkowym zajęciem ludzi było spełnianie wielkich ofiar. Wprowadził to Najwyższa Osoba Boga w Swej czerwonawej inkarnacji.
Madhya 20.336    "W Dvapara-yudze obowiązkowym zajęciem ludzi było wielbienie lotosowych stóp Krsny. Dlatego Pan Krsna, pojawiając się w czarniawym ciele, osobiście nakłaniał ich do tego, by Go wielbili.
Madhya 20.337    "'W Dvapara-yudze Osoba Boga pojawia się w czarniawym odcieniu. Ubrany jest na żółto, trzyma własną broń, ozdobiony jest klejnotem Kaustubha i znakami Śrivatsa. W ten sposób opisane są Jego symptomy.'

Madhya 20.337  Znaczenie: Jest to cytat ze Śrimad-Bhagavatam (11.5.27). Kolor śyama nie jest dokładnie odcieniem czarniawym. Śrila Bhaktisiddhanta Sarasvati Thakura porównuje go do koloru kwiatu atasi. Nie we wszystkich Dvapara-yugach Pan Krsna osobiście pojawia się w czarniawym kolorze. W innych Dvapara-yugach, przed pojawieniem się Pana Krsny, Najwyższy Pan pojawiał się w zielonkawym ciele za pośrednictwem Swej osobistej ekspansji. Wspominają o tym: Visnu Purana, Hari-vamśa i Mahabharata.

Madhya 20.338    "'Składam pełne szacunku pokłony Najwyższej Osobie Boga, który rozprzestrzenił się jako Vasudeva, Sankarsana, Pradyumna i Aniruddha.'

Madhya 20.338  Znaczenie: Jest to modlitwa ze Śrimad-Bhagavatam (11.5.29) wypowiedziana przez Karabhajanę Muniego, gdy Maharaja Nimi, król Videhy, zapytał go o inkarnacje w poszczególnych yugach i metody oddawania im czci. Karabhajana Muni był jednym z dziewięciu Yogendrów i spotkał się z królem, by powiadomić go o przyszłych inkarnacjach.

Madhya 20.339    "Jest to mantra, przy pomocy której ludzie wielbią Pana Krsnę w Dvapara-yudze. W Kali-yudze obowiązkowym zajęciem ludzi jest zbiorowe intonowanie świętego imienia Krsny.

Madhya 20.344  Znaczenie: Jak oznajmia Śrimad-Bhagavatam (12.3.51):

 

kaler dosa-nidhe rajann    asti hy eko mahan gunah

kirtanad eva krsnasya    mukta-bandhah param vrajet

 

W Kali-yudze wielbi się Krsnę przez intonowanie Hare Krsna, Hare Krsna, Krsna Krsna, Hare Hare / Hare Rama, Hare Rama, Rama Rama, Hare Hare. Aby propagować ten ruch, Pan Krsna pojawił się osobiście jako Pan Caitanya Mahaprabhu. Opisane jest to w następnym wersecie.

Madhya 20.340    "W wieku Kali Pan Krsna, przyjmując złoty kolor, wprowadza w towarzystwie Swych bhaktów hari-nama-sankirtan, intonowanie mantry Hare Krsna. Przez ten proces dostarcza ogółowi ludzkości miłości do Krsny.
Madhya 20.341    "Pan Krsna, syn Nandy Maharajy, osobiście wprowadza to obowiązkowe zajęcie wieku Kali. Sam śpiewa i tańczy w ekstatycznej miłości i w ten sposób cały świat zaangażowany jest w zbiorowe intonowanie.
Madhya 20.342    "'W wieku Kali inteligentne osoby zbiorowo intonują, aby wielbić inkarnację Boga, która bezustannie śpiewa imię Krsny. Chociaż cera Jego nie jest czarniawa, jest On Samym Krsną. Otaczają Go Jego towarzysze, słudzy, bronie i zaufani przyjaciele.'

Madhya 20.342  Znaczenie: Jest to cytat ze Śrimad-Bhagavatam (11.5.32). Zajrzyj też do 52 wersetu Trzeciego Rozdziału Adi-lili.

Madhya 20.343    "W pozostałych trzech yugach - Satya, Treta i Dvapara - ludzie wykonują różnego rodzaju duchowe czynności. Jakikolwiek rezultat w ten sposób osiągają, taki sam mogą uzyskać w Kali-yudze, intonując po prostu maha-mantrę Hare Krsna.
Madhya 20.344    "'Mój drogi królu, chociaż Kali-yuga pełna jest błędów, mimo to wiek ten ma jedną zaletę, taką mianowicie, że dzięki samemu intonowaniu maha-mantry Hare Krsna można wydostać się z materialnej niewoli i wznieść się do transcendentalnego królestwa.'

Madhya 20.344  Znaczenie: Jest to werset ze Śrimad-Bhagavatam (12.3.51).

Madhya 20.345    "'Taki sam rezultat, jaki osiągano w Satya-yudze przez medytowanie o Visnu, w Treta-yudze przez spełnianie ofiar, a w Dvapara-yudze przez służenie lotosowym stopom Pana, można osiągnąć także w Kali-yudze, intonując po prostu maha-mantrę Hare Krsna.'

Madhya 20.345  Znaczenie: Ten werset przytoczony jest ze Śrimad-Bhagavatam (12.3.52). W chwili obecnej w Kali-yudze wiele osób zagłębia się w fałszywe medytacje, wymyślając jakąś urojoną formę i próbując o niej medytować. Wyjaśniono to tutaj. Yad dhyayato visnum. Trzeba medytować o Panu Visnu lub Panu Krsnie. Tego rodzaju ludzie, nie odwołując się do śastr, dążą do jakichś bezosobowych celów. Pan Krsna ostro skrytykował ich w Bhagavad-gicie (12.5):

 

kleśo 'dhikataras tesam    avyaktasakta-cetasam

avyakta hi gatir duhkham    dehavadbhir avapyate

 

"Jednakże bardzo trudno jest zrobić postęp tym, których umysły przywiązane są do niezamanifestowanej, bezosobowej cechy Najwyższego Pana, gdyż podążanie tą ścieżką zawsze sprawia wiele kłopotów istotom wcielonym."

    Głupcy cierpią tylko i nie odnoszą żadnych korzyści ze swych duchowych czynności, ponieważ nie wiedzą, jak medytować. Tę samą uwagę można znaleźć w następującym wersecie z Visnu Purany (6.2.17), Padma Purany (Uttara-khanda, 72.25) i Brhan-naradiya Purany (38.97).

Madhya 20.346    "'Co osiąga się w Satya-yudze przez medytację, w Treta-yudze przez spełnianie yajni czy w Dvapara-yudze przez wielbienie lotosowych stóp Krsny, to samo uzyskuje się też w wieku Kali przez intonowanie i gloryfikowanie Pana Keśavy.'
Madhya 20.347    "'Osoby, które są zaawansowane, posiadają wysokie kwalifikacje i zainteresowane są istotą życia, znają zalety Kali-yugi. Tacy ludzie wielbią wiek Kali, ponieważ w tym wieku przez samo intonowanie maha-mantry Hare Krsna można uczynić postęp w duchowej wiedzy i osiągnąć cel życia.'

Madhya 20.347  Znaczenie: Słowa te są cytatem ze Śrimad-Bhagavatam (11.5.36), a wypowiedział je wielki mędrzec Karabhajana Rsi, jeden z dziewięciu Yogendrów. Mędrzec informował Maharaję Nimi o spoczywającym na ludziach obowiązku wielbienia Najwyższej Osoby Boga w różnych yugach zgodnie z różnymi procesami.

Madhya 20.348    "Należy wziąć pod uwagę, że tak jak oznajmiono to wcześniej, gdy opisywałem inkarnacje materialnych cech [guna-avatary], te inkarnacje także są nieograniczone i nikt nie może ich zliczyć.
Madhya 20.349    "W ten sposób opisałem inkarnacje czterech różnych yug." Usłyszawszy to wszystko, Sanatana Gosvami uczynił pośrednią aluzję do Pana.
Madhya 20.350    Sanatana Gosvami był ministrem w rządzie Nawaba Hussaina Shaha i inteligencją niewątpliwie dorównywał Brhaspatiemu, głównemu kapłanowi królestwa niebiańskiego. Z powodu bezgranicznej łaski Pana Sanatana Gosvami spytał bez wahania.
Madhya 20.351    Sanatana Gosvami powiedział: "Jestem bardzo nieznaczną żywą istotą. Jestem nikczemny i marnie się zachowuję. Jak mogę zorientować się, kto Jest inkarnacją dla tego wieku Kali?"

Madhya 20.351  Znaczenie: Ten werset ma wielkie znaczenie w odniesieniu do inkarnacji Boga. W Indii, szczególnie teraz, pojawiło się wielu drani, którzy twierdzą, że są inkarnacjami Boga czy bogiń. W ten sposób ogłupiają i oszukują niemądrych ludzi. Mając na uwadze dobro ogółu ludzkości Sanatana Gosvami przedstawił siebie jako głupca, niskiego pochodzenia, niewłaściwie się zachowującego, choć był najwznioślejszą osobistością. Ludzie niższej rangi nie potrafią zaakceptować prawdziwego Boga, jednakże bardzo ochoczo akceptują imitację Boga, która po prostu oszukuje głupców. W wieku Kali mają miejsce wszystkie te rzeczy. Aby pokierować tymi głupcami, Śri Caitanya Mahaprabhu w następujący sposób odpowiada na to pytanie.

Madhya 20.352    Śri Caitanya Mahaprabhu odpowiedział: "Tak jak w innych wiekach inkarnację akceptuje się zgodnie ze wskazówkami śastr, tak i w tym wieku Kali inkarnację Boga należy przyjąć w ten sposób.

Madhya 20.352  Znaczenie: Według Śri Caitanyi Mahaprabhu, na tym polega sposób przyjęcia inkarnacji. Śri Narottama dasa Thakura mówi: sadhu-śastra-guru-vakya, cittete kariya aikya. Daną rzecz należy uznać za autentyczną na podstawie studiowania słów świętych osób, mistrza duchowego i śastr. Prawdziwym centrum są śastry, pisma objawione. Jeśli mistrz duchowy nie mówi zgodnie z pismem objawionym, nie należy go akceptować. Podobnie, jeśli święta osoba nie mówi zgodnie z śastrami, nie jest ona świętą osobą. Śastry są centrum dla wszystkich. Niestety, w chwili obecnej ludzie nie odwołują się do śastr, dlatego przyjmują drani za inkarnacje i skutkiem tego uczynili z inkarnacji rzecz bez wartości. Osoby inteligentne, które przestrzegają instrukcji Śri Caitanyi Mahaprabhu i instrukcji acaryi, bona fide mistrza duchowego, nie przyjmą oszusta za inkarnację Boga. W Kali-yudze jedyną inkarnacją jest Śri Caitanya Mahaprabhu. Imitacyjne inkarnacje wykorzystują Śri Caitanyę Mahaprabhu. Pan pojawił się niespełna pięćset lat temu, grał rolę syna bramina z Nadii i wprowadził ruch sankirtanu. Imitując Śri Caitanyę Mahaprabhu i ignorując śastry, dranie przedstawiają siebie jako inkarnacje i swoje draństwo wprowadzają jako proces religii. Jak ciągle powtarzaliśmy, religię może dać jedynie Najwyższa Osoba Boga. Na podstawie dyskusji zawartej w Caitanya-caritamrcie możemy zorientować się, że w różnych wiekach Najwyższy Pan wprowadza różne systemy i różne religijne obowiązki. W tym wieku Kali jedyną inkarnacją Krsny jest Śri Caitanya Mahaprabhu i On wprowadził religijny obowiązek Kali-yugi, intonowanie maha-mantry Hare Krsna: Hare Krsna, Hare Krsna, Krsna Krsna, Hare Hare / Hare Rama, Hare Rama, Rama Rama, Hare Hare.

Madhya 20.353    "Literatura wedyjska, ułożona przez wszechwiedzącego Mahamuniego Vyasadevę, stanowi dowód wszelkiej duchowej egzystencji. Tylko za pośrednictwem tych pism objawionych wszystkie uwarunkowane dusze mogą osiągnąć wiedzę.

Madhya 20.353  Znaczenie: Głupcy próbują preparować wiedzę wytwarzając coś w swoich mózgach. To nie jest prawdziwy sposób zdobywania wiedzy. Wiedza jest śabda-pramana, dowodem pochodzącym z literatury wedyjskiej. Śrila Vyasadeva nazywany jest Mahamunim. Znany jest także jako Vedavyasa, gdyż skompilował tak wiele śastr. Podzielił Vedy na cztery działy - Sama, Rg, Yajur i Atharva. Rozwinął Vedy w osiemnaście Puran i podsumował wiedzę wedyjską w Vedanta-sutrze. Skompilował też Mahabharatę, którą uważa się za piątą Vedę. Mahabharata zawiera Bhagavad-gitę. Zatem Bhagavad-gita także jest literaturą wedyjską (smrti). Część literatury wedyjskiej nazywana jest śruti, a część - smrti. Śrila Rupa Gosvami poleca w Bhakti-rasamrta-sindhu (1.2.101):

 

śruti-smrti-puranadi-    pancaratra-vidhim vina

aikantiki harer bhaktir    utpatayaiva kalpate

 

Jeśli ktoś nie odwołuje się do śastr (śruti, smrti i puranadi), jego duchowa działalność jedynie niepokoi społeczeństwo. Ponieważ nie ma króla czy rządu, by kontrolować ludzi, społeczeństwo znalazło się w stanie chaosu pod względem duchowego zrozumienia. Korzystając z tego pojawiło się wielu drani, którzy twierdzą, że są inkarnacjami Boga. W wyniku tego cała populacja oddaje się grzesznym czynnościom, takim jak niedozwolony seks, intoksykacja, hazard i jedzenie mięsa. Spomiędzy wielu grzesznych ludzi wyłaniają się inkarnacje Boga. Sytuacja jest bardzo żałosna, zwłaszcza w Indii.

Madhya 20.354    "Rzeczywista inkarnacja Boga nigdy nie mówi: 'Ja jestem Bogiem' czy 'Ja jestem inkarnacją Boga'. Wielki mędrzec Vyasadeva, wiedzący wszystko, zapisał już w śastrach charakterystyczne cechy avatarów.

Madhya 20.354  Znaczenie: Werset ten wyraźnie oznajmia, że prawdziwa inkarnacja Boga nigdy nie twierdzi, że jest prawdziwą inkarnacją. Na podstawie symptomów opisanych w śastrach możemy zorientować się, kto jest avatarą, a kto nie jest.

Madhya 20.355    "'Pan nie ma materialnego ciała, a jednak jako inkarnacja zstępuje między ludzkie istoty w Swoim transcendentalnym ciele. Dlatego bardzo trudno nam zrozumieć, kto jest inkarnacją. Tylko na podstawie Jego nadzwyczajnego męstwa i niezwykłych czynów, niemożliwych do spełnienia dla wcielonych żywych istot, można częściowo zrozumieć inkarnację Najwyższej Osoby Boga.'

Madhya 20.355  Znaczenie: Jest to cytat ze Śrimad-Bhagavatam (10.10.34).

Madhya 20.356    "Wielcy mędrcy mogą poznać obiekt po dwóch symptomach - cechach osobowych i cechach granicznych.
Madhya 20.357    "Aspekty cielesne, natura i forma są cechami osobistymi. Wiedza o Jego czynach stanowi symptom graniczny.
Madhya 20.358    "W pomyślnej inwokacji rozpoczynającej Śrimad-Bhagavatam Śrila Vyasadeva opisał Najwyższą Osobę Boga według tych symptomów.
Madhya 20.359    "'Składam pokłony Panu Śri Krsnie, synowi Vasudevy, który jest najwyższą wszechprzenikającą Osobą Boga. Medytuję o Nim, transcendentalnej rzeczywistości, który jest pierwotną przyczyną wszystkich przyczyn, z którego wszystkie zamanifestowane wszechświaty pochodzą, w którym spoczywają, i przez którego są niszczone. Medytuję o tym wiecznie promiennym Panu, który jest bezpośrednio i pośrednio świadomy wszystkich manifestacji, a mimo to jest poza nimi. To On jeden udzielił na początku wiedzy wedyjskiej sercu Brahmy, pierwszej stworzonej żywej istoty. To dzięki Niemu ten świat, niczym miraż, wydaje się prawdziwy nawet wielkim mędrcom i półbogom. Z Jego powodu materialne wszechświaty stworzone przez trzy cechy natury wydają się realne, choć są nierzeczywiste. Zatem medytujmy o Nim, Absolutnej Prawdzie, który wiecznie istnieje w Swej transcendentalnej siedzibie i jest na zawsze wolny od złudzenia.'

Madhya 20.359  Znaczenie: Werset ten, przytoczony ze Śrimad-Bhagavatam (1.1.1), wiąże Śrimad-Bhagavatam z Vedanta-sutrą słowami janmady asya yatah. Jest powiedziane, że Najwyższa Osoba Boga, Vasudeva, jest Prawdą Absolutną poza materialnym stworzeniem. Zaakceptowali to wszyscy acaryowie. Nawet Śankaracarya, najwznioślejszy impersonalista, mówi na początku swego komentarza do Bhagavad-gity: narayanah paro 'vyaktat. To materialne stworzenie jeszcze przed zamanifestowaniem z mahat-tattvy nazywane jest avyakta, a gdy ukazuje się z tej totalnej energii, nazywane jest vyakta. Narayana. Najwyższa Osoba Boga, jest poza tym vyakta-avyakta, zamanifestowaną i niezamanifestowaną naturą. To jest główna kwalifikacja Najwyższej Osoby Boga, gdy pojawia się On jako określona inkarnacja. Krsna mówi Arjunie, że obaj rodzili się przedtem wiele, wiele razy. Krsna pamięta wszystko, co związane jest z Jego poprzednimi pojawieniami się, ale Arjuna nie. Ponieważ Krsna jest poza kosmicznym stworzeniem, zajmuje wzniosłą pozycję, którą jest pamiętanie całej przeszłości. Wszystko w kosmicznym stworzeniu ma materialne ciało, ale Krsna, będąc poza materialnym stworzeniem kosmicznym, zawsze ma ciało duchowe. Przekazał On wiedzę wedyjską sercu Brahmy. Chociaż Brahma jest najbardziej wzniosłą osobistością w tym wszechświecie, nie pamiętał, co robił w swoim przeszłym życiu. Krsna musi przypomnieć mu poprzez serce. Kiedy Pan Brahma został w ten sposób zainspirowany, był w stanie stworzyć cały wszechświat. Pamiętanie wszystkiego z przeszłości i zainspirowanie Pana Brahmy do stworzenia to żywe przykłady cech zwanych svarupa-laksana i tatastha-laksana.

Madhya 20.360    "W tej inwokacji ze Śrimad-Bhagavatam słowo param wskazuje na Krsnę, Najwyższą Osobę Boga, a słowo satyam wskazuje na Jego osobowe cechy.
Madhya 20.361    "Ten sam werset mówi, że Pan jest twórcą, obrońcą i żywicielem oraz niszczycielem manifestacji kosmicznej, i że On umożliwił Panu Brahmie stworzenie wszechświata napełniając go wiedzą wedyjską. Jest też powiedziane, że Pan posiada całkowitą wiedzę bezpośrednio i pośrednio, że zna przeszłość, teraźniejszość i przyszłość, i że Jego osobista energia oddzielona jest od mayi, złudnej energii.
Madhya 20.362    "Wszystkie te czynności są Jego cechami granicznymi. Wielkie święte osoby poznają inkarnacje Najwyższej Osoby Boga po symptomach dwóch cech, znanych jako svarupa i tatastha. Wszystkie inkarnacje Krsny należy poznawać w ten sposób.
Madhya 20.363    "Inkarnacje Pana znane są w tym świecie w czasie Swego pojawienia, ponieważ ludzie mogą odwołać się do śastr, by zrozumieć Ich główne cechy, znane jako svarupa i tatastha. W ten sposób wielkie święte osoby rozpoznają te inkarnacje."
Madhya 20.364    Sanatana Gosvami powiedział: "Osoba, która ma cechy Pana, jest żółtawego koloru. Jej czyny obejmują rozdawanie miłości do Boga i śpiewanie świętych imion Pana.
Madhya 20.365    "Są to symptomy, które wskazują na inkarnację Krsny dla tego wieku. Proszę, potwierdź to ostatecznie, by rozwiały się wszystkie moje wątpliwości.'

Madhya 20.365  Znaczenie: Sanatana Gosvami chciał potwierdzić fakt, że Śri Caitanya Mahaprabhu jest inkarnacją Krsny dla tego wieku. Według śastr w Kali-yudze Pan przyjął żółty kolor i rozdawał miłość do Krsny oraz ruch sankirtanu. Zgodnie z opinią śastr i świętych osób cechy te w żywy sposób przejawiał Śri Caitanya Mahaprabhu, zatem zrozumiałe było, że Śri Caitanya Mahaprabhu jest inkarnacją Krsny. Potwierdziły to śastry, a Jego cechy zaakceptowały święte osoby. Nie mogąc zbić argumentu Sanatany Gosvamiego, Śri Caitanya Mahaprabhu zachował w tej kwestii milczenie, tym samym akceptując pośrednio jego wypowiedź. Dzięki temu możemy wyraźnie zrozumieć, że Śri Caitanya Mahaprabhu był bezpośrednią inkarnacją Pana Krsny.

Madhya 20.366    Śri Caitanya Mahaprabhu odpowiedział: "O Sanatano, musisz zrezygnować ze swoich inteligentnych podstępów. Próbuj po prostu zrozumieć znaczenie śaktyaveśa-avatary.
Madhya 20.367    "Śaktyaveśa-avatary Pana Krsny są nieograniczone. Pozwól, że opiszę główne spośród nich.
Madhya 20.368    "Są dwa rodzaje upełnomocnionych inkarnacji - główne i drugorzędne. Główna jest bezpośrednio upełnomocniona przez Najwyższą Osobę Boga i nazywana jest inkarnacją. Drugorzędna jest pośrednio upełnomocniona przez Najwyższą Osobę Boga i zwana Jest vibhuti.
Madhya 20.369    "Do śaktyaveśa-avatarów zaliczają się między innymi: czterej Kumarowie, Narada, Maharaja Prthu i Paraśurama. Kiedy żywa istota jest upełnomocniona do działania jako Pan Brahma, także uważana jest za śaktyaveśa-avatarę.
Madhya 20.370    "Pan Śesa w duchowym świecie Vaikunthy i w materialnym świecie Pan Ananta, który podtrzymuje niezliczone planety na Swym kapturze, są dwiema głównymi, upełnomocnionymi inkarnacjami. Nie ma potrzeby wyliczania innych, gdyż są one niezliczone.
Madhya 20.371    "Mocą wiedzy zostało obdarzonych czterech Kumarów, a mocą służby oddania - Narada. Moc tworzenia otrzymał Pan Brahma, a Pan Ananta - moc podtrzymywania niezliczonych planet.
Madhya 20.372    "Najwyższa Osoba Boga obdarzył Pana Śesę mocą osobistej służby, a moc władania ziemią nadał królowi Prthu. Pan Paraśurama otrzymał moc zabijania łotrów i niegodziwców.

Madhya 20.372  Znaczenie: Krsna mówi w Bhagavad-gicie (Bg. 4.8): paritranaya sadhunam vinaśaya ca duskrtam. Czasami Pan daje moc władania królowi, takiemu jak Prthu i umożliwia mu zabijanie łotrów i niegodziwców. Swoją mocą obdarza też inkarnacje takie jak Paraśurama.

Madhya 20.373    "'Kiedy Pan jest w kimś obecny za pośrednictwem części Swych różnorodnych mocy, ta reprezentująca Pana żywa istota nazywana jest śaktyaveśa-avatarą, czyli inkarnacją obdarzoną szczególną mocą.'

Madhya 20.373  Znaczenie: Werset ten znajduje się w Laghu-bhagavatamrcie (1.18).

Madhya 20.374    "Jak wyjaśnia Jedenasty Rozdział Bhagavad-gity, Krsna rozprzestrzenił się po całym wszechświecie w wielu osobistościach za pośrednictwem szczególnych mocy znanych jako vibhuti.

Madhya 20.374  Znaczenie: Rozprzestrzenienie się szczególnych mocy mayi wyjaśnione jest w Śrimad-Bhagavatam (2.7.39).

Madhya 20.375    "'Wiedz, że wszystkie te manifestacje, pełne przepychu, piękna i chwały, wypływają zaledwie z iskry Mojego splendoru.'

Madhya 20.375  Znaczenie: Jest to wypowiedź Krsny z Bhagavad-gity (10.41).

Madhya 20.376    "'Ale jakiż jest pożytek, Arjuno, z całej tej drobiazgowej wiedzy? Jedną cząstką Siebie przenikam i utrzymuję cały ten wszechświat.'

Madhya 20.376  Znaczenie: Jest to także wypowiedź Krsny pochodząca z Bhagavad-gity (10.42).

Madhya 20.377    "W ten sposób wyjaśniłem inkarnacje szczególnie upełnomocnione. Posłuchaj teraz, proszę, o charakterystycznych cechach dzieciństwa, wieku chłopięcego i młodości Pana Krsny.
Madhya 20.378    "Jako syn Maharajy Nandy, Pan Krsna jest z natury wzorem kiśora [młodości]. Ten okres wybrał na ukazanie Swoich rozrywek.
Madhya 20.379    "Zanim Pan Sam się pojawił, sprawił, że zjawili się niektórzy z Jego bhaktów jako Jego matka, ojciec i bliscy towarzysze. Później ukazał się On, tak jakby się urodził i rozwijał z niemowlęcia w dziecko i stopniowo w młodzieńca.
Madhya 20.380    "'Najwyższa Osoba Boga wiecznie cieszy się Sobą i jest schronieniem wszystkich rodzajów służby oddania. Chociaż ukazuje się On w różnym wieku, okres zwany kiśora [wiek poprzedzający młodość] jest najlepszy ze wszystkich.'

Madhya 20.380  Znaczenie: Werset ten znajduje się w Bhakti-rasamrta-sindhu (2.1.63).

Madhya 20.381    "Gdy Pan Krsna pojawia się, w każdej chwili ukazuje Swoje różne rozrywki, poczynając od zabicia Putany. Wszystkie te rozrywki demonstrowane są wiecznie, jedna po drugiej.
Madhya 20.382    "Nieprzerwane rozrywki Krsny w każdej chwili manifestują się w jednym z niezliczonych wszechświatów. Tych wszechświatów nie sposób zliczyć, ale jednocześnie mimo wszystko bez przerwy w którymś z nich manifestuje się jakaś rozrywka Pana.
Madhya 20.383    "Tak więc rozrywki Pana są jak nurt wody Gangesu. W ten sposób syn Maharajy Nandy manifestuje wszystkie rozrywki.
Madhya 20.384    "Pan Krsna przedstawia Swoje rozrywki z dzieciństwa, wieku chłopięcego i okresu poprzedzającego młodość. Gdy osiąga okres wczesnej młodości, nadal wiecznie istnieje, by spełniać Swój taniec rasa i inne rozrywki.

Madhya 20.384  Znaczenie: Przeprowadzono tu bardzo ciekawe porównanie. Krsna nie rośnie jak zwykła ludzka istota, mimo że ukazuje Swoje rozrywki dzieciństwa, wieku chłopięcego i wczesnej młodości. Gdy osiąga wiek wczesnej młodości, kaiśora, nie starzeje się dalej. Pozostaje po prostu w wieku kaiśora. Dlatego Brahma-samhita (5.33) opisuje Go jako nava-yauvana.

 

advaitam acyutam anadim ananta-rupam

adyam purana-purusam nava-yauvanam ca

vedesu durlabham adurlabham atma-bhaktau

govindam adi-purusam tam aham bhajami

 

Ta nava-yauvana, czyli wczesna młodość, jest wieczną transcendentalną formą Krsny. Krsna nigdy nie przekracza wieku nava-yauvana.

Madhya 20.385    "Opisy wiecznych rozrywek Krsny znajdują się we wszystkich pismach objawionych. Ale nie można zrozumieć, w jaki sposób trwają one wiecznie.
Madhya 20.386    "Pozwól, że dam przykład, dzięki któremu ludzie będą mogli zrozumieć wieczne rozrywki Pana Krsny. Przykładu może dostarczyć zodiak.
Madhya 20.387    "Słońce dzień i noc wędruje po zodiaku i kolejno przekracza oceany między siedmioma wyspami.
Madhya 20.388    "Według wedyjskich obliczeń astronomicznych na ruch obrotowy słońca składa się sześćdziesiąt dand, które dzielą się na trzy tysiące sześćset pala.
Madhya 20.389    "Słońce wschodzi stopniami, na które składa się sześćdziesiąt pala. Sześćdziesiąt pala równa się jednej dandzie, a jedna prahara zawiera osiem dand.
Madhya 20.390    "Dzień i noc dzielą się na osiem prahar, z których cztery należą do dnia i cztery do nocy. Po ośmiu praharach słońce wschodzi ponownie.
Madhya 20.391    "Podobnie jak w przypadku słońca, istnieje też orbita rozrywek Krsny, które manifestują się jedna po drugiej. Na przestrzeni życia czternastu Manu orbita ta przechodzi przez wszystkie wszechświaty i stopniowo powraca. W ten sposób Krsna wędruje ze Swoimi rozrywkami kolejno przez wszystkie wszechświaty.
Madhya 20.392    "Krsna pozostaje we wszechświecie przez sto dwadzieścia pięć lat i rozkoszuje się Swymi rozrywkami zarówno we Vrndavanie, jak i Dvarace.
Madhya 20.393    "Cykl Jego rozrywek obraca się niczym koło ognia. W ten sposób Krsna kolejno pokazuje Swoje rozrywki w każdym wszechświecie.
Madhya 20.394    "Wszystkie rozrywki Krsny - pojawienie się, dzieciństwo, wiek chłopięcy i młodość - manifestują się, poczynając od zabicia Putany, i rozwijają do zakończenia mausala-lila, unicestwienia dynastii Yadu. Wszystkie te rozrywki zmieniają się kolejno w każdym wszechświecie.
Madhya 20.395    "Ponieważ wszystkie rozrywki Krsny odbywają się bezustannie, w każdej chwili w tym czy innym wszechświecie ma miejsce jakaś rozrywka. A zatem Vedy i Purany nazywają te rozrywki wiecznymi.
Madhya 20.396    "Duchowa siedziba zwana Goloką, będąca pastwiskiem dla krów surabhi, jest tak potężna i bogata jak Krsna. Z woli Krsny oryginalne dhamy Goloki i Gokuli manifestują się z Nim we wszystkich wszechświatach.
Madhya 20.397    "Wieczne rozrywki Krsny bezustannie odbywają się na oryginalnej planecie Goloce Vrndavanie. Te same rozrywki stopniowo manifestują się w materialnym świecie w każdej brahmandzie.

Madhya 20.397  Znaczenie: Śrila Bhaktisiddhanta Sarasvati Thakura tłumaczy to skomplikowane wyjaśnienie rozrywek Krsny. Rozrywki Krsny zawsze są obecne w świecie materialnym, w jednym z wielu jego wszechświatów. Pojawiają się one w jednym wszechświecie po drugim, tak jak słońce przesuwa się po niebie i odmierza czas. Rozrywka pojawienia się Krsny może zamanifestować się w tym wszechświecie w jednej chwili i natychmiast po Jego narodzinach manifestuje się w następnym wszechświecie. Kiedy zabicie Putany zamanifestuje się już w tym wszechświecie, manifestuje się w następnym. Tak więc wszystkie rozrywki Krsny wiecznie istnieją zarówno na planecie Goloce Vrndavanie, jak też w materialnych wszechświatach. Sto dwadzieścia pięć lat, które w naszym systemie słonecznym oblicza się jako długość życia Krsny, to dla Krsny jedna chwila. W jednej chwili rozrywki te manifestują się w jednym wszechświecie, a w następnej chwili manifestują się w następnym wszechświecie. Jest nieograniczenie wiele wszechświatów i w nich wszystkich bezustannie manifestują się rozrywki Krsny. Rotację tę wyjaśnia się na przykładzie przesuwania się słońca po niebie. Krsna pojawia się i znika w niezliczonych wszechświatach, tak jak słońce pojawia się i znika w ciągu dnia. Choć wydaje się, że słońce wschodzi i zachodzi, to jednak bezustannie świeci gdzieś na ziemi. Chociaż wydaje się, że rozrywki Krsny pojawiają się i znikają, stale istnieją one w jednej brahmandzie (wszechświecie) lub w drugiej. Tak więc wszystkie lila Krsny obecne są jednocześnie w niezliczonych wszechświatach. Nie możemy docenić tego przy pomocy swych ograniczonych zmysłów, dlatego bardzo trudno nam zrozumieć wieczne rozrywki Krsny. Powinniśmy starać się pojąć, w jaki sposób się one odbywają, przez zrozumienie analogii ze słońcem. Choć Pan bezustannie pojawia się w materialnych wszechświatach, Jego rozrywki są wiecznie obecne na oryginalnej Goloce Vrndavanie. Dlatego określa się je terminem nitya-lila (rozrywki wiecznie obecne). Ponieważ nie możemy zobaczyć tego, co dzieje się w innych wszechświatach, trochę trudno jest nam zrozumieć, w jaki sposób Krsna wiecznie manifestuje Swoje rozrywki. W jednym dniu Brahmy jest czternastu Manu i ta rachuba czasu istnieje także w innych wszechświatach. Rozrywki trudno zrozumieć w ten sposób wieczne rozrywki Krsny, musimy zaakceptować orzeczenie literatury wedyjskiej.

    Są dwa rodzaje bhaktów - sadhaka, który przygotowuje się do doskonałości, i siddha, który już jest doskonały. Jeśli chodzi o tych, którzy już są doskonali, Bhagavad-gita mówi, tyaktva deham punar janma naiti mam eti so 'rjuna: "Porzuciwszy to materialne ciało, bhakta taki przychodzi do Mnie." Porzuciwszy materialne ciało, doskonały bhakta rodzi się w łonie gopi na planecie, na której odbywają się rozrywki Krsny. Może to być w tym wszechświecie lub w innym. Oznajmienie to znajduje się w Ujjvala-nilamani, które skomentował Viśvanatha Cakravarti Thakura. Gdy bhakta osiągnie doskonałość, zostaje przeniesiony do wszechświata, w którym odbywają się rozrywki Krsny. Wieczni towarzysze Krsny idą tam, gdzie Krsna manifestuje Swoje rozrywki. Jak powiedziano wcześniej, najpierw pojawiają się ojciec i matka Krsny, potem zaś inni towarzysze. Opuszczając swoje materialne ciało doskonały bhakta także przyłącza się do Krsny i innych Jego towarzyszy.

Madhya 20.398    "Krsna jest kompletny w niebie duchowym [Vaikuntha]. Jest On bardziej kompletny w Mathurze i Dvarace, a najbardziej kompletny jest we Vrndavanie, Vrajy, gdyż manifestuje wszystkie Swoje bogactwa.

Madhya 20.398  Znaczenie: Potwierdzają to trzy kolejne wersety z Bhakti-rasamrta-sindhu (2.1.221-223).

Madhya 20.399    "'Literatura dramatyczna określa Go terminami: "doskonały", "bardziej doskonały" i "najbardziej doskonały". Tak więc Pan Krsna manifestuje się na trzy sposoby: doskonały, bardziej doskonały i najbardziej doskonały.
Madhya 20.400    "'Gdy Najwyższa Osoba Boga nie manifestuje wszystkich Swoich transcendentalnych cech, nazywany jest kompletnym. Gdy manifestują się wszystkie cechy, lecz nie w pełni, nazywany jest bardziej kompletnym. A gdy manifestuje wszystkie Swoje cechy w pełni, nazywany jest najbardziej kompletnym. Tak przedstawiają to wszyscy uczeni zaznajomieni ze służbą oddania.'
Madhya 20.401    "'Najbardziej kompletne cechy Krsny manifestują się we Vrndavanie, a Jego kompletne i bardziej kompletne cechy manifestują się w Dvarace i Mathurze.'
Madhya 20.402    "Pan Krsna jest najbardziej kompletną Najwyższą Osobą Boga we Vrndavanie. Gdzie indziej wszystkie Jego ekspansje są albo kompletne, albo bardziej kompletne.
Madhya 20.403    "Tak więc w skrócie opisałem manifestację transcendentalnych form Krsny. Temat ten jest tak obszerny, że nawet Pan Ananta nie może opisać go w pełni.
Madhya 20.404    "W ten sposób transcendentalne formy Krsny rozprzestrzeniają się bez granic. Nikt nie może ich zliczyć. Wszystko, co opisałem, jedynie powierzchownie dotyka tematu. Jest to jak pokazywanie księżyca przez gałęzie drzewa."
Madhya 20.405    Ktokolwiek słucha lub recytuje te opisy ekspansji ciała Pana Krsny, jest z pewnością osobą bardzo szczęśliwą. Chociaż bardzo trudno je zrozumieć, tym niemniej można zdobyć pewną wiedzę o różnych cechach ciała Krsny.
Madhya 20.406    Modląc się u lotosowych stóp Śri Rupy i Śri Raghunathy, zawsze pragnąc ich miłosierdzia, ja, Krsnadasa, opowiadam Śri Caitanya-caritamrtę, podążając w ich ślady.

 

W ten sposób Bhaktivedanta kończy objaśnienia do Dwudziestego Rozdziału Madhya-lili Śri Caitanya-caritamrty, opisującego, jak Sanatana Gosvami spotkał Pana w Varanasi i jak otrzymał wiedzę o Prawdzie Absolutnej.